Çmimi i naftës së standardit ndërkombëtar Brent ka shënuar një rritje të ndjeshme, duke prekur apo tejkaluar nivelin simbolik të 100 dollarëve për fuçi. Kjo lëvizje vjen si pasojë e drejtpërdrejtë e përshkallëzimit të konfliktit në Lindjen e Mesme, veçanërisht pas përplasjeve të fundit ushtarake midis Shteteve të Bashkuara dhe Iranit në Gjirin Persik.
Sipas raportimeve, Korpusi i Gardës Revolucionare Islamike të Iranit (IRGC) ka njoftuar shënjestrimin e anijeve amerikane dhe cisternave të naftës, si kundërpërgjigje ndaj veprimeve ushtarake të SHBA-së. Tensionet janë shtuar ndjeshëm edhe për shkak të sulmeve të forcave Houthi, të mbështetura nga Irani, ndaj objekteve energjetike në Arabinë Saudite. Raportohet se këto sulme kanë shkaktuar plagosjen e më shumë se 70 personave dhe dëme në infrastrukturën kritike të naftës.
Ndikimi në tregjet globale
- Nafta e tipit WTI ka shënuar gjithashtu rritje, duke u tregtuar në nivele rreth 94-95 dollarë për fuçi.
- Analistët theksojnë se tensionet në Ngushticën e Hormuzit përbëjnë rrezikun kryesor për furnizimet globale, pasi ky mbetet korridori strategjik për transportin e naftës.
- Rritja e çmimeve të energjisë po reflektohet në karburante dhe po shton presionet inflacioniste në ekonomitë botërore.
Situata mbetet e paqëndrueshme pas dështimit të memorandumit të mirëkuptimit të nënshkruar në qershor midis Uashingtonit dhe Teheranit. Ekspertët po monitorojnë zhvillimet me kujdes, pasi çdo përshkallëzim i mëtejshëm ushtarak mund të shkaktojë ndërprerje të reja të flukseve të naftës.
Përditësime
Shtetet e Bashkuara goditën 5 cisterna iraniane në Gjirin e Omanit dhe pranë ishullit Kharg, si kundërpërgjigje ndaj sulmit ndaj një anijeje luftarake amerikane. Irani u përgjigj duke lëshuar 20 raketa drejt një baze amerikane në Jordani, ku 18 prej tyre u interceptuan nga forcat jordaneze. Garda Revolucionare iraniane njoftoi sulme ndaj 8 cisternave të tjera dhe 10 anijeve në Ngushticën e Hormuzit. Si pasojë, çmimi i naftës Brent u rrit në 100 dollarë e 19 centë për fuçi, niveli më i lartë që nga fundi i korrikut.
UKMTO konfirmoi se anije në Gjirin e Omanit dhe në Gji janë përballur me zjarr çaktivizues. Garda Revolucionare iraniane shpalli zonë të ndaluar pjesë të Gjirin të Omanit, ndërsa kërcënoi me sulme mbi cisterna pranë brigjeve të Kuvajtit dhe Bahreinit. Sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, paralajmëroi Iranin për humbje të mëtejshme të cisternave në rast të vazhdimit të agresionit ushtarak.
- Komanda Qendrore amerikane konfirmoi fundosjen e anijes M/T Riesco në Gjirin e Omanit. - Nafta Brent arriti kulmin prej 101.5 dollarësh për fuçi përpara se të regjistronte një tërheqje të lehtë. - Trafiku në Ngushticën e Hormuzit ra në nivele kritike me vetëm gjashtë anije të regjistruara gjatë së martës. - Autoritetet raportuan goditjen e katër cisternave në Gjirin e Omanit dhe një tjetre në afërsi të ishullit Kharg.
Tregjet e energjisë po përballen me një përshkallëzim të ri, pasi çmimi i naftës Brent ka kapërcyer nivelin e 105 dollarëve për fuçi. Njëkohësisht, nafta amerikane (WTI) ka arritur në 100 dollarë për fuçi, shifra më e lartë kjo që nga muaji maj. S&P Global Energy njoftoi se prodhimi i naftës në Lindjen e Mesme nuk pritet të rikthehet në nivelet e para luftës përpara fundit të vitit 2026. Ndërkohë, pritshmëritë për normalizimin e trafikut në Ngushticën e Hormuzit janë shtyrë zyrtarisht deri në fund të vitit 2027. Për më tepër, aktiviteti i rebelëve Houthi është intensifikuar, duke zgjeruar zonën e sulmeve edhe në Ngushticën Bab al-Mandab.