Sot, më 14 mars, kremtohet Dita e Verës, festë pagane me origjinë të lashtë shqiptare që shënon largimin e dimrit dhe ardhjen e pranverës. Kjo ditë, e barabartë me 1 mars të kalendarit Julian, festohet kryesisht në Elbasan, por edhe në Tiranë e qytete të tjera, me aktivitete kulturore, artistike, sportive dhe gastronomike të organizuara nga bashkitë.
Traditat kryesore
Festimi lidhet me faltoren e Zanës së Çermenikës pranë Elbasanit, perëndeshë e gjuetisë, pyjeve dhe natyrës, që sipas gojëdhënave dilte më 14 mars. Shenja dalluese janë ballokumet, ëmbëlsira tradicionale elbasanase të gatuar me miell misri, gjalpë e sheqer, si dhe verorja, byzylyk prej fijesh të bardha e të kuqe që hiqet kur shihet dallëndyshja e parë. Më 13 mars merret tufë bar i njomë me rrënjë për shtëpi, ndërsa në disa krahina ndizeshin zjarre purifikues. Në Shpat organizoheshin ekskursione malore me lojëra popullore e dreka kolektive.
Aktivitetet në Tiranë
Bashkia e Tiranës ka parashikuar program të pasur prej mbrëmjes së 13 marsit. Në Parkun Europa zhvillohet festë elektronike nga ora 18:00 deri në mesnatë, pastaj koncert me New Artist, Peter Pan Quartet, Niki Zaimi Band, Killua e Bleta Pertace. Në Sheshin Skënderbej ekspozohen makina retro të zbukuruara me lule, skenë me muzikë live e zona relaksi me ushqime. Pedonalja Murat Toptani pret “Putra në Festë” për mbrojtjen e kafshëve, ndërsa bulevardi para instalacionit Reja ka Artisan Fest me 20 stenda artizanale. Food Festival në Bulevardin Dëshmorët e Kombit, Sport Zone me volejboll, tenis e arte marciale, dhe Garage Sale në Parkun Rinia për fëmijë plotësojnë programin.
Festimet në Elbasan
Elbasani kthehet në kryeqendër me panair ballokumes, parada folklorike, koncerte me MC Kresha, Lyrical Son, Lorenc Hasrama, Anxhela Peristeri, DJ Noiian e DJ Regard, si dhe panair bujqësor me 54 subjekte. Festimet shtrihen deri më 15 mars.
Masa sigurie
Policia ka kufizuar qarkullimin në akse si Bulevardi Dëshmorët e Kombit, rrugët Dëshmorët e 4 Shkurtit e Pjetër Bogdani në Tiranë, deri më 15 mars ora 02:00. Kryeministri Edi Rama e Presidenti Bajram Begaj kanë uruar festën. Në Kosovë festohet në zona si Prizreni e Dragashi pa organizime zyrtare.
Përditësime
Agjencia e Industrisë Kreative organizoi aktivitete mes Ministrisë së Financave dhe Ministrisë së Bujqësisë në Tiranë.
Në Elbasan, banorët vendosin bar në prag, lule manushaqe ose karakafte, 'kama' nga djali i parë dhe shikojnë në qumësht. Bardhyl Toda shpjegoi: "Këto rituale ruajnë trashëgiminë." Anila Çota shtoi: "Janë simbole të rinimit."
Tradita të tjera përfshijnë shtamë ujë, plis bar gjelbër, plehërim portokallesh e ullinjsh, revani, gjel det, arra dhe palë fikut për fëmijë.
Në Sheshin Gensher të Elbasanit, mbrëmja e 13 marsit zhvillohet koncert me Xhensila Myrtezaj, Ledri Vula, Eneida Tarifa, Mato Lale dhe DJ NOIIAN.
Parada defile marshon në Bulevardin Aqif Pasha me grupe folklorike nga të gjithë qytetet, duke përfshirë fëmijë.
Koncert përmbyllës më 15 mars në Elbasan me Eranda Libohova dhe Era Rusi.
Në Tiranë, kufizimet shtrihen nga ish-Hotel Dajti deri në sheshin Nënë Tereza deri ora 18:00 më 14 mars. Kryeministri Edi Rama shfaqi video duke kërcyer me valle folklorike.
Festimet e Ditës së Verës në Elbasan nisën zyrtarisht më 9 mars.
Aktivitetet kryesore:
- Miss Lulja e Verës në Sheshin Genscher;
- 100 vjet Elbasan në Lulishten e Trëndafilave;
- Eventi rinor Summer Day Go Wild.
Në Tiranë, kufizime rrugore në kryqëzimet me rrugët Ismail Qemali dhe Gjergj Filipi.
Festimet e Ditës së Verës kulmuan në Elbasan në mesnatë.
Në Durrës, sheshi Liria u mbush me koncert festiv dhe panair artizanal.
Moti i ngrohtë dhe diellor favorizoi pjesëmarrjen e madhe në Tiranë, Durrës dhe Vlorë.
Dita e Verës është festë kombëtare prej më shumë se 20 vitesh.
Mallakastër festoi Ditën e Verës pranë Liqenit të Ballshit me panairin shkollor Art dhe Zeje.
Aktivitetet përfshinin volejboll, gara biçikletash, ekspozitë makinash retro dhe paradë motorrësh nga Vespa Club.
Aktori Marjus Dervishi mori pjesë në garën e motorrave retro.
Kryebashkiaku Qerim Ismailaj dhe deputeti Klevis Jahaj ishin të pranishëm në event.