Evropa po përballet me një sezon zjarresh të paprecedentë, ku vendet më të goditura, Franca dhe Spanja, po luftojnë me flakë që po përhapen me shpejtësi dhe intensitet të lartë. Në jugperëndim të Francës, zjarret kanë qenë aq të fuqishme sa kanë gjeneruar fenomene të njohura si “stuhi zjarri” ose “pyrocumulonimbus”. Këto re, të formuara nga ngritja e shpejtë e ajrit të nxehtë, mund të krijojnë erëra të forta, rrufe dhe reshje, duke e bërë sjelljen e flakëve të paparashikueshme dhe të vështirë për t'u kontrolluar.
Sipas të dhënave, në Francë janë djegur rreth 290 mijë hektarë tokë, duke shënuar rekordin historik për vendin. Ndërkaq, në Spanjë, autoritetet kanë raportuar zjarrin më të madh të regjistruar ndonjëherë në provincën e Avilës, në perëndim të Madridit. Si pasojë e kësaj situate emergjente, më shumë se 300 mijë banorë në të dyja shtetet janë detyruar të largohen nga shtëpitë e tyre, ndërsa qeveritë përkatëse kanë kërkuar ndihmën e Bashkimit Evropian për të menaxhuar vatrat e shumta.
Ekspertët, si Víctor Resco de Dios, pedagog i inxhinierisë pyjore dhe ndryshimeve globale në Universitetin e Lleidës, theksojnë se këto ngjarje janë pasojë e ndryshimeve klimatike dhe temperaturave skajore që kanë kthyer bimësinë në material tepër të ndezshëm. Ai e ka cilësuar këtë fazë si një “epokë zjarresh që nuk mund të shuhen lehtë”, duke krahasuar intensitetin e tyre me energjinë e bombave atomike. Për specialistët, shuarja e plotë e këtyre vatrave mbetet një sfidë e pamundur deri në ndryshimin e kushteve atmosferike, siç janë reshjet e vazhdueshme të shiut.
Presidenti francez Emmanuel Macron, pas një vizite në zonën e Bordosë, e cilësoi situatën si një nga emergjencat më të rënda që nga Lufta e Dytë Botërore. Shkencëtarët paralajmërojnë se kombinimi i thatësirës së zgjatur dhe ngrohjes globale mund të krijojë skenarë edhe më shkatërrues në vitet e ardhshme, duke e bërë nevojën për masa kundër ndryshimeve klimatike më urgjente se kurrë.
Përditësime
Qendra Europiane për Parashikime të Motit Afatmesëm (ECMWF) po heton nëse stuhitë e zjarrit të raportuara së fundmi në Francë përbëjnë rastin e parë të dokumentuar të këtij fenomeni në këtë territor. Këto stuhi, të njohura më parë në SHBA, Kanada dhe Australi, kanë vënë në rrezik infrastrukturën kritike, zonat vitikulturore dhe ato turistike. Sipas shkencëtarëve, reshjet e bollshme gjatë dimrit nxitën rritjen e hovshme të bimësisë, e cila u kthye në lëndë djegëse gjatë valëve të njëpasnjëshme të të nxehtit.
Bashkimi Evropian ka lëshuar një paralajmërim për rrezik ekstrem nga zjarret përgjatë kontinentit për muajin gusht, me fokus të veçantë në Portugali, Itali dhe Greqi. Në Rethymno, autoritetet greke konfirmuan vdekjen e dy zjarrfikësve gjatë operacioneve. Ndërkohë, në Turqi, përkeqësimi i situatës çoi në mbylljen e autostradës Fethiye-Antalia. Ekspertët e klimës parashikojnë se viti 2026 mund të shënojë rekordin më të rëndë të zjarreve në historinë e Evropës, duke tejkaluar nivelet e mëparshme.
Evropa po përballet me zjarre shkatërruese dhe temperatura ekstreme. Në Greqi, autoritetet konfirmuan vdekjen e një zjarrfikësi të tretë në Gytheio, duke e çuar bilancin në 3 viktima, ndërkohë që vatra të reja janë shfaqur në Paros, Lesbos dhe Trifilia. Në Spanjë, vala e katërt e të nxehtit ka ndikuar në përhapjen e zjarreve në provincën Ávila, ku sipërfaqja e djegur ka arritur në 43 mijë hektarë. Në Francë, qeveria ka shtuar masat e sigurisë në industrinë e mbrojtjes dhe hapësirës ajrore për të parandaluar incidentet e lidhura me temperaturat ekstreme.