Një fenomen jashtëzakonisht i fuqishëm El Niño po zhvillohet në Oqeanin Paqësor, duke tejkaluar nivelet historike të regjistruara më parë. Të dhënat zyrtare nga Administrata Kombëtare Oqeanike dhe Atmosferike e SHBA-së (NOAA) tregojnë se rritja e temperaturës në zonën qendrore të fenomenit ka arritur në 3.05°C krahasuar me mesataren e periudhës 1991–2020, duke kaluar rekordin e mëparshëm prej 3.02°C të nëntorit të vitit 2015.
Parashikimet për muajt në vijim
Sipas analizave të klimatologut Zeke Hausfather, të cilat mbështeten në mesataren e 14 modeleve të ndryshme, intensiteti i këtij fenomeni pritet të rritet. Parashikimet sugjerojnë se temperaturat mund të arrijnë deri në 4.0°C gjatë muajve nëntor dhe dhjetor. Ky nivel është cilësuar nga ekspertët si i jashtëzakonshëm, duke u krahasuar me episodet më ekstreme të dekadave të fundit.
Pasoja globale dhe ndikimi klimatik
Ekspertët paralajmërojnë se ky El Niño mund të sjellë ndryshime të konsiderueshme në modelet e motit në mbarë botën:
- Valë të forta të të nxehtit dhe thatësira të zgjatura.
- Shtim të rrezikut nga zjarret në zona të ndryshme.
- Reshje intensive dhe përmbytje në rajone të veçanta.
- Rritje të çmimeve të ushqimeve dhe probleme me furnizimin me ujë.
Sekretari i Përgjithshëm i OKB-së, António Guterres, ka theksuar se planeti po përballet me një periudhë të ekstremeve klimatike. Hulumtuesit theksojnë se nxehtësia e oqeanit pritet të transferohet në atmosferë deri në vitin 2027, çka mund të ndikojë në regjistrimin e niveleve të reja të nxehtësisë globale.
Telegrafi raporton se pasojat e këtij fenomeni mund të shtyjnë rreth 50 milionë njerëz drejt urisë akute, duke prekur veçanërisht transportin detar në Kanalin e Panamasë dhe sektorin bujqësor në zona si Afrika dhe Indonezia.
Përditësime
Shkencëtarët parashikojnë mbi 450,000 vdekje të parakohshme gjatë periudhës shtator 2026 - shkurt 2027 për shkak të të nxehtit ekstrem të nxitur nga fenomeni El Niño. Sipas të dhënave, treguesi ONI ka arritur nivele afër rekordeve historike. Nigeria identifikohet si vendi më i ekspozuar, me një parashikim prej mbi 31,000 vdekjesh. Ekspertët rekomandojnë ndërhyrje urgjente, duke përfshirë krijimin e qendrave të freskimit dhe forcimin e kapaciteteve në sistemet shëndetësore kombëtare.
Një studim i ri nga Climate Impact Lab parashikon 451,000 vdekje shtesë si pasojë e fenomenit El Niño deri në shkurt 2027. Raporti specifikon shpërndarjen gjeografike të viktimave: 66,800 në Sahel, 19,400 në Azinë Juglindore, 19,300 në Indonezi, 15,800 në Indi dhe 13,300 në Brazil. Ekspertët parashikojnë një rritje të temperaturave mesatare globale prej 1.2 gradë Celsius gjatë periudhës qershor 2026 - shkurt 2027. Studiuesit paralajmërojnë se ndikimet e El Niño-s do të vazhdojnë të ndihen në shëndetin publik dhe stabilitetin klimatik deri në verën e vitit 2027.
Ekspertët e Climate Impact Lab e përshkruajnë fenomenin aktual El Niño si 'kartolinë nga e ardhmja', duke paralajmëruar se intensiteti i tij pasqyron kushtet klimatike që priten pas 20 vitesh. Analiza e re thekson rritjen e ditëve me nxehtësi ekstreme me 44% krahasuar me nivelet mesatare. Sudani renditet ndër vendet më të prekura nga kjo krizë, me projeksione për 17,600 viktima direkte të lidhura me ndryshimet e temperaturave.
Një raport i ri nga Universiteti i Çikagos nxjerr në pah përmasat tragjike të pasojave shëndetësore nga fenomeni El Niño. Michael Greenstone, bashkëthemelues i Climate Impact Lab, e përshkroi situatën si një tragjedi njerëzore të shkaktuar nga nxehtësia ekstreme. Ekspertët po kërkojnë zbatimin urgjent të masave mbrojtëse për punëtorët në mjedise të hapura, duke e cilësuar këtë si një domosdoshmëri për të parandaluar humbjet e jetëve njerëzore.