Ky artikull është përditësuar. Shiko përditësimet
Gjykata Kushtetuese e Republikës së Kosovës ka shpallur antikushtetuese dhe ka shfuqizuar vendimet e Kuvendit për miratimin e 13 ligjeve më 5 dhjetor 2024, në një seancë maratonike pa praninë e opozitës. Vendimi u mor më 12 nëntor 2025 me pesë vota pro dhe dy kundër, dhe u publikua më 9 janar 2026. Ankesat u parashtruan nga 12 deputetë të Partisë Demokratike të Kosovës (PDK), të cilët ngritën shqetësime për shmangien e afateve procedurale sipas Rregullores së Kuvendit.
Rregullorja e Kuvendit përcakton se shqyrtimi i dytë i një projektligji nuk mund të kryhet më herët se 72 orë pas miratimit në parim, përveç në raste emergjente si gjendja e jashtëzakonshme. Megjithatë, Kuvendi miratoi 13 ligje në të dy leximet brenda së njëjtës ditë, duke anashkaluar komisionet parlamentare dhe duke shpërndarë materialet me vonesë. Gjykata konstatoi shkelje të nenave 4, 7, 74, 76 dhe 77 të Kushtetutës, që lidhen me ndarjen e pushteteve, vlerat kushtetuese, funksionin e deputetëve, rregulloren e punës dhe rolin e komisioneve.
Ligjet e shfuqizuara përfshijnë:
• Ligji për Byronë Shtetërore për Verifikimin dhe Konfiskimin e Pasurisë së Pajustifikueshme (i kontestuar veçmas në rastin KO261/24, i parashtruar nga deputeti Abelard Tahiri dhe të tjerë; ky ligj u shpall i pavlefshëm edhe më 29 korrik 2024 pas miratimit në 2023).
• Ligji për Shërbimet e Pagesave.
• Ligji kundër dukurive negative në sport.
• Ligji për ndryshimin dhe plotësimin e Ligjit për parandalimin e pastrimit të parave dhe luftimin e financimit të terrorizmit.
• Ligji për provimin e maturës shtetërore.
• Ligji për Banim Social dhe të Përballueshëm.
• Ligji për ndryshimin dhe plotësimin e Ligjit për Kontabilitet, Raportim Financiar dhe Auditim.
• Ligji për Sigurimin e Detyrueshëm të Kujdesit Shëndetësor.
• Ligji për ndryshimin dhe plotësimin e Ligjit për Prokurorinë Speciale.
• Ligji për Inspektoratin Qendror të Trashëgimisë Kulturore.
• Ligji për Financimin e Menaxhimit të Resurseve Ujore.
• Ligji për Inspektoratin Qendror të Mjedisit, Ujërave, Natyrës, Ndërtimit si dhe Mbrojtjen nga Rrezatimi dhe Sigurinë Bërthamore.
• Ligji për Lojërat Mesdhetare XXI “Prishtina 2030”.
Ndërkohë, Gjykata ka vlerësuar si në përputhje me Kushtetutën tre ligje:
• Ligji për Bankat.
• Ligji për Inspektoratin Qendror të Mbikëqyrjes së Tregut.
• Ligji për Gjykatën Administrative.
Në reagime, hulumtuesi Naim Jakaj nga Instituti i Kosovës për Drejtësi mbështeti vendimin, duke thënë se procedura ka cenuar demokracinë parlamentare, duke reduktuar procesin legjislativ në formalitet pa debat apo analizë profesionale. Ai theksoi mungesën e arsyeve për procedurën e përshpejtuar dhe pamundësinë e deputetëve për ushtrimin e mandatit.
Ministri në detyrë i Drejtësisë, Blerim Sallahu, kritikoi Gjykatën për vonesa prej mbi një viti në shqyrtim, duke e cilësuar procesin si joligjor dhe joetik. Ai argumentoi se vonesat cenojnë kompetencat e Qeverisë dhe Kuvendit, por shtoi se konfiskimi i pasurisë së pajustifikueshme do të nisë këtë vit, pavarësisht pengesave.
Përditësim
Gjykata Kushtetuese deklaroi se ligjvënja e përshpejtuar lejohet vetëm në rrethana të jashtëzakonshme, duke theksuar se ajo cenon sigurinë juridike dhe parimin e ligjshmërisë. Gjykata vendosi standarde të reja për procedurat parlamentare, duke e quajtur numrin e lartë të ligjeve një dështim të suksesshëm.
Eugen Cakolli nga KDI analizoi shkeljet specifike: afate prej 5-20 minutash për komisione, shpërndarje materiale 21 minuta vonë dhe reduktim i rolit të deputetëve në votim formal.
PDK mirëpriti vendimin si konfirmim institucional të shkeljeve, kritikoi qeverinë për veprime antikushtetuese dhe premtoi angazhim për mbrojtje kushtetuese.
Konteksti: Kuvendi miratoi 20 ligje atë ditë, me 13 në të dy leximet dhe 7 në lexim të dytë, 4 prej tyre me mocion.
Për ligjin e pasurisë, rasti KO261/24 shfuqizoi vendimet 08-V-798 dhe 08-V-844, të parashtruara nga Abelard Tahiri dhe 12 deputetë, me procesin e nisur më 13 dhjetor 2024.
Përditësim
Blerim Sallahu deklaroi se Gjykata Kushtetuese vonoi vendimin për një vit e 28 ditë, duke e cilësuar si veprim të paligjshëm. Ai tha: "Kjo vonesë prej një viti e 28 ditësh tregon qartë ndërhyrje të paligjshme në proces."
Dejona Mihali akuzoi gjyqtarët e Gjykatës Kushtetuese për varësi nga opozita, duke theksuar vonesën pas zgjedhve dhe angazhimin e tyre politik.
Ndër 13 ligjet e shfuqizuara, Kuvendi kishte miratuar vendime specifike, si Nr. 08-V-801 dhe Nr. 08-V-848, lidhur me Ligjin për Shërbimet e Pagesave.
Përditësim
Gjykata Kushtetuese e Kosovës shfuqizoi 17 ligje plotësisht dhe 5 pjesërisht nga legjislaturës së tetë, duke krijuar një rekord antikushtetutshmërie. Sipas analistëve, ky numër e tejkalon çdo periudhë të mëparshme. Nga viti 2021 deri në 2025, 46 ligje u ankimuan në Gjykatë, krahasuar me vetëm 17 deri në vitin 2020. Analisti Naim Jakaj e cilësoi legjislaturën e tetë si atë që prodhoi më së shumti antikushtetutshmëri. Ai e quajti seancën e 5 dhjetorit një shkelje sistematike dhe shtoi se pasojat e kësaj mund ta kthejnë Kosovën dy vjet prapa.