Sipas raportimeve të publikuara nga gazeta Wall Street Journal, shërbimet amerikane të inteligjencës kanë ngritur shqetësimin se presidenti rus, Vladimir Putin, po shqyrton mundësinë e ndërmarrjes së veprimeve kundër një shteti anëtar të NATO-s. Ky hap dyshohet se synon demonstrimin e një suksesi strategjik dhe forcimin e pozitës politike e ushtarake të Kremlinit, në kushtet e presionit të vazhdueshëm diplomatik dhe ekonomik për shkak të luftës në Ukrainë.
Analistët amerikanë vlerësojnë se, ndonëse nuk bëhet fjalë për skenarin më të mundshëm, rreziku mund të shfaqet që nga vjeshta e këtij viti. Format e mundshme të këtij presioni mund të variojnë ndjeshëm, duke përfshirë:
• Operacione kibernetike.
• Sulme ndaj infrastrukturës kritike.
• Veprime të kufizuara ushtarake.
Skenari më i rëndë, ai i një ndërhyrjeje të kufizuar tokësore në territorin e aleancës, aktualisht vlerësohet me probabilitet të ulët. Megjithatë, ekspertët paralajmërojnë se ky rrezik mund të rritet nëse Moska synon të testojë reagimin e aleancës perëndimore ose të sigurojë një avantazh në skenën ndërkombëtare. Çdo veprim i tillë do të përballej me nenin 5 të Traktatit të NATO-s, i cili përcakton se një sulm ndaj një shteti anëtar konsiderohet sulm ndaj të gjithë aleancës.
Ekspertët theksojnë se një përshkallëzim i drejtpërdrejtë ndaj aleancës më të madhe ushtarake në botë përbën një rrezik shumë të lartë për Rusinë, pasi mund të shkaktojë një përballje të gjerë dhe të paparashikueshme. Për pasojë, çdo lëvizje e tillë do të kishte ndikime të mëdha për sigurinë globale dhe evropiane.
Përditësime
Inteligjenca amerikane ka ngritur nivelin e kërcënimit nga 'jo i besueshëm' në 'mundësi reale' për provokime direkte të Rusisë ndaj vendeve të NATO-s. Analistët vlerësojnë se incidentet e mëparshme, si rënia e raketave në Poloni dhe gjetja e mbetjeve të dronëve në Rumani, shërbejnë si tregues të strategjisë së Moskës për të testuar unitetin e aleancës dhe gatishmërinë e SHBA-së për reagim. Paralelisht, zyrtarët amerikanë kanë shprehur shqetësim mbi gjendjen e rezervave strategjike të municioneve, të cilat janë ndikuar nga ndihma e vazhdueshme ushtarake për Ukrainën.
Inteligjenca perëndimore ka identifikuar vendet baltike dhe Poloninë si zonat më të ekspozuara ndaj një përshkallëzimi të drejtpërdrejtë rus. Autoritetet gjermane lidhën zyrtarisht incidentin me dronin në aeroportin Leipzig/Halle me operacionet e inteligjencës ruse. Rreziku i provokimeve ushtarake shtohet nëse presidenti Vladimir Putin dështon në sigurimin e një zgjidhjeje politike për luftën në Ukrainë. Ky kërcënim bëhet më i prekshëm pas shkeljeve të hapësirës ajrore polake nga dronët rusë gjatë muajit shtator.
Burime të sigurisë konfirmuan se avionë luftarakë të NATO-s kanë rrëzuar dronë rusë mbi territorin e Polonisë gjatë muajit shtator, duke shënuar një përshkallëzim të drejtpërdrejtë të incidenteve ajrore. Hetimet mbi dërgesën e gjetur në aeroportin e Leipzig zbuluan se droni mbante pajisje shpërthyese, një dëshmi e rritjes së akteve të sabotimit në tokën evropiane. Zyrtarët ushtarakë shprehën shqetësime në rritje për rezervat e kufizuara të interceptorëve të mbrojtjes ajrore, të nevojshëm për të përballuar kërcënimet në rritje ndaj hapësirës ajrore të Aleancës.
Zëdhënësi i NATO-s, Martin O'Donnell, konfirmoi se aleanca po harton skenarë të shumtë mbrojtës për të penguar kërcënimet ndaj territorit të saj. Ky vendim vjen pas raporteve për një incident të ndodhur në maj në Rumani, ku një dron me eksploziv goditi një pallat gjatë një sulmi rus në një port ukrainas. NATO po rrit gatishmërinë për të reaguar ndaj shkeljeve të hapësirës ajrore dhe incidenteve të sabotimit që po shtohen në kufijtë lindorë.