Shtetet perëndimore kanë shprehur kundërshtimin e tyre të fortë ndaj vendimit të Izraelit për publikimin e tenderëve për ndërtimin e projektit E1, një zonë prej 12 kilometrash katrorë e vendosur mes Jerusalemit Lindor dhe Ma'ale Adumim. Në një deklaratë të përbashkët, qeveritë e Britanisë së Madhe, Francës, Gjermanisë dhe Italisë e cilësuan këtë lëvizje si "të papranueshme", duke theksuar se zgjerimi i vendbanimeve është në kundërshtim me të drejtën ndërkombëtare.
Implikimet territoriale dhe politike
Projekti E1, i cili parashikon ndërtimin e rreth 3,400 banesave, vlerësohet nga komuniteti ndërkombëtar si një pengesë e rëndë për krijimin e një shteti palestinez të vazhdueshëm territorialisht. Sipas deklaratës, zbatimi i tij do të ndante Bregun Perëndimor dhe do të minonte perspektivën e zgjidhjes me dy shtete, që mbetet baza e politikës ndërkombëtare për konfliktin izraelito-palestinez. Organizata Peace Now ka bërë të ditur se afati për dorëzimin e ofertave për këtë tender është caktuar më 19 tetor 2026.
Reagimet diplomatike
Qeveria britanike ka ndërmarrë hapa të drejtpërdrejtë, duke thirrur përfaqësuesin diplomatik të Izraelit në Londër. Sekretari i Jashtëm britanik, Ed Miliband, ka përcjellë zyrtarisht mospajtimin e thellë të qeverisë së tij. Nga ana tjetër, homologu i tij izraelit, Gideon Sa'ar, i ka hedhur poshtë këto kritika, duke i cilësuar si "patronizuese" dhe duke mbrojtur të drejtën e popullit hebre për të jetuar në të gjithë territorin. Përveç shteteve të lartpërmendura, Norvegjia dhe Kanadaja kanë shprehur gjithashtu qëndrime kundër projektit.
Përditësime
Një koalicion prej pesë shtetesh, përfshirë Britaninë e Madhe, Francën, Gjermaninë, Italinë dhe Kanadanë, publikoi një deklaratë të përbashkët zyrtare duke kundërshtuar projektin E1. Sekretari i Përgjithshëm i OKB-së e cilësoi projektin si një 'kërcënim ekzistencial' për zgjidhjen me dy shtete. Ministri i Jashtëm i Belgjikës iu bashkua zyrtarisht bllokut kritik ndaj ndërtimit. Ndërkohë, palestinezë beduinë dhe grupe izraelite të paqes kanë iniciuar sfida ligjore për të bllokuar avancimin e tenderit.
Ministria izraelite e Strehimit publikoi tenderin për 1,234 njësi banimi, duke konkretizuar një pjesë të planit për 3,401 njësi në Bregun Perëndimor. Ministri i Financave, Bezalel Smotrich, konfirmoi se ky projekt synon të eliminojë mundësinë e krijimit të një shteti palestinez. Ky zhvillim vjen ndërsa vendi po i afrohet zgjedhjeve të përgjithshme, të caktuara për 27 tetor 2026. Në territorin e Bregut Perëndimor, Izraeli ka zhvilluar tashmë një rrjet prej 160 vendbanimesh, ku banojnë rreth 700 mijë kolonë.