Friedrich Merz, kancelari gjerman, hapi Konferencën e Sigurisë në Mynih më 13 shkurt 2026, duke vlerësuar ashpër situatën ndërkombëtare. Në kundërshtim me sloganin e konferencës së këtij viti, ai tha se rendi botëror nuk është nën kolaps, por “nuk ekziston më”.
Merz argumentoi se ngjarjet e fundit shënojnë fundin e “pauzës së gjatë të Evropës nga historia botërore”. Kontinenti po rihyn në një epokë konfrontimi gjeopolitik, balancash fuqie dhe konfliktësh. Ai theksoi se politika e fuqive të mëdha është tani korniza kryesore për politikat evropiane, me fokus në parandalim, rritje të shpenzimeve për mbrojtje dhe konkurrencë gjeopolitike.
“Qëllimi ynë kryesor si evropianë dhe si gjermanë është ta pranojmë këtë realitet të ri sot”, deklaroi ai. “Kjo nuk do të thotë që ne e pranojmë atë si fatin tonë të pashmangshëm.”
Dobësia ekonomike-gjeopolitike e Evropës
Merz vuri në dukje se Evropa dështon të përkthejë peshën ekonomike në ndikim gjeopolitik. PBB-ja e Rusisë është rreth 2 trilionë euro, ndërsa ekonomia e Bashkimit Evropian është pothuajse dhjetë herë më e madhe. “E megjithatë, Evropa nuk po vepron dhjetë herë më fort”, tha ai, duke e cilësuar këtë hendek si dobësinë kryesore strategjike.
Vërejtjet erdhën pas një samiti informal të udhëheqësve të Bashkimit Evropian, në kohë kur qeveritë evropiane kërkojnë strategji për konkurrueshmëri dhe ringjallje industriale.
Përçarja me Shtetet e Bashkuara
Kancelari foli për një “përçarje të thellë” ose “çarje të madhe” mes Evropës dhe SHBA-së, me dallime në rritje politike dhe tregtare. “Luftërat kulturore të SHBA-së nuk janë tonat. Dhe ne nuk besojmë te tarifat dhe proteksionizmi, por te tregtia e lirë”, u shpreh ai. Ai theksoi se ende ka kohë për ta riparuar atë.
Detaje shtesë nga fjalimi
Merz paralajmëroi për rritjen e shpejtë të Kinës, e cila mund të tejkalojë SHBA-në në fuqi ushtarake brenda pak vitesh. Berlini nuk do të afrohet oportunistisht me Pekinin. Ai zbuloi diskutime me presidentin francez Emmanuel Macron për një mjet parandalues bërthamor evropian, në kuadër të forcimit të sigurisë kontinentale.
Fjalimi u interpretua si thirrje për një Evropë më të pavarur strategjikisht në kohë pasigurish globale.