Parlamenti i Lituanisë ka miratuar me 106 vota pro, 18 kundër dhe 6 abstenime amendamentin kushtetues që hap rrugën për heqjen e ndalimit të armëve bërthamore. Ky votim në lexim të parë shënon një hap thelbësor për forcimin e kapaciteteve parandaluese të vendit. Votimi përfundimtar, i cili kërkon një shumicë prej dy të tretash nga gjithsej 141 deputetë, është caktuar të mbahet më 12 janar.
Sipas autoriteteve, ky ndryshim synon heqjen e kufizimeve të vendosura pas shpërbërjes së Bashkimit Sovjetik. Viktorija Cmilyte-Nielsen, udhëheqëse e grupit parlamentar të Lëvizjes Liberale, deklaroi se ndryshimi do t'u mundësojë forcave të armatosura të Lituanisë pjesëmarrjen e plotë në planifikimin dhe ushtrimet e masave parandaluese të NATO-s. Kryetari i Komitetit të Punëve të Jashtme të Seimas, Remigijus Motuzas, konfirmoi se vendet fqinje si Letonia, Estonia dhe Polonia nuk kanë kufizime të tilla, duke e bërë legjislacionin lituanez një përjashtim në rajon.
Kryetari i Parlamentit, Juozas Olekas, theksoi se ky hap barazon standardet ligjore të Lituanisë me ato të vendeve të tjera të BE-së dhe NATO-s. Presidenti Gitanas Nausėda sqaroi se aktualisht nuk ka plane për ruajtjen e armëve bërthamore në territor, duke e cilësuar masën si instrument fleksibiliteti për sigurinë kombëtare. Në këtë kontekst, kryeministri Mindaugas Šinkevičius ka udhëzuar Ministrinë e Mbrojtjes të përgatisë kushtet dhe opsionet për strehimin e trupave amerikane, si kundërpërgjigje ndaj kërcënimeve hibride dhe ndërhyrjeve me dronë nga Bjellorusia.
Lidhur me bazën e përhershme ushtarake të SHBA-ve, presidenti amerikan Donald Trump konfirmoi se do ta shqyrtojë mundësinë e krijimit të saj pas diskutimeve me autoritetet lituaneze. Lituania është shprehur e gatshme të mbulojë kostot për këtë bazë. Që nga viti 2019, SHBA-ja mban një batalion të blinduar me rreth 1,000 ushtarë në vend me sistem rotacioni.
Moska ka reaguar ashpër ndaj këtyre zhvillimeve. Zëdhënësi i Kremlinit, Dmitry Peskov, paralajmëroi se afrimi i infrastrukturës ushtarake të SHBA-ve dhe mundësia e strehimit të armëve bërthamore do të shënojnë përshkallëzim të tensioneve, duke theksuar se Rusia do të ndërmarrë masa kundërpërgjigjeje për të garantuar sigurinë e saj.
Përditësime
Presidenti Donald Trump konfirmoi shqyrtimin e mundësisë për një bazë ushtarake të përhershme amerikane në Lituani, pas udhëzimeve nga kryeministri Mindaugas Šinkevičius.
Parlamenti lituanez votoi me 106 pro, 18 kundër dhe 6 abstenime për të çuar përpara amendamentin kushtetues për heqjen e ndalimit të armëve bërthamore.