Përplasja tregtare mes Shteteve të Bashkuara dhe Kanadasë ka hyrë në një fazë të re tensioni, pasi të martën hynë në fuqi tarifat hakmarrëse të Otavës ndaj mallrave amerikane. Masat prekin produkte me vlerë rreth 20 miliardë dollarë (përafërsisht 27.6-28 miliardë dollarë kanadezë), me tarifa që arrijnë deri në 50%. Produktet e përfshira në këtë listë përfshijnë çelikun, aluminin, pajisjet elektroshtëpiake, produktet bujqësore, letrën dhe elektronikat.
Në të njëjtën kohë, presidenti amerikan Donald Trump përshkallëzoi retorikën ndaj kompanisë kanadeze Bombardier. Përmes rrjetit social Truth Social, ai kërcënoi se do të ndalojë shitjen e avionëve të kësaj kompanie në tregun amerikan, nëse prodhimi i tyre nuk zhvendoset në Shtetet e Bashkuara. Kompania Bombardier, e cila ka selinë në Montreal, e kundërshtoi këtë qëndrim duke theksuar se disponon një bazë të rëndësishme prodhimi në SHBA dhe se aktiviteti i saj siguron dhjetëra mijëra vende pune.
Kjo situatë vjen pas dështimit të negociatave tregtare muajin e kaluar. Administrata e Trump kishte vendosur më herët tarifa prej 50% ndaj mallrave kanadeze, duke u mbështetur në Seksionin 338 të legjislacionit amerikan. Kryeministri kanadez Mark Carney ka deklaruar se Kanadaja mbetet e gatshme për të negociuar një marrëveshje të qëndrueshme, ndërsa përfaqësuesi amerikan për tregtinë, Jamieson Greer, vlerësoi se topi mbetet në fushën e Kanadasë.
Ekspertët paralajmërojnë se lufta tregtare mund të shtrihet edhe në sektorë të tjerë strategjikë. Doug Ford, kryeministri i provincës së Ontarios, ka paralajmëruar mundësinë e kufizimit të eksporteve të energjisë elektrike drejt shteteve amerikane si Nju Jorku dhe Miçigani. Ekonomistët theksojnë se ndërvarësia e lartë ekonomike mes dy vendeve, me një volum tregtie prej afro 900 miliardë dollarësh në vitin 2025, do ta bëjë përplasjen të kushtueshme për konsumatorët dhe bizneset në të dyja anët e kufirit.
Përditësime
Kanadaja zyrtarizoi mëngjesin e së martës hyrjen në fuqi të tarifave hakmarrëse ndaj produkteve amerikane. Lista përfshin produkte të ndryshme si letra, materiale ndërtimi dhe pajisje elektroshtëpiake, ndërsa peshku dhe karavidhet u përjashtuan nga taksimi. Lidhur me tensionet e vazhdueshme, Presidenti Donald Trump deklaroi përmes Truth Social se prania e kompanisë Bombardier në SHBA kushtëzohet nga zhvendosja e prodhimit brenda territorit amerikan. Bombardier iu përgjigj njoftimit duke theksuar kontributin e saj aktual në tregun amerikan dhe krijimin e vendeve të punës në këtë sektor.
Qeveria e Kanadasë vendosi tarifa hakmarrëse me vlerë 20 miliardë dollarë (27.6 miliardë dollarë kanadezë) ndaj produkteve amerikane, me norma taksimi që variojnë nga 15%, 25% deri në 50%. Autoritetet kanadeze sqaruan se këto masa nuk zbatohen për dërgesat që ndodheshin në tranzit në momentin e hyrjes në fuqi. Përfaqësuesi amerikan për tregtinë, Jamieson Greer, konfirmoi ndërprerjen e linjave të komunikimit mes palëve dhe paralajmëroi mundësinë e ndalimit total të importeve kanadeze si kundërmasë ndaj këtij vendimi.
Kryeministri kanadez Mark Carney shpalli zyrtarisht një ndryshim strategjik të politikës ekonomike, duke synuar shkëputjen nga varësia ndaj tregut amerikan përmes diversifikimit të partnerëve tregtarë dhe investimeve në infrastrukturë. Carney pranoi se vendimi do të sjellë kosto ekonomike afatshkurtra, por vlerësoi se kostot e mosveprimit do të ishin më të rënda. Ndërkohë, Përfaqësuesi tregtar amerikan Jamieson Greer paralajmëroi vendosjen e tarifave të reja reciproke ndaj Kanadasë duke nisur nga dita e martë.
Presidenti Donald Trump kërcënoi me ndalimin e operacioneve të bizneseve amerikane me prodhuesin kanadez Bombardier, duke kërkuar zhvendosjen e prodhimit në Shtetet e Bashkuara. Në përgjigje, kryeministri kanadez Mark Carney u zotua për mbështetje financiare afatgjatë për punëtorët e prekur nga këto masa. Qeveria kanadeze njoftoi gjithashtu aplikimin e tarifave të reja ndaj një game të gjerë produktesh amerikane, nga çeliku te tekstilet dhe mobiliet. Carney theksoi se gjatë 18 muajve të fundit, Kanadaja ka ridrejtuar me sukses pjesën më të madhe të ekonomisë së saj drejt tregjeve të tjera partnere për të minimizuar pasojat e kësaj përplasjeje.
Presidenti Donald Trump kërcënoi me rritjen e tarifave për automjetet kanadeze nga 25% në 50%, me hyrje në fuqi më 1 janar 2027. Analistët e Oxford Economics paralajmërojnë se ky vendim do të rrisë drejtpërdrejt çmimet e konsumit në Shtetet e Bashkuara. Si kundërpërgjigje ndaj këtyre masave, prodhuesit e automjeteve pritet të ndryshojnë strategjinë duke fokusuar kapacitetet prodhuese te makinat luksoze dhe modelet SUV.
Administrata e Shteteve të Bashkuara ka zyrtarizuar ndalimin e importeve të pijeve alkoolike, produkteve të bulmetit dhe motorëve nga Kanadaja, duke filluar nga 29 shtatori. Presidenti Donald Trump firmosi një seri urdhrash ekzekutivë që akuzojnë zyrtarisht Otavën për praktika të diskriminimit tregtar. Njëkohësisht, tarifat hakmarrëse të vendosura nga Kanadaja ndaj produkteve amerikane hynë në fuqi pas mesnatës së të martës, duke intensifikuar më tej tensionet dypalëshe.