Studentët, sindikatat dhe mbështetësit e lëvizjes “Jelekët e Verdhë” pritet të marrin pjesë të shtunën, më 17 tetor, në protesta në qytete të ndryshme të Francës. Demonstratat zhvillohen në prag të zgjedhjeve presidenciale të vitit 2027, mes pakënaqësisë për çmimet, kushtet në shkolla dhe gjendjen ekonomike e politike të vendit.
Sipas Klan Kosovës, dhjetëra mijëra qytetarë pritet të protestojnë. NOA dhe Gazeta Tema raportojnë se prej javësh mijëra studentë kanë bllokuar hyrjet e shkollave dhe kanë protestuar në rrugë; sindikatat dhe aktivistët e “Jelekëve të Verdhë” pritet t’u bashkohen demonstratave. Klan Kosova shkruan se protestat nisën muajin e kaluar në shkollat e mesme në periferitë veriore të Parisit, fillimisht për mungesën e mësimdhënësve dhe kushtet e dobëta, e më pas u shtrinë te çështje si pabarazia, shpenzimet publike dhe standardet e jetesës.
Kryeministri Sébastien Lecornu ka ngritur shqetësimin se zemërimi i studentëve mund të shfrytëzohet për qëllime politike. Klan Kosova raporton se ai paralajmëroi të enjten se autoritetet druhen nga trazirat gjatë protestave të fundjavës. Aktivisti i “Jelekëve të Verdhë” Jérôme Rodrigues u ka bërë thirrje qytetarëve në Instagram që t’u bashkohen demonstratave, duke thënë se ato duhet t’u japin zë njerëzve që përballen me vështirësi ekonomike. Sipas tij, pakënaqësia nuk i përket një partie të caktuar.
Lëvizja e “Jelekëve të Verdhë” u shfaq në 2018, fillimisht si reagim ndaj rritjes së kostos së karburanteve, e më pas u shndërrua në protestë më të gjerë kundër kostos së jetesës dhe politikave qeveritare. Demonstratat zgjatën më shumë se një vit. Përfshirja e aktivistëve të saj në protestat e reja ka rikthyer debatin nëse pakënaqësia po shfrytëzohet politikisht. Megjithatë, pjesëmarrja e grupeve të ndryshme nuk përbën vetvetiu provë të manipulimit.
Presioni politik dhe ekonomik
Franca përballet me një Parlament të fragmentuar dhe vështirësi në arritjen e marrëveshjeve politike. Klan Kosova raporton se investitorët po largohen nga borxhi francez, duke shtyrë kostot e huamarrjes në nivelin më të lartë në më shumë se dy dekada. NOA përmend kostot e larta të financimit të borxhit publik dhe pasigurinë për drejtimin ekonomik të vendit.
Gazeta Tema citon ekonomisten Anne Laure Delatte, e cila thotë se situata nuk krahasohet me krizën greke të vitit 2012 apo atë të Argjentinës më 2001, por i ngjan më shumë zhvillimeve në Britani më 2023. Sipas saj, atëherë buxheti i qeverisë së Liz Truss çoi në rënien e paundit dhe rritjen e bonove qeveritare e të kuotave të hipotekës.