Rivaliteti shumëdekadësh midis Marokut dhe Algjerisë ka shënuar një kulm të ri pas mbërritjes së një numri të madh migrantësh në enklavën spanjolle të Ceutës. Kjo situatë ka rikthyer vëmendjen te mosmarrëveshjet diplomatike, të cilat u theksuan pas vizitës së kryeministrit të Spanjës, Pedro Sánchez, në Algjeri më 20 korrik 2026. Qëllimi i takimeve me presidentin Abdelmadjid Tebboune dhe kryeministrin Sifi Ghrieba ishte kapërcimi përfundimtar i krizës diplomatike të nisur në vitin 2022, kur Spanja mbështeti planin e autonomisë së Marokut për Saharanë Perëndimore.
Shkaqet e tensionit diplomatik
E përditshmja spanjolle El País aludoi për një lidhje të mundshme midis udhëtimit të Sánchez dhe situatës në kufirin e Ceutës, duke e konsideruar përdorimin e migracionit si mjet presioni si të papranueshëm. Megjithatë, zëdhënësi i Ministrisë së Brendshme marokene, Rachid El Khalfi, i ka mohuar këto akuza, duke ia atribuar situatën keqinformimit në rrjetet sociale dhe keqinterpretimit të një vendimi të Gjykatës Supreme Spanjolle. Ekspertë të intervistuar nga DW mbështesin qëndrimin se Maroku nuk e provokoi qëllimisht kalimin masiv të kufirit.
Konflikti për Saharanë Perëndimore dhe hegjemoninë rajonale
Në thelb të konfliktit qëndron statusi i Saharasë Perëndimore, territor që Maroku e konsideron pjesë të patjetërsueshme, ndërsa Algjeria mbështet lëvizjen Polisario. Sipas një studimi nga UNISCI, ky mosmarrëveshje pasqyron një luftë për hegjemoninë rajonale në Magreb. Tensionet kanë bllokuar prej dekadash integrimin ekonomik rajonal dhe kanë bërë që Unioni Arab i Magrebit të jetë kryesisht jofunksional.
Një tjetër element që ka shtuar tensionet është normalizimi i marrëdhënieve të Marokut me Izraelin në vitin 2020. Analiza e Grupit Ndërkombëtar të Krizave (ICG) nënvizon se Algjeria e sheh bashkëpunimin ushtarak dhe të inteligjencës midis Marokut dhe Izraelit si një kërcënim të drejtpërdrejtë për ekuilibrin rajonal të fuqisë. Të dyja vendet e perceptojnë suksesin strategjik të palës tjetër si një humbje të tyre, duke e bërë kompromisin diplomatik një sfidë të vazhdueshme.
Përditësime
Qeveria marokene hodhi poshtë zyrtarisht akuzat se po shfrytëzon migracionin si mjet presioni diplomatik. Zëdhënësi Rachid El Khalfi deklaroi se ngjarjet në Ceuta janë pasojë e keqinterpretimit të një vendimi të Gjykatës Supreme Spanjolle dhe dezinformimit në rrjetet sociale. Ekspertët e Deutsche Welle vlerësojnë se kalimi masiv i kufirit nuk përbënte një provokim të qëllimshëm. Ndërkohë, vizita e kryeministrit Pedro Sánchez në Algjeri më 20 korrik 2026 kishte si objektiv kryesor riparimin e marrëdhënieve dypalëshe, të dëmtuara pas ndryshimit të qëndrimit spanjoll për Saharanë Perëndimore.