Serbia i revokon licencën Alta Bankës në Beograd

Bordi Ekzekutiv i Bankës Kombëtare të Serbisë ia revokoi licencën e veprimtarisë Alta Bankës në Beograd më 31 tetor 2026, pasi gjendja e saj financiare u përkeqësua. Llogaritë e bankës ishin bllokuar që nga 30 tetori. Banka njoftoi gjithashtu se kishte pezulluar veprimtarinë e kartave të pagesave dhe transaksionet në dinarë e valutë të huaj, si dhe kishte mbyllur degët e saj, sipas Hashtag.al. Banka qendrore ia kishte kaluar administrimin Agjencisë për Sigurimin e Depozitave dhe kishte nisur procedurat ndaj bankës, aksionarëve, organeve drejtuese dhe personave të tjerë përgjegjës, sipas njoftimit zyrtar të cituar nga BoldNews dhe Lapsi.al.

Katër nën-guvernatorë të Bankës Kombëtare të Serbisë thanë se e mësuan gjendjen reale financiare të bankës vetëm në mbledhjen urgjente të Bordit Ekzekutiv më 30 tetor. Sipas tyre, gjendja ndryshonte nga ajo e paraqitur në raportin që banka kishte dorëzuar më parë. Para revokimit, autoritetet kryen kontrolle mbikëqyrëse për të rritur likuiditetin. Ato thanë se përkeqësimi financiar dhe rreziku i përkeqësimit të mëtejshëm cenonin interesat e depozituesve. Banka qendrore tha se masa synon mbrojtjen e depozituesve dhe ruajtjen e stabilitetit të sistemit financiar.

Sipas Reporteri.net dhe Bota Sot, prokuroria kërkoi më 29 tetor informacion lidhur me konvertimin e valutave dhe transfertat jashtë shtetit. Më 30 tetor, Shërbimi Policor për Luftimin e Krimit të Organizuar kërkoi inspektimin e veprimtarisë së bankës. Prokuroria konfirmoi se kishte marrë kallëzim penal nga Banka Kombëtare e Serbisë kundër Alta Bankës si person juridik dhe disa personave përgjegjës. Pretendimet për pastrim parash dhe transferta të paligjshme nuk ishin vërtetuar përfundimisht. Kryetari i Partisë Demokratike në Serbi, Srdan Milivojeviq, paraqiti gjithashtu padi penale për të ndaluar një transferim prej 50 milionë eurosh nga Alta Banka drejt një banke korrespondente jashtë Serbisë, raportoi Dukagjini; padia nuk konfirmon se transferimi u krye. Sipas Zërit, avokati serb Ivan Niniç ngriti dyshime për transferime të kapitalit likuid drejt llogarive dhe subjekteve juridike në Moskë dhe Shkup, duke filluar nga 26 tetori.

Me vendim gjykate, Agjencia për Sigurimin e Depozitave do të emërohet administratore e falimentimit. Depozitat e siguruara në Serbi mbulohen deri në 50 mijë euro. Agjencia do të mundësojë pagesën e shumave të siguruara dhe qasjen në to brenda shtatë ditëve pune. Zhurnal.mk dhe Tetova Sot sqarojnë se afati nis pas vendimit të Gjykatës Ekonomike të Beogradit për hapjen e procedurës së falimentimit; burime të tjera e përshkruajnë afatin pa këtë sqarim. Depozituesit do të njoftohen se në cilat banka mund t’i tërheqin paratë, sipas BoldNews dhe Lapsi.al. ALTA Banka i tha televizionit N1 se pagesa e depozitave të siguruara do të niste të hënën, sipas procedurave dhe udhëzimeve të institucioneve kompetente, raportoi Hashtag.al. Sipas Alsat-M, huamarrësit e Alta Bankës në Serbi do të vazhdojnë të paguajnë kreditë sipas mënyrës që do të përcaktojë Banka Popullore e Serbisë.

Lidhja me bankën në Maqedoninë e Veriut

Në maj të vitit 2025, Alta Banka e Beogradit bleu Stopanska Bankën e Manastirit, e cila më pas u riemërtua Alta Banka AD Manastir. Sipas raportimeve të Zhurnal.mk dhe Tetova Sot, banka serbe zotëron 95,13 për qind të aksioneve. Revokimi i licencës i referohet subjektit juridik në Beograd dhe nuk e revokon automatikisht licencën e bankës në Manastir, e cila është subjekt më vete, me licencë dhe mbikëqyrje në Maqedoninë e Veriut. Banka Popullore e Maqedonisë së Veriut tha se po monitoron edhe rreziqet që lidhen me pronësinë e Alta Bankës AD Manastir, sipas TV21 dhe Almakos.

Pas lajmit, ALTA Banka AD Manastir deklaroi se është entitet juridik i pavarur, i regjistruar në Maqedoninë e Veriut dhe nën mbikëqyrjen e drejtpërdrejtë të bankës qendrore të vendit. Banka tha se është likuide, se degët dhe bankomatet funksionojnë normalisht dhe se klientët mund të tërheqin para, të përdorin depozitat e tyre dhe të kryejnë transaksione sipas kushteve të zakonshme. Ajo tha se zhvillimet në Serbi nuk sjellin automatikisht ndryshim në gjendjen financiare ose statusin ligjor të bankës në Manastir. Shtoi se ka kapitalin, asetet dhe detyrimet e veta, ndërsa depozitat e individëve sigurohen përmes Fondit të Sigurimit të Depozitave, sipas kushteve dhe kufijve ligjorë. Banka tha gjithashtu se nuk u nënshtrohet presioneve politike të ngjashme me ato që, sipas saj, shënuan zhvillimet në Serbi.

Sipas Almakos, Alta Banka AD Manastir kishte publikuar raport financiar deri në shtator, me humbje neto prej 48,64 milionë denarësh, krahasuar me fitim prej 49,15 milionë denarësh në periudhën përkatëse. Portalb.mk raportoi se LSDM-ja kishte kërkuar hetim për transferime të mëdha parash nga Alta Banka drejt Maqedonisë dhe Rusisë. Po ky burim përmendi Davor Macurën, të cilin e identifikoi si pronar të Alta Group, si dhe kërkesën e kongresistit amerikan Joe Wilson për vendosjen e sanksioneve ndaj tij. Këto hollësi u raportuan nga Portalb.mk dhe nuk u përfshinë në deklaratën e bankës në Manastir.