Shtetet e Bashkuara dhe Irani kanë përfunduar raundin e parë të bisedimeve në Zvicër, me ndërmjetësimin e Katarit dhe Pakistanit. Palët janë pajtuar për një plan veprimi që synon arritjen e një marrëveshjeje përfundimtare brenda 60 ditëve.
Në kuadër të këtij hapi, Departamenti Amerikan i Thesarit ka lëshuar një licencë emergjente që autorizon prodhimin, shitjen dhe eksportin e naftës bruto dhe produkteve petrokimike iraniane deri më 21 gusht. Lehtësimi i sanksioneve përfshin gjithashtu zhbllokimin e transaksioneve bankare, sigurimeve dhe transportit ndërkombëtar, duke i mundësuar Iranit të tregtojë naftë në dollarë amerikanë për herë të parë pas dekadash.
Mosmarrëveshja mbi inspektimet bërthamore
Ekziston një qëndrim i ndryshëm mes palëve lidhur me kushtet e kësaj marrëveshjeje. Zëvendëspresidenti amerikan, JD Vance, dhe Sekretari i Thesarit, Scott Bessent, deklaruan se Teherani është zotuar të lejojë rikthimin e inspektorëve të Agjencisë Ndërkombëtare të Energjisë Atomike (IAEA) dhe të garantojë sigurinë në Ngushticën e Hormuzit.
Nga ana tjetër, Ministria e Jashtme e Iranit njoftoi se vendi nuk ka marrë "asnjë angazhim të ri" në lidhje me inspektimet bërthamore, duke kundërshtuar pretendimet amerikane. Presidenti amerikan, Donald Trump, përmes rrjeteve sociale, ka shprehur pritshmërinë se Irani do të pranojë inspektime të gjera të armëve, megjithatë, një angazhim i tillë nuk është konfirmuar ende publikisht nga autoritetet iraniane.
Përditësime
Negociatat për lehtësimin e sanksioneve ndaj Iranit po zhvillohen në Bürgenstock, Zvicër. Zhvillimet e fundit përfshijnë:
Presidenti Donald Trump ka deklaruar se lehtësimi i sanksioneve ndaj Iranit varet nga pranimit të inspektimeve të rrepta bërthamore. Zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme iraniane, Esmaeil Baqaei, ka refuzuar mundësinë e kontrollit të objekteve të goditura nga SHBA dhe Izraeli vitin e kaluar, duke kundërshtuar afatin e vendosur nga J.D. Vance për nisjen e diskutimeve me IAEA këtë të hënë.
Presidenti Donald Trump deklaroi se asetet e zhbllokuara iraniane do të depozitohen në një fond të posaçëm, të destinuar ekskluzivisht për blerjen e ushqimeve dhe pajisjeve mjekësore. Në kundërpërgjigje, ambasadori i Iranit në OKB, Ali Bahreini, deklaroi se Teherani do të ruajë kontrollin e plotë mbi fondet. Zhvillimet e tjera përfshijnë:
- Zyrtarët konfirmuan krijimin e dy grupeve të punës për menaxhimin e heqjes së sanksioneve.
- Diplomatët përjashtuan mundësinë e një takimi mes përfaqësuesve iranianë dhe kreut të IAEA-s, Rafael Grossi.
Në vijim të bisedimeve në Zvicër, përfaqësuesit e Katarit dhe Pakistanit kanë finalizuar një udhërrëfyes 60-ditor për zbatimin e marrëveshjes. Ndërkohë, Departamenti i Thesarit i SHBA ka lëshuar një licencë që lejon importin e naftës iraniane, ndërsa Irani konfirmoi se protokollet e inspektimit do të përputhen me legjislacionin e Parlamentit dhe Këshillit Suprem të Sigurisë Kombëtare.
Kreu i IAEA-s, Rafael Grossi, konfirmoi se marrëveshja garanton inspektime të detyrueshme në objektet bërthamore të Iranit. Presidenti Donald Trump deklaroi se inspektimet do të jenë 'pa afat', duke theksuar se bisedimet do të dështonin pa këtë kusht. Megjithatë, zëdhënësi i Ministrisë së Jashtme të Iranit, Esmaeil Baghaei, mohoi zyrtarisht mundësinë e inspektimeve në objektet e dëmtuara nga SHBA dhe Izraeli.
Sipas burimeve diplomatike, SHBA dhe Irani kanë arritur një memorandum mirëkuptimi me 14 pika, i cili pason bisedimet e zhvilluara në Zvicër. Marrëveshja parashikon ndërprerjen e përhershme të operacioneve ushtarake në të gjitha frontet, duke përfshirë Libanin, si dhe përfshin:
- Heqjen e bllokadës detare ndaj Iranit dhe garantimin e lundrimit në Ngushticën e Hormuzit.
- Implementimin e një plani për rimëkëmbjen dhe zhvillimin ekonomik.