Përplasja tregtare mes Shteteve të Bashkuara dhe Kanadasë është përshkallëzuar pas njoftimit të presidentit Donald Trump për vendosjen e tarifave doganore prej 50% mbi veturat, kamionët, pjesët e automjeteve dhe çelikun kanadez. Masat e reja pritet të hyjnë në fuqi më 1 janar 2027.
Presidenti Trump argumentoi se vendimi pason deficitin vjetor tregtar prej 60 miliardë dollarësh dhe akuzoi Kanadanë për tarifa të larta ndaj produkteve bujqësore amerikane, të cilat sipas tij kanë dëmtuar fermerët amerikanë. Në një postim në platformën Truth Social, Trump deklaroi se Kanadaja nuk do të trajtohet më si një shtet i SHBA-së dhe se vendi i tij nuk ka nevojë për tregun kanadez, duke theksuar se fqinji verior varet nga Amerika për 95% të tregtisë së tij.
Nga ana tjetër, kryeministri kanadez Mark Carney njoftoi se Otava do të ndërmarrë kundërmasa të barasvlershme "dollar për dollar". Sipas Gazetës Sinjali, këto masa pritet të nisin nga 8 shtatori dhe do të përfshijnë produkte si çeliku, pajisjet elektroshtëpiake, elektronika dhe produktet e qumështit. Bisedimet mes dy shteteve kishin qenë intensive, por përfunduan pa një marrëveshje, ku palët akuzuan njëra-tjetrën për kërkesa të papranueshme në momentet e fundit.
Negociatori kryesor amerikan për tregtinë, Jamieson Greer, ka fajësuar Kanadanë për paraqitjen e kërkesave të reja gjatë bisedimeve. Ndërkohë, drejtues të industrisë së automobilave kanë shprehur skepticizëm mbi zbatimin e këtyre tarifave, duke sugjeruar se deklaratat e presidentit mund të jenë një taktikë për të nxitur rifillimin e negociatave përpara zgjedhjeve të mesit të mandatit në nëntor.
Përditësime
Administrata Trump njoftoi vendosjen e tarifave doganore prej 50% mbi mallra kanadeze në vlerë prej 20 miliardë dollarësh, duke përfshirë çimenton dhe verërat. Shtëpia e Bardhë pretendon se politikat tregtare të Kanadasë po dëmtojnë fermerët amerikanë. Në kuadër të përshkallëzimit të retorikës, presidenti Donald Trump deklaroi se Kanadaja duhet të integrohet si 'shteti i 51-të' i SHBA-së. Aktualisht, automjetet që përmbajnë komponentë jo-amerikanë përballen me një tarifë prej 25%.
Administrata e Presidentit Donald Trump ka specifikuar se tarifat prej 50% mbi automjetet, kamionët, pjesët e këmbimit dhe çelikun kanadez do të hyjnë në fuqi më 1 janar 2027. Në një deklaratë shoqëruese, Trump bëri thirrje për zhvendosjen e prodhimit në SHBA, duke garantuar 'zero tarifa' për kompanitë që operojnë brenda territorit amerikan. Sipas të dhënave të Regjistrimit të SHBA, Kanadaja mbetet partneri i dytë tregtar i vendit, me një vëllim importesh prej 200 miliardë dollarësh dhe eksportesh prej 175 miliardë dollarësh për periudhën janar-qershor.
Tarifat prej 50% për mallrat kanadeze, me vlerë 20.21 miliardë dollarë, hynë zyrtarisht në fuqi të shtunën pas dështimit të negociatave. Qeveria kanadeze zbuloi se pika kyçe e mosmarrëveshjes ishte kërkesa e SHBA-së për kufizimin e gjuhës frënge dhe kontrollin amerikan mbi marrëveshjet tregtare kanadeze me palë të treta. Kryeministri Mark Carney njoftoi plane për ndërtimin e gjashtë akullthyeseve të reja në Quebec, si pjesë e strategjisë për reduktimin e varësisë ekonomike nga tregu amerikan. Presidenti Donald Trump përshkallëzoi tonet në rrjetin Truth Social, duke sulmuar ashpër marrëdhëniet tregtare me Kanadanë.
Zëvendëspresidenti i SHBA-së, JD Vance, konfirmoi se bisedimet diplomatike me Kanadanë vijojnë, pavarësisht dështimit të raundit të fundit. Kryeministri kanadez, Mark Carney, ka planifikuar një konferencë për shtyp të martën për të detajuar kundërmasat ndaj tarifave amerikane. Autoritetet kanadeze e identifikuan nenin 232 të 'Trade Expansion Act' si bazën ligjore të përdorur nga SHBA-ja për këto tarifa. Masa prek drejtpërdrejt pesë gjigantët e industrisë së automobilave: Honda, Toyota, Ford, General Motors dhe Stellantis.
Presidenti Donald Trump përshkallëzoi tensionet diplomatike duke kërcënuar me tarifa prej 50% për automjetet, kamionët dhe çelikun kanadez, me hyrje në fuqi më 1 janar 2027. Në një deklaratë provokuese, Trump bëri thirrje që Kanadaja të integrohet si shteti i 51-të i SHBA-së. Në përgjigje, kabineti kanadez njoftoi një konferencë shtypi për sot në orën 16:00 për të prezantuar kundërmasat zyrtare. Kryeministri i Ontarios, Doug Ford, propozoi ndërprerjen e eksporteve të burimeve energjetike dhe mineraleve si levë presioni, ndërsa sondazhet tregojnë se 76% e kanadezëve mbështesin tërheqjen totale nga negociatat.
Analistët ekonomikë theksojnë se varësia e SHBA nga energjia kanadeze është kritike, pasi Kanadaja furnizon 60% të naftës bruto dhe shumicën e gazit natyror e energjisë elektrike për tregun amerikan. Ndikimi ekonomik i tensioneve po ndihet tashmë: eksportet e verës amerikane kanë rënë me 78%, ndërsa ato të pijeve alkoolike me mbi 70% për shkak të bojkotit. Ekonomia amerikane ka humbur 3.3 miliardë dollarë kanadezë nga rënia e turizmit nga veriu. Kanadaja mbetet blerësja kryesore për 26 shtete amerikane dhe partneri kryesor tregtar për 45 nga 50 shtetet e SHBA-së.
Negociatat tregtare dështuan përfundimisht gjatë fundjavës pas mosarritjes së konsensusit mbi propozimin që parashikonte uljen e tarifave për makinat në 15% dhe për çelikun në 25%. Presidenti Donald Trump reagoi ashpër ndaj guvernatorit Doug Ford, duke e akuzuar për mburrje politike në lidhje me qëndrimet e tij. Paralelisht, qeveria kanadeze njoftoi një investim prej 11 miliardë dollarësh për ndërtimin e gjashtë akullthyeseve të reja, një lëvizje strategjike për të mbrojtur interesat e saj në veri pas përshkallëzimit të tensioneve me Uashingtonin.
Qeveria e Kanadasë ka zyrtarizuar tarifa hakmarrëse prej 15%, 25% dhe 50% ndaj 700 produkteve amerikane, me vlerë totale prej 20 miliardë dollarësh. Masat godasin sektorë strategjikë, përfshirë çelikun, aluminin, produktet e qumështit, pajisjet bujqësore, elektronikën dhe pajisjet elektro-shtëpiake. Për të amortizuar goditjen ekonomike, Ottawa do të alokojë një fond mbështetës prej 4,6 miliardë eurosh për industritë e prekura. Në një zhvillim paralel, Presidenti Donald Trump ka përshkallëzuar retorikën duke kërkuar riemërtimin e Liqenit Ontario në 'Liqeni Amerika'.