Ministrja e Ekonomisë dhe Inovacionit, Delina Ibrahimaj, mori pjesë më 3 nëntor në konferencën Kombëtare për Sigurinë Kibernetike, me temë “Peizazhi i kërcënimeve në ditët e sotme”. Në aktivitet ishte i pranishëm edhe ambasadori i Shteteve të Bashkuara në Shqipëri, Eric Wendt.
Ibrahimaj tha se sulmi kibernetik i vitit 2022 shënoi një pikë kthese në qasjen e qeverisë dhe e ktheu sigurinë kibernetike në përparësi. Sipas saj, Autoriteti përgjegjës është zgjeruar në personel dhe financime, ka miratuar legjislacionin dhe po harton strategjinë e zhvillimit. Ajo shtoi se janë ngritur ose po ngrihen ekipe sektoriale të reagimit ndaj incidenteve kibernetike (CERT-e).
Ministrja theksoi se mbrojtja kibernetike kërkon angazhimin e institucioneve publike dhe të bizneseve, të cilat përdorin sisteme digjitale për pagesa dhe për administrimin e të dhënave. Sipas saj, sulmet mund të ndërpresin shërbimet dhe të cenojnë vazhdimësinë e veprimtarisë ekonomike. Ajo tha se institucionet mund të hartojnë legjislacionin, të përcaktojnë standarde dhe të monitorojnë zbatimin e tyre, ndërsa sektori privat mund të ofrojë shërbime të specializuara për të përmbushur kërkesat e tregut.
Sipas të dhënave të Qendrës Kombëtare të Biznesit, në Shqipëri veprojnë 72 biznese me fokus kryesor sigurinë kibernetike; 28 prej tyre janë regjistruar gjatë vitit të fundit. Ibrahimaj bëri të ditur se janë financuar gjithashtu gjashtë startup-e në këtë sektor.
Ajo përmendi kurrikulat e hartuara në bashkëpunim me Ministrinë e Arsimit për përfshirjen e sigurisë kibernetike në arsimin bazë. Arsimi profesional dhe kurset afatshkurtra, sipas saj, synojnë të ndihmojnë në përgatitjen e personelit të specializuar. Ibrahimaj tha se niveli i digjitalizimit të shërbimeve publike dhe përvoja e fituar mund t’i japin Shqipërisë mundësi të kontribuojë në sigurinë kibernetike rajonale.
Në konferencë foli edhe André Rizzo, i Ngarkuari me Punë i Delegacionit të Bashkimit Evropian. Ai tha se BE-ja do të vijojë të mbështesë Shqipërinë në forcimin e kapaciteteve të sigurisë kibernetike, përmirësimin e kuadrit ligjor dhe përafrimin e tij me standardet evropiane. Rizzo vlerësoi bashkëpunimin mes BE-së dhe institucioneve shqiptare dhe tha se sulmet mund të synojnë proceset demokratike, infrastrukturën dhe rrjetet kritike, me pasoja përtej kufijve.
Rizzo e lidhi sigurinë kibernetike me procesin e integrimit evropian, duke thënë se vendet kandidate duhet të kenë një hapësirë digjitale të sigurt dhe kapacitete për ta mbrojtur atë. Ai rikujtoi se BE-ja dhe Shqipëria nisën partneritetin e sigurisë kibernetike në 2024. Mbështetja përfshin ekspertizë, asistencë dhe trajnim, si dhe projekte për ngritjen e kapaciteteve në bashkëpunim me Agjencinë e Bashkimit Evropian për Sigurinë Kibernetike (ENISA) dhe Akademinë e Qeverisjes Elektronike.