Amerikanët votojnë më 3 nëntor në zgjedhjet e mesmandatit, të cilat do të përcaktojnë përbërjen e Kongresit për dy vjetët e ardhshëm dhe mund të ndikojnë në dy vitet e mbetura të mandatit të presidentit Donald Trump. Në garë janë të 435 vendet e Dhomës së Përfaqësuesve dhe rreth një e treta e 100 vendeve të Senatit. Mbi 50 milionë amerikanë kishin votuar para ditës së zgjedhjeve, sipas REL-it.
Republikanët kontrollojnë aktualisht të dyja dhomat. Sondazhet e fundit u japin demokratëve epërsi në garën për Dhomën e Përfaqësuesve dhe rezultate të favorshme në disa gara për Senat, por rikthimi i kontrollit të kësaj dhome paraqitet si sfidë më e vështirë. Sipas sondazhit të publikuar nga The New York Times dhe Universiteti Siena, kandidatët demokratë kryesojnë në pesë nga shtatë garat kryesore për Senat. Mes garave ku demokratët synojnë të fitojnë vende republikane përmenden Ohio, Teksasi dhe Maine.
Garat për Senat
Në Teksas, demokrati James Talarico përballet me republikanin Ken Paxton. Sondazhet tregojnë garë të ngushtë; asnjë demokrat nuk ka fituar zgjedhje në nivel shteti atje që nga viti 1988. Në Kansas, demokratët nuk kanë fituar zgjedhje për Senat që nga viti 1932. Në Miçigan, republikani Mike Rogers garon kundër demokratit Abdul El-Sayed, ndërsa në Alaskë senatori republikan Dan Sullivan përballet me demokraten Mary Peltola.
Në Miçigan, kongresistja demokrate Haley Stevens, e cila humbi zgjedhjet paraprake ndaj El-Sayed, mbështeti Rogersin. Vendimi shkaktoi reagime nga demokratët; kreu i pakicës demokrate në Senat, Chuck Schumer, e quajti mbështetjen “tradhti të neveritshme”. Përplasja mes Stevens dhe fushatës së El-Sayed kishte nisur pas një reklame të financuar nga një grup i jashtëm, e cila ia atribuonte mbështetjes amerikane për Izraelin koston e lartë të jetesës. El-Sayed tha në një tubim në Royal Oak se, pavarësisht çështjeve që përdoren për të shpërqendruar votuesit, “arsyeja është se po ju marrin paratë nga xhepi”.
Në Alaskë, fushata e Peltolës u përfshi në raportime për përpjekje për të gjetur një kandidat me emër pothuajse identik me atë të Sullivanit. Peltola mohoi se kishte dijeni për këtë. Departamenti amerikan i Drejtësisë kishte ngritur padi për të penguar certifikimin e rezultateve të zgjedhjeve për Senat në Alaska, në rast të humbjes së kandidatit republikan, duke përmendur rrezikun e ngatërrimit të emrave në fletëvotim.
Sondazhet dhe çështjet e fushatës
Fushata është përqendruar te kostoja e jetesës, çmimet e ushqimeve, karburanteve, banimit dhe kujdesit shëndetësor, si dhe te politikat tregtare dhe lufta me Iranin. Demokratët i kanë lidhur këto çështje me politikat e administratës Trump, ndërsa republikanët kanë mbrojtur politikat ekonomike të presidentit dhe kanë premtuar ulje të kostove. REL-i raportoi se mediat amerikane njoftuan për sulme të reja të forcave amerikane ndaj objektivave iraniane në ishullin Keshm, disa orë para votimit.
Analizat e BBC-së dhe CNN-it përmendin pakënaqësinë ndaj Trumpit dhe dobësimin e mbështetjes në disa grupe votuesish si faktorë që mund t’u sjellin përfitim demokratëve. Sipas CNN-it, tarifat tregtare dhe lufta me Iranin mund të kenë dëmtuar mbështetjen për Trumpin edhe mes votuesve të bardhë pa diplomë universitare. Analiza përmend gjithashtu shqetësimet për koston e jetesës, mospërputhjen mes premtimeve dhe veprimeve të presidentit, si dhe korrupsionin.
BBC vë në dukje se sondazhet mund të mos pasqyrojnë plotësisht mbështetjen për Trumpin, pasi disa votues konservatorë nuk marrin pjesë në anketime. Sipas burimeve, qytetarët përgjigjen gjithnjë e më rrallë në telefon, ndërsa republikanët kanë avantazh në disa zona tradicionalisht të tyre dhe kanë shpenzuar qindra miliona dollarë për reklama. Demokratët, nga ana tjetër, mbështeten edhe te rezultatet e zgjedhjeve lokale dhe speciale të vitit të kaluar, të cilat tejkaluan parashikimet e sondazheve.
Sipas analizës së BBC-së, mund të ndodhin tri skenarë: fitore e thellë e demokratëve, fitore e kufizuar e tyre ose ruajtja e kontrollit të të dyja dhomave nga republikanët. Pjesëmarrja, mobilizimi i mbështetësve dhe votat e pavendosura mund të përcaktojnë rezultatin; sondazhet nuk garantojnë fitoren e asnjërës parti.