Zgjedhjet në Izrael mbahen të martën. Votuesit do të zgjedhin partitë, ndërsa vendet në parlament do t’u ndahen kandidatëve në listat partiake sipas përfaqësimit proporcional. Kryeministri Benjamin Netanyahu përballet me një garë të ngushtuar, ndërsa rivalët e tij nuk kanë një rrugë të qartë drejt pushtetit.
Netanyahu dhe Likud
Netanyahu ka qenë në pushtet pjesën më të madhe të kohës që nga viti 2009, pas një mandati të parë si kryeministër në vitet 1990. Mbështetësit e quajnë “Mbretin Bibi” dhe e shohin si udhëheqës të fortë, ndërsa ai mbetet figurë polarizuese brenda vendit. Gjykata Ndërkombëtare Penale e kërkon për krime lufte të dyshuara në Gaza, akuza që ai i hedh poshtë. Në Izrael, ai përballet me gjyq për akuza korrupsioni, të cilat i mohon.
Sondazhet kanë treguar rënie të ndjeshme të mbështetjes për partinë e tij, Likud, që nga sulmi i 7 tetorit, i cili, sipas burimeve, dëmtoi besueshmërinë e Netanyahut për çështjet e sigurisë. Politikat e qeverisë së tij për marrëdhënien mes fesë dhe shtetit janë gjithashtu të papëlqyera nga shumë izraelitë. Netanyahu, 77 vjeç, ka thënë se, nëse fiton, synon të formojë një qeveri “të gjerë kombëtare”. Në rast bllokimi, ai mund të qëndrojë kryeministër në detyrë për shumë muaj.
Rivalët kryesorë
Ish-shefi ushtarak Gadi Eisenkot, 66 vjeç, humbi djalin në luftimet në Gaza. Ai drejton partinë e re të qendrës Yashar, emri i së cilës në hebraisht do të thotë “i drejtë” ose “i ndershëm”. Eisenkot është paraqitur si i ardhur nga jashtë politikës, me përvojë ushtarake dhe qëndrim të fortë për sigurinë.
Ish-kryeministri Naftali Bennett, 54 vjeç, është bashkuar me ish-kryeministrin e qendrës Yair Lapid. Partia e tyre e re quhet Së Bashku. Aleanca, e përbërë nga figura në skaje të kundërta të spektrit politik, rrëzoi Netanyahun në zgjedhjet e vitit 2021.
Ish-ministri i Mbrojtjes Avigdor Lieberman, 68 vjeç, dikur aleat i ngushtë i Netanyahut, dha dorëheqjen nga qeveria e tij në vitin 2018. Ai e akuzoi kryeministrin se ishte tepër i butë ndaj militantëve palestinezë në Gaza. Partia e Liebermanit, Izraeli Shtëpia Jonë, mbështetet kryesisht nga komuniteti i emigrantëve ish-sovjetikë.
Ish-gjenerali Yair Golan, 64 vjeç, drejton partinë Demokratët. Ai është vlerësuar për shpëtimin e njerëzve nga një prej vendeve të sulmit të Hamasit më 7 tetor. Partia u themelua mbi mbetjet e Partisë Laburiste të Izraelit dhe partisë së majtë Meretz.
Aleatët e Netanyahut
Ministri i Financave Bezalel Smotrich, 46 vjeç, dhe ministri i Sigurisë Kombëtare Itamar Ben-Gvir, 50 vjeç, kanë tërhequr vëmendje ndërkombëtare për politikat e tyre të ekstremit të djathtë ndaj palestinezëve. Smotrich ka udhëhequr zgjerimin e vendbanimeve izraelite në Bregun Perëndimor dhe ka shprehur shpresën se kjo do ta “varroste” idenë e një shteti palestinez.
Ben-Gvir u dënua në vitin 2007 për nxitje raciste kundër arabëve. Ai ka mbështetur dënimin me vdekje për militantët palestinezë të dënuar, kushte më të ashpra burgimi për palestinezët e burgosur dhe lehtësimin e marrjes së armëve nga izraelitët. Të dy kanë mbështetur dëbimin e palestinezëve nga Rripi i Gazës.