Banka Botërore, në raportin “Rishikimi i financave publike në Shqipëri”, vlerëson se Shqipërisë i duhen të paktën 20 vjet për të arritur vetëm gjysmën e të ardhurave mesatare për frymë të Bashkimit Evropian. Ky përfundim bazohet në analizën e rritjes ekonomike dhe faktorëve socio-ekonomikë.
Shqipëria arriti statusin e vendit me të ardhura mesme të larta në 2008, kur PBB-ja për frymë ishte 24% e mesatares së BE-së. Që atëherë, hendeku është ngushtuar në 33%. Zgjerimi ekonomik ka ndodhur kryesisht në sektorë me produktivitet dhe paga të ulëta, si prodhimi bazë dhe turizmi në shkallë të vogël. Ekonomia informale mbetet në nivele të larta, 29–33% e PBB-së.
Me politikat aktuale, arritja e gjysmës së të ardhurave të BE-së kërkon pothuajse një gjeneratë. Banka Botërore kërkon ngritjen urgjente dhe forcimin e Edukimit dhe Kujdesit në Fëmijërinë e Hershme për të mbështetur zhvillimin e kapitalit njerëzor dhe pjesëmarrjen në tregun e punës.
Perspektivat e rritjes ekonomike
Rritja afatgjatë varet nga forcimi i kapitalit njerëzor, përmirësimi i infrastrukturës dhe avancimi i politikave klimatike, veçanërisht në kontekstin e ndryshimeve demografike. Shqipëria ka arritur stabilitet makroekonomik, por sfidat strukturore vazhdojnë. Tendencat demografike, si rënia e normës së lindshmërisë dhe shkalla e lartë e emigracionit, theksojnë nevojën për investime në fëmijërinë e hershme.
Rekomandimet fiskale
Banka Botërore vlerëson se politika fiskale mbetet relativisht e dobët. Me ritmin aktual të reformave, rritja vjetore pritet të jetë e moderuar. Rishikimi i saj është i domosdoshëm për të ruajtur rritjen afatgjatë.