Pas bisedës telefonike të zhvilluar më 26 shtator midis presidentit të Serbisë, Aleksandar Vuçiç, dhe presidentit rus, Vladimir Putin, Komisioni Evropian ka kërkuar nga Beogradi harmonizimin urgjent të politikave të jashtme dhe energjetike me ato të Bashkimit Evropian. Zëdhënësi i Komisionit Evropian, Guillaume Mercier, theksoi se Serbia, si vend kandidat, duhet të dëshmohet si partnere e besueshme, duke nënvizuar se marrëdhëniet me Rusinë nuk mund të vazhdojnë si më parë në kontekstin e luftës në Ukrainë. Aktualisht, përputhshmëria e Serbisë me sanksionet e BE-së ndaj Moskës mbetet në nivelin e 60 për qind, çka vlerësohet si pengesë kryesore në negociatat për anëtarësim.
Reagime të ashpra kanë ardhur edhe nga Uashingtoni. Departamenti Amerikan i Shtetit ka rikujtuar paralajmërimin e sekretarit Marco Rubio, duke e cilësuar bashkëpunimin e vazhdueshëm midis Serbisë dhe Rusisë si një çështje potencialisht problematike dhe shpërthyese me interes ndërkombëtar. Departamenti i Shtetit ka bërë të ditur se synon të adresojë këto zhvillime në kuadër të partneritetit strategjik, ndërkohë që në gusht, ligjvënësit amerikanë kanë paraqitur një projektligj që kërkon masa ndëshkuese ndaj Serbisë për shkak të regresit në demokraci dhe thellimit të bashkëpunimit me Rusinë, Kinën dhe Iranin.
Biseda mes Vuçiç dhe Putin u realizua një ditë përpara dorëheqjes së paralajmëruar të presidentit serb, i cili udhëheq listën e Partisë Përparimtare Serbe (SNS) për zgjedhjet e parakohshme të 25 tetorit. Pas telefonatës, Vuçiç deklaroi se pret zgjatjen e kontratës për gazin rus, e cila skadon më 30 shtator, pasi Serbia varet nga ky burim për më shumë se 80 për qind të nevojave të saj.
Në përgjigje të kësaj situate, Komisioni Evropian ka deklaruar se po intensifikon mbështetjen për Ballkanin Perëndimor në fushën e sigurisë energjetike. Synimi i BE-së mbetet diversifikimi i burimeve për të ulur varësinë nga lëndët djegëse fosile ruse dhe ndërprerja graduale e këtyre importeve deri në fund të vitit të ardhshëm.
Përditësime
Departamenti Amerikan i Shtetit reagoi ndaj bisedës Vuçiç-Putin, duke rikujtuar paralajmërimin e sekretarit Marco Rubio për pasojat e bashkëpunimit të Serbisë me Rusinë.