Komisioni Evropian ka konfirmuar se të gjitha masat financiare ndaj Kosovës mund të hiqen brenda disa javësh, sapo të përfundojnë procedurat e brendshme në Bruksel. Deklarata u bë nga drejtori i Drejtorisë për Zgjerim, Jan Koopman, në Komitetin për Politikë të Jashtme të Parlamentit Evropian, në lidhje me Planin e Rritjes për Ballkanin Perëndimor.
Koopman theksoi se, së bashku me masat e hequra tashmë, do të lirohen mbi 400 milionë euro për Kosovën. Aktualisht po punohet në fazën e programimit dhe kontraktimit. “Ndërmjet programimit dhe kontraktimit, ne, në mënyrë efektive, në javët e ardhshme do t’i kishim hequr të gjitha masat financiare”, tha ai, duke përsëritur planin e paralajmëruar nga presidentja e Komisionit.
Situata e Kosovës në kontekstin e këtij plani është relativisht e thjeshtë, sipas Koopman-it. Mjetet financiare do të lirohen sapo marrëveshjet përkatëse të ratifikohen në Kuvend. Ky proces ka qenë i pamundur deri tani për shkak të mungesës së institucioneve funksionale. “Pas zgjedhjeve në dhjetor, presim formimin e shpejtë të qeverisë. Më pas, autoritetet mund ta finalizojnë këtë dokumentacion, i cili është thelbësor për mbrojtën e buxhetit të BE-së”, shtoi ai.
Koopman konfirmoi se autoritetet kosovare kanë punuar intensivisht në reforma, të cilat janë përgatitur dhe mund të zbatohen shpejt. Kështu, Kosova mund të kapë ritmin me vendet e tjera të rajonit pas ratifikimit.
Masat u vendosën në 2023 për tensionet në veriun e Kosovës. Ndërsa ato ekonomike hiqen, masat politike, si takimet dypalëshe, pritet të rifillojnë spontanisht pas konstitutimit të Kuvendit të ri dhe formimit të qeverisë nga zgjedhjet e 28 dhjetorit.
Përditësime
Komisioni Europian ka nisur zbutjen e masave financiare ndaj Kosovës dhe ndodhet në 'fazë kyçe' për programin, duke zhvilluar konsultime të gjera me palët kosovare. Komisioni shpreson të finalizojë vendimin deri në fund të muajit, pas miratimit nga Komiteti i Shteteve Anëtare. Këto deklarata erdhën në përgjigje të pyetjes së raportuesit për Kosovën, Riho Terras. Programi i reformave po zbatohet në nivel thelbësor, pavarësisht mungesës së qeverisë funksionale për rreth një vit. Tensionet në veri përfshijnë kryetarët shqiptarë të komunave veriore, përplasje me serbët lokalë dhe KFOR.
Anitta Hipper, zëdhënësja e BE-së, konfirmoi lirimin e 216 milionë eurove në dhjetor 2025 (50% e ndihmës), që mundëson kontrata për 4 projekte me 34.6 milionë euro kontribut nga BE.
- Mbeten 181 milionë euro IPA III (miratim në pranverë 2026, projekte në H2 2026).
- Plan lirimi i 205 milionë eurove në fillim të 2026-s, sipas Përfundimeve të Presidencës së Zgjerimit të 16 dhjetorit.
Heqja e masave lidhet me transferin e qetë të qeverisjes lokale në veri pas zgjedhjeve lokale të fundit.