Në kuadër të një programi të nisur për uljen e kostove të taksapaguesve britanikë dhe përballjen e kriminelëve me drejtësinë, Mbretëria e Bashkuar dhe Shqipëria lidhën një marrëveshje prej 8 milionë paundësh për transferimin e të burgosurve. Megjithëse objektivi ishte riatdhesimi i 200 shqiptarëve të dënuar për krime të rënda, deri në gusht të vitit 2026 janë transferuar vetëm 13 të dënuar, sipas burimeve të Ministrisë së Drejtësisë në Tiranë.
Statistikat e të burgosurve dhe kostot
Sipas raportimeve të tabloidit britanik "The Sun", gjatë shtatë viteve të fundit, shqiptarët kanë përbërë kombësinë më të madhe të të huajve në burgjet britanike, duke zënë rreth 9-12% të totalit. Momentalisht, në këto burgje gjenden rreth 940 shtetas shqiptarë, të dënuar për vepra të ndryshme penale, si trafikim droge dhe ngritje të fermave të kanabisit. Kostoja vjetore e mbajtjes së një të burgosuri në sistemin britanik përllogaritet në 56,000 paund.
Sfidat e zbatimit
Shkaku kryesor i ritmit të ulët të transferimeve është vonesa në procedurat gjyqësore në Shqipëri. Gjykata është e detyruar të bëjë njohjen e vendimit të formës së prerë të dhënë nga drejtësia angleze për çdo të burgosur që vuan dënim mbi katër vjet. Në mesin e personave që presin riatdhesimin janë 15 vrasës të dënuar me burgim të përjetshëm, ndër të cilët ndodhet edhe Koci Selamaj, i dënuar për vrasjen e mësueses Sabina Nessa në vitin 2021. Nga ana e saj, qeveria britanike bëri me dije se që nga korriku i vitit 2024 janë larguar gjithsej 11,700 të burgosur të huaj, si pjesë e politikës së saj për menaxhimin e popullsisë së burgjeve.