Monedha europiane po vijon trendin rënës gjatë dhjetëditëshit të parë të muajit shtator. Sipas të dhënave zyrtare të Bankës së Shqipërisë, kursi i këmbimit Euro-Lek është fiksuar në nivelin e 92.02 lekëve, vlerë që qëndron shumë afër minimumit historik prej 92.01 lekësh, të regjistruar më 3 shtator. Që nga fillimi i vitit, monedha europiane ka shënuar një zhvlerësim prej 4.9%, ndërsa krahasuar me një vit më parë ajo është zhvlerësuar me 5.3%.
Faktorët e ndikimit në treg
Agjentët e tregut valutor vlerësojnë se oferta e lartë e Euros vjen si pasojë e zgjatjes së sezonit turistik dhe flukseve të shtuara hyrëse. Përveç kësaj, është vërejtur një zhvendosje e transaksioneve të brendshme drejt Lekut, sidomos në tregun e pasurive të paluajtshme, si dhe një orientim më i madh i individëve drejt kredisë dhe depozitave në monedhën vendase.
Forcimi i Lekut shpjegohet nga Banka e Shqipërisë përmes përmirësimit të bilancit të pagesave. Për tremujorin e parë të vitit, deficiti i llogarisë korrente shënoi rënie me 28%, duke zbritur në 228 milionë euro, ndërsa investimet e huaja direkte arritën nivelin rekord prej 404 milionë eurosh, me një rritje prej 11.6% krahasuar me një vit më parë.
Politika fiskale dhe ndërhyrjet e Bankës Qendrore
Një ndikim shtesë në këtë dinamikë vlerësohet të jetë politika fiskale e qeverisë. Për 7-mujorin e vitit 2027, buxheti i shtetit ka regjistruar një suficit prej 50.7 miliardë lekësh, shifër kjo 60% më e lartë se periudha korresponduese e vitit të kaluar.
Pavarësisht përpjekjeve të Bankës së Shqipërisë për të ndërhyrë në treg përmes blerjes së valutës, ku vetëm në tremujorin e parë u blenë 140 milionë euro, efektshmëria e këtyre masave për frenimin e rënies së Euros mbetet e kufizuar. Në periudhën 2024-2025, institucioni qendror tërhoqi më shumë se dy miliardë euro nga tregu në përpjekje për të stabilizuar kursin.