Parlamenti i Hungarisë zgjodhi të martën, më 3 nëntor, Péter Fejesin, 65 vjeç, në krye të Prokurorisë së Përgjithshme. Prokurori i karrierës, i cili kishte dalë së fundmi në pension, mori 139 vota pro dhe gjashtë kundër në një votim të fshehtë, nga gjithsej 199 deputetë. Mandati i tij do të zgjasë nëntë vjet. Partia Fidesz e ish-kryeministrit Viktor Orbán dhe aleati i saj, KDNP, bojkotuan votimin.
Emërimi është pjesë e nismës së kryeministrit Péter Magyar për të hetuar ish-zyrtarët dhe aleatët e qeverisë së mëparshme, mes akuzave për korrupsion. Partia Tisza e Magyarit ka më shumë se dy të tretat e vendeve në parlament. Pas betimit të Fejesit, Magyar shkroi në Facebook: “Në emër të të gjithë hungarezëve, ju uroj sukses në punën tuaj. Dridhuni, hajdutë! Edhe të gjithë kriminelët e tjerë”.
Fejes tha se synon të rikthejë besimin e publikut te prokuroria dhe të garantojë pavarësinë e saj nga politika. Në një intervistë për median Valasz Online, ai përmendi profesionalizmin dhe shpejtësinë si parime të punës dhe u shpreh i gatshëm të rihapë dosje të klasifikuara. Pas zgjedhjes, kërkoi falje në parlament për disa vendime të fundit të Prokurorisë së Përgjithshme dhe për rastet kur institucioni nuk kishte vepruar. Sipas tij, këto veprime kishin cenuar ndjenjën e drejtësisë te qytetarët.
Besimi te prokuroria ishte dobësuar gjatë 16 viteve të qeverisjes së Orbánit. Kritikët e kanë akuzuar institucionin se kishte mbrojtur bashkëpunëtorët e afërt të ish-kryeministrit nga hetimet. Tre ish-ministra ndodhen në paraburgim. Mes tyre është György Matolcsy, ish-guvernator i Bankës Qendrore dhe ish-ministër i Ekonomisë, i cili u arrestua muajin e kaluar nën dyshimet për mashtrim ekonomik që shkaktoi dëme veçanërisht të mëdha financiare.
Hetimet për “karvanin e artë”
Një çështje që mund të rishqyrtohet lidhet me të ashtuquajturin “karvani i artë” ukrainas. Në mars, autoritetet hungareze ndaluan automjete të blinduara që transportonin para dhe pasuri për bankën shtetërore ukrainase Oschadbank. Gjatë operacionit u ndaluan shtatë punonjës të bankës dhe u sekuestruan miliona dollarë, euro dhe shufra ari. Personat u liruan dhe pasuritë iu kthyen bankës; çështja fillestare u mbyll, por vijon një hetim i veçantë për pretendime për shkelje të të drejtave gjatë operacionit.
Prokurori që drejtonte hetimet për këtë rast, Pál Furcht, dha dorëheqjen në qershor. Më vonë, ai pretendoi se eprorët i kishin penguar punën dhe se provat tregonin që urdhri për operacionin ishte dhënë nga Orbáni. Ky pretendim mbetet pjesë e hetimeve. Avokati Loránt Horváth, i cili përfaqëson Furchtin dhe punonjësit e ndaluar të bankës, tha se shpreson që Fejesi ta rihapë ose ta shqyrtojë çështjen.
Ish-prokurori i përgjithshëm Gábor Bálint Nagy dha dorëheqjen në korrik, pas presionit të Magyarit. Kandidati i parë për postin u refuzua nga parlamenti muajin e kaluar, pasi raportimet zbuluan se vëllai i tij kishte lidhje me çështjen e “karvanit të artë”.