Konfindustria i ka paraqitur Kuvendit të Shqipërisë vërejtjet dhe propozimet për projektpaketën fiskale të vitit 2027, duke paralajmëruar për rënie të prodhimit vendas dhe rreziqe për ecurinë ekonomike. Sipas organizatës, deficiti tregtar për vitin 2026 parashikohet të kalojë 5,8 miliardë euro, mbi 200 milionë euro më shumë se në vitin 2025.
Konfindustria e lidh përkeqësimin e deficitit me dobësimin e kapaciteteve prodhuese dhe varësinë nga importet. Industria pritet të shënojë vitin e pestë radhazi me rënie, ndërsa prodhimi bujqësor vitin e katërt. Organizata i sheh këto prirje si shenja të dobësimit të konkurrueshmërisë së ekonomisë shqiptare përballë vendeve të rajonit. Ajo vlerëson gjithashtu se turizmi po humbet konkurrueshmërinë.
Dokumenti ngre shqetësime edhe për ndërtimin, i cili ndër vite ka përbërë afërsisht 18% të Prodhimit të Brendshëm Bruto. Sipas Konfindustrisë, varësia e sektorit nga financimi informal, e kombinuar me goditjet e SPAK ndaj aktiviteteve të paligjshme, mund të ndikojë në ecurinë e tij. Ndër faktorët që rëndojnë perspektivën ekonomike organizata rendit tregjet e mbyllura me tipare karteli, oligopoli ose monopoli, korrupsionin dhe dobësinë e institucioneve ekzekutive. Ajo përmend edhe politikat tregtare të tipit dumping dhe konkurrencën fiskale, financiare e institucionale për investime.
Konfindustria paralajmëron se rënia e prodhimit vendas dhe tkurrja e pritshme e burimeve informale mund të rrezikojnë stabilitetin e lekut. Sipas saj, pasojat mund të prekin ekonominë, qëndrueshmërinë financiare e shoqërore dhe rendin kushtetues. Ky është paralajmërim i organizatës, jo vlerësim i konfirmuar se një krizë monetare është e afërt.
Propozimet për taksat
Projektpaketa parashikon heqjen e taksës së qarkullimit prej 27 lekësh për litër. Konfindustria e mbështet heqjen, por kërkon garanci se ulja do të pasqyrohet në çmimin e karburantit. Sipas saj, mungesa e konkurrencës në infrastrukturën portuale, depozitimin dhe tregtinë me shumicë e pakicë mund të bëjë që përfitimi të mos arrijë te konsumatorët. Organizata kundërshton kompensimin e të ardhurave të munguara përmes rritjes së taksave vjetore të automjeteve, duke argumentuar se kjo do ta zhvendoste barrën fiskale nga karburanti te pronësia e mjeteve, pa ulur koston e përgjithshme të transportit.
Ajo propozon që taksat vjetore të automjeteve të mos jenë më të larta se mesatarja e vendeve fqinje, vendosjen e një tavani ligjor reference për çmimet e karburanteve, bazuar në çmimet e rajonit, dhe krijimin e një Enti Kombëtar të Karburanteve për monitorimin e çmimeve, cilësisë dhe rezervave strategjike. Sipas Albeut, nëse heqja e taksës nuk reflektohet në çmim, kostoja shtesë mund të kalojë 200 milionë euro në vit; po ky burim thotë se rritja e TVSH-së nga 20% në 21% mund ta shtrenjtojë karburantin me rreth 2 lekë për litër.
Për produktet ushqimore, Konfindustria shqetësohet se ulja e TVSH-së nga 20% në 6% për 54 produkte mund të mos ulë çmimet pa mekanizma kontrolli. Ajo kërkon vlerësim paraprak për rritjen e TVSH-së nga 20% në 21% dhe vlerëson se ndikimi i menjëhershëm në inflacion mund të jetë 0,6–1,7%. Për rritjen e tatim-fitimit nga 15% në 17%, propozon që norma e re të zbatohet vetëm për bizneset në tregje të mbyllura, ndërsa bizneset e tjera të ruajnë normën 15%.