Kreshnik Spahiu ka publikuar një analizë ku vë në dukje se Shqipëria nuk jep pasaporta dhe shtetësi anëtarëve të diasporës shqiptare sipas parimit ndërkombëtar jus sanguinis (e drejta e gjakut). Ai e cilëson diasporën shqiptare si rastin e vetëm në botë ku shteti i refuzon pasaportën bazuar në kombësinë e prindërve.
Sipas Spahiut, shtete si Gjermania, Italia, Greqia, Serbia, Kroacia, Turqia dhe Anglia njohin këtë të drejtë, pavarësisht vendbanimit. Ai thekson se në gjuhë si frëngjishtja (nationalité), italishtja (nazionalità), spanjishtja (nacionalidad) dhe anglishtja (nationality), fjalët për kombësi dhe shtetësi janë të njëjta. Prej shekujsh, shtetësia ka lindur nga kombësia, ndërsa sot njerëzit mund të kenë disa pasaporta, por shtetësia bazë duhet të jetë sipas saj.
Spahiu pyet si mund të quhet dikush diasporë shqiptare kur Shqipëria i refuzon pasaportën. Ai përmend shembullin e Bullgarisë, që ka dhënë mijëra pasaporta banorëve dibranë në Gillobord, duke u mbështetur në pretendimin se stërgjyshërit e tyre ishin bullgarë para 1000 vjetësh.
Në 2011, Spahiu i kërkoi personalisht Edi Ramës dhe Sali Berishës të miratonin në parlament projektligjin "Pasaportë për çdo shqiptar". Të dy liderët, sipas tij, janë kundër. Sali Berisha nxori një Vendim të Këshillit të Ministrave në 2012 për dhënien e shtetësive, por nuk e zbatoi. Arsyeja elektorale, thotë Spahiu, është se pasaportat do të lindnin të drejtën e votës për 20 milionë shqiptarë në diasporë, jashtë kontrollit të partive.
Kjo pengon interesat e Shqipërisë, argumenton ai. Me vetëm 3 milionë banorë, vendi ka peshë të vogël gjeopolitike, diplomatike, ushtarake dhe ekonomike. Një Shqipëri me 20 milionë shtetas do të kishte rëndësi më të madhe.
Artikulli u publikua më 16 prill 2026 në Java News, Shqiptarja.com, Koha Jone dhe Top Channel.