Reagimi i Zagrebit ndaj akuzave të Beogradit
Ministri i Punëve të Brendshme të Kroacisë, Davor Bozhinoviq, bëri thirrje për paqe dhe bashkëpunim në rajonin e Ballkanit Perëndimor, pas akuzave të presidentit të Serbisë, Aleksandar Vuçiç, se Kroacia, Shqipëria dhe Kosova kanë krijuar "një aleancë ushtarake kundër popullit serb".
Pas pjesëmarrjes në pritjen tradicionale festive të organizuar nga Këshilli Kombëtar Serb (SNV) për të festuar Krishtlindjet sipas kalendarit Julian, Bozhinoviq theksoi se "Kroacia është anëtare e Bashkimit Evropian dhe gjithçka që bën në marrëdhëniet ndërkombëtare e bën në mënyrë transparente".
Deklaratat e presidentit serb
Një ditë më parë, presidenti i Serbisë, Aleksandar Vuçiç, gjatë vizitës në Trebinje, në entitetin boshnjak të Republikës Sërpske, kishte deklaruar se Kroacia, Shqipëria dhe Kosova nuk kishin krijuar një aleancë kundër Austrisë, sepse Austria është ushtarakisht neutrale, por kundër Serbisë dhe popullit serb.
"Në Beograd e kuptojmë mirë aleancën e re ushtarake të krijuar midis Zagrebit, Prishtinës dhe Tiranës", deklaroi Vuçiç, duke njoftuar për "forcimin e aftësive ushtarake të Serbisë". Presidenti serb shtoi se "ajo nuk u krijua kundër askujt tjetër, por kundër popullit serb" dhe se "ka detyrimin t'ua shpjegojë këtë serbëve".
Bashkëpunimi në fushën e mbrojtjes
Burimet raportojnë se ministrat e mbrojtjes të Kroacisë, Kosovës dhe Shqipërisë nënshkruan në mars të vitit 2025 një deklaratë për forcimin e bashkëpunimit në fushën e mbrojtjes. Në atë kohë, Serbia reagoi ashpër, duke parë këtë nismë si një veprim kundër saj.
Megjithatë, Qeveria e Kroacisë kishte njoftuar se deklarata nuk synon krijimin e një aleance ushtarake formale, dhe se një aleancë e tillë nuk është e nevojshme përveç NATO-s. Kroacia dhe Shqipëria janë anëtare të NATO-s, ndërsa Kosova, të cilën Serbia nuk e njeh si të pavarur, nuk është anëtare e aleancës ushtarake perëndimore.
Mesazhi i Bozhinoviqit për bashkëpunim rajonal
Duke iu përgjigjur pyetjes së gazetarëve në lidhje me deklaratat e Vuçiçit, zëvendëspresidenti kroat bëri thirrje për paqe dhe bashkëpunim në fqinjësi. "Kroacia ka rrugën e vet, ajo rrugë është e qartë," tha Bozhinoviq.
Ai shprehu mendimin se "megjithëse festojmë Krishtlindjet sipas kalendarëve të ndryshëm, mesazhet e paqes dhe bashkëpunimit janë diçka që duhet ta kemi të përbashkët" në rajon dhe në vendet fqinje.
Pozicioni i Kosovës në disputa
Reagimi i ministrit kroat vjen një ditë pasi ministrja në detyrë e Punëve të Jashtme dhe Diasporës e Kosovës, Donika Gërvalla, reagoi ndaj paralajmërimit se Serbia do të dyfishojë ushtrinë, duke akuzuar Beogradin se po përpiqet të shtyjë përpara politikën e jashtme ruse në rajon.
Sipas Gërvallës, kërcënimi i vërtetë qëndron në veprimet dhe intencionimet e Serbisë, sesa në iniciativat bashkëpunuese të vendeve të vogla të rajonit.
Konteksti i bashkëpunimit mbrojtës
Deklarata e nënshkruar në mars 2025 midis ministrave të mbrojtjes është e hapur edhe për vendet e tjera dhe thekson rëndësinë e përgjigjjes bashkëpunuese ndaj sfidave të sigurisë, kërcënimeve hibride dhe rreziqeve të tjera që mund të rrezikojnë stabilitetin rajonal. Dokumenti promovon aftësitë mbrojtëse të vendeve pjesëmarrëse përballë kërcënimeve asimetrike dhe sigurisë kolektive.