Charles Kupchan, ish-zyrtar i lartë amerikan, në një intervistë të dhënë në Euronews Albania më 9 janar 2026, shpjegon synimet e Kongresit të Shteteve të Bashkuara lidhur me Ballkanin Perëndimor. Ai thekson se Kongresi po përpiqet të rikthejë rajonin në fokusin e politikës së jashtme amerikane, në kushtet e mungesës së stabilitetit dhe ngërçit politik.
Sipas Kupchan-it, përfshirja e Kosovës dhe Serbisë në dokumentin e Aktit të Autorizimit të Mbrojtjes Kombëtare të SHBA-së synon të ushtrojë presion konstruktiv mbi Prishtinën dhe Beogradin. Kjo për të ecur përpara në dialogun dypalësh dhe për të kapërcyer bllokimin aktual. Dokumenti kërkon gjithashtu formimin e qeverive të qëndrueshme në të dy vendet.
Kupchan nënvizon se Kongresi po nxit presidentin Donald Trump dhe administratën e tij për angazhim më aktiv në rajon. Kjo në një kohë kur nevojitet rifokusim serioz i SHBA-së në çështjet e sigurisë ballkanike. Ai shton se Trump do të synojë ta përfshijë normalizimin e marrëdhënieve Kosovë–Serbi në listën e arritjeve të tij.
Shqetësimet amerikane, sipas tij, vijnë pas tërheqjes së SHBA-së nga dialogu mes Serbisë dhe Kosovës, si dhe mungesës së qeverisë në Kosovë për një periudhë të gjatë. Dokumenti nxit kryeministrin Albin Kurti, pas fitores në zgjedhje, të formojë sa më shpejt qeverinë. Megjithatë, ka shqetësime specifike në lidhje me qasjen e Kurtit.
Në Serbi ekziston një situatë e destabilizuar, ndërsa në Kosovë janë muaj të tërë pa qeveri. Kupchan thekson se koha ka ardhur që të dy vendet të avancojnë me punën e vështirë. Në Kongres, në të dy dhomat, ka zyrtarë me përvojë të konsiderueshme në Ballkan, çka ka çuar në hartimin e këtij drafti specifik për rajonin.
Administrata Trump, sipas tij, nuk ka qenë e fokusuar aq sa administrata Joe Biden në aspektin e sigurisë së Evropës. Kjo përpjekje e Kongresit shënon një hap për të korrigjuar atë mungesë.
Përditësime
Lëvizja Vetëvendosje siguroi 57 ulëse në Kuvend dhe pret 11 deputetë shtesë nga komunitetet jo-shumicë për të formuar qeverinë.
- Presidenti Donald Trump nënshkroi Aktin për Autorizimin e Mbrojtjes Kombëtare, duke konfirmuar mbështetjen e SHBA-së për një marrëveshje gjithëpërfshirëse mes Kosovës dhe Serbisë, bazuar në njohje të ndërsjellë pa shkëmbime territoriale.
- Kryeministri Albin Kurti deklaroi se marrëdhëniet me SHBA-në nuk janë prishur dhe janë të mira në fusha si zhvillimi, diplomacia dhe mbrojtja.
- Kosova pret certifikimin e zgjedhjeve të 28 dhjetorit për të vazhduar formimin e institucioneve, me mundësi koalicioni për zgjedhjen e presidentes.