Ky artikull është përditësuar. Shiko përditësimet
Objektiva dhe Prioritete pas Zgjedhjeve
Lëvizja Vetëvendosje (LVV), e udhëhequr nga Albin Kurti, përgatitet për formimin e qeverisë së re pas fitores në zgjedhjet parlamentare të 28 dhjetorit. Kurti ka deklaruar se synimi kryesor është konstituimi i shpejtë i Kuvendit dhe miratimi i buxhetit për vitin 2026.
Formimi i Qeverisë dhe Buxheti
Sipas deklaratave të Kurtit, procesi i formimit të qeverisë do të fillojë menjëherë pas certifikimit të rezultateve nga Komisioni Qendror Zgjedhor (KQZ). Ai theksoi se vendimi më i rëndësishëm në mbledhjen e parë do të jetë miratimi i buxhetit.
Përfitimi i Fondeve Ndërkombëtare
Kryeministri u fokusua në nevojën urgjente për përfitimin e fondeve ndërkombëtare:
- 880 milionë euro nga Plani i Rritjes së Bashkimit Evropian
- 90 milionë euro mbështetje buxhetore nga Banka Botërore
- 20 milionë euro për çerdhe
- 20 milionë euro për sistemin informativ shëndetësor
Bashkëpunimi me Opozitën dhe Partitë Minoritare
Kurti ka deklaruar se do t'u japë përparësi partive politike të komuniteteve jo-shumicë, duke përfshirë edhe subjektin politik të Nenad Rashiq. Ai nënvizoi se bashkëpunimi me disa subjekte të tjera është vështirësuar gjatë vitit 2025, por nuk e përjashton plotësisht mundësinë.
Sfidat Presidenciale
Një sfidë e rëndësishme do të jetë zgjedhja e presidentit të ri. Vjosa Osmani, presidentja aktuale, ka shprehur dëshirën për një mandat të dytë. Kurti e konsideron të nevojshëm takimin me të për të diskutuar këtë çështje.
Ai theksoi se sigurimi i 80 deputetëve në sallë për zgjedhjen e presidentit përbën një vështirësi të madhe. Madje, Kurti nuk përjashton mundësinë e mbajtjes së zgjedhjeve të reja nëse nuk arrihet të zgjidhet presidenti deri më 4 mars.
Konteksti Politik
Analisti gjerman Bodo Weber vlerësoi fitoren e LVV-së si rezultat të dy faktorëve kryesorë:
- Inxhinieringu zgjedhor i diasporës
- Mungesa e pjekurisë tek partitë opozitare
Weber e konsideron problematike faktin që fatin politik të Kosovës mund ta vendosin qytetarët që nuk jetojnë në vend.
Përfundim
Me mbi 50% të votave, Lëvizja Vetëvendosje synon të formojë qeverinë dhe të përmbushë prioritetet financiare dhe institucionale në muajt në vijim. Procesi i formimit të institucioneve të reja do të jetë vendimtar për stabilitetin politik dhe ekonomik të Kosovës.
Përditësim
Eugen Cakolli nga KDI deklaroi se zgjedhjet e parakohshme mund të mbahen në javën e dytë të prillit 2026, nëse presidenti nuk zgjidhet deri në mars. Kryeministri Albin Kurti shfaq mosgatishmëri për koalicione me parti të tjera për zgjedhjen e presidentit dhe mbetet indiferent ndaj mundësisë së dështimit për shkak të tre mandateve të tij. Presioni kryesor për vota në mbështetje të Vjosa Osmanit bie mbi LDK-në, e cila mund të fajësohet për çdo dështim. LVV ka 57 deputetë, plus 11 nga komunitetet jo-shumicë dhe 1 nga komuniteti jo-serb, duke arritur 69 vota, por i mungojnë ende 11 për të mbërritur në 80 të nevojshme.
Dr. Mirsad Voca vlerëson se nuk ka pengesa formale për formimin e qeverisë së Albin Kurtit, falë shumicës absolute. Megjithatë, ai thekson se shumica numerike nuk garanton funksionim të shpejtë institucional, për shkak të tensioneve politike dhe ngërçeve të trashëguara. Voca shton se qeveria rrezikon cikle të reja krizash nëse mbështetet vetëm në legjitimitetin elektoral, pa ndërveprim institucional dhe koordinim me partnerët ndërkombëtarë. Sfidat kryesore, sipas tij, përfshijnë polarizimin e thellë politik dhe krizën e besimit institucional, të cilat mund të pengojnë reformën dhe stabilitetin.
Artan Abrashi e quajti absurde kërkesën e Lumir Abdixhikut për një president jopolitik, duke theksuar se pozita e presidentit është thelbësisht politike dhe nuk mund të mbahet nga dikush jopolitik. Ai u kërkoi Vjosa Osmanit dhe kandidatëve të tjerë të nisin fushatë për të siguruar mbështetje nga deputetët. LVV mbetet e hapur për të gjitha opsionet rreth kandidaturës së Osmanit.