Pas certifikimit të rezultateve përfundimtare të zgjedhjeve nga Komisioni Qendror i Zgjedhjeve (KQZ), ka nisur zyrtarisht afati kushtetues për konstituimin e legjislaturës së njëmbëdhjetë të Kuvendit të Kosovës. Bazuar në nenin 66 të Kushtetutës, ky proces duhet të përmbyllet brenda 30 ditëve, duke vendosur datën 7 gusht si afatin e fundit ligjor.
Sipas aktgjykimit të Gjykatës Kushtetuese, mbajtja e seancës konstituive nuk nënkupton vetëm mbledhjen fizike të deputetëve, por duhet të jetë një proces funksional që përfundon me zgjedhjen e organeve drejtuese. Eugen Cakolli nga Instituti Demokratik i Kosovës (KDI) ka saktësuar se brenda këtij afati duhet të përmbyllen me sukses:
• Verifikimi i mandateve të deputetëve të zgjedhur;
• Dhënia e betimit nga ana e deputetëve;
• Zgjedhja e Kryetarit të Kuvendit dhe e nënkryetarëve.
Ushtruesja e detyrës së Presidentes, Albulena Haxhiu, ka njoftuar se veprimet për thirrjen e seancës do të ndërmerren brenda kornizës së përcaktuar kushtetuese, ndonëse nuk është caktuar ende një datë specifike. Ndërkohë, partia fituese e zgjedhjeve, Lëvizja Vetëvendosje, nuk ka ndërmarrë ende lëvizje për themelimin e institucioneve. Ekspertët theksojnë se, nëse seanca nuk thirret nga Presidentja brenda afatit, Kuvendi mund të mblidhet në bazë të procedurave të tjera kushtetuese.
Përditësime
Afati kushtetues për konstituimin e Kuvendit të Kosovës skadon nesër në mesnatë, më 7 gusht. Sipas Vullnet Bugaqkut nga KDI, palët politike janë në negociata intensive për koalicionet qeverisëse, proces ky që ka vonuar thirrjen e seancës konstituive.
Kryetari i Lëvizjes Vetëvendosje, Albin Kurti, ka kërkuar zyrtarisht shtyrjen e seancës konstituive të Kuvendit të Kosovës, për t’i hapur rrugë negociatave për postin e presidentit. Përkundër kërkesës, ende nuk ka një emër për kryeparlamentar. Seanca, e cila duhet të përmbyllet deri më 7 gusht, do të udhëhiqet nga deputeti më i vjetër në moshë, Avni Dehari. Juristët paralajmërojnë se moskonstituimi i Kuvendit deri në këtë afat mund të shkaktojë bllokadë institucionale dhe konflikt të funksioneve për qeverinë në detyrë.
Instituti i Kosovës për Drejtësi (IKD) ka konfirmuar se afati ligjor për konstituimin e Kuvendit të Kosovës ka skaduar pas mesnatës së 7 gushtit. Sipas IKD-së, zgjedhja e presidentit nuk është parakusht për konstituim, ndërsa ekspertët sqarojnë se Kushtetuta nuk parasheh shpërndarjen automatike të legjislativit pas këtij afati. Njëkohësisht, IKD ka tërhequr vërejtjen për konflikt të mundshëm të funksioneve për deputetët që ende ushtrojnë detyrën e ministrit, duke iu referuar Aktgjykimit të Gjykatës Supreme P.A.nr.09/2025.