Gjyqtarët dhe prokurorët në të gjithë vendin kanë depozituar një kallëzim penal në Prokurorinë e Posaçme kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar (SPAK) ndaj ministrit të Financave, Petrit Malaj, sekretarit të përgjithshëm të kësaj ministrie, Gentian Këri, si dhe drejtuesve të degëve të Thesarit. Kallëzimi vjen si pasojë e mosekzekutimit të pagave për muajin gusht 2026 për magjistratët dhe personelin mbështetës të sistemit të drejtësisë.
Sipas kallëzimit, bllokimi është rrjedhojë e moszbatimit të vendimit nr. 15, datë 17 shkurt 2026, të Gjykatës Kushtetuese, e cila shfuqizoi ndryshimet ligjore të vitit 2023 mbi pagat e magjistratëve. Pasi Kuvendi nuk miratoi ndryshimet e nevojshme ligjore deri në afatin e 31 korrikut, Këshilli i Lartë Gjyqësor (KLGJ) dhe Këshilli i Lartë i Prokurorisë (KLP) urdhëruan zbatimin e pagës referuese bazuar në parametrat e vendosur nga Gjykata Kushtetuese. Megjithatë, Thesari refuzoi ekzekutimin e këtyre urdhërpagesave.
Sipas kallëzuesve, të cilëve u janë bashkuar përfaqësues të Unionit të Gjyqtarëve, Shoqatës Kombëtare të Gjyqtarëve dhe Shoqatës së Prokurorëve, veprimet e zyrtarëve të Ministrisë së Financave përbëjnë veprat penale të “shpërdorimit të detyrës”, “pengimit për ekzekutimin e vendimeve të gjykatës” dhe “mosekzekutimit pa shkaqe të përligjura të vendimit të gjykatës”. Ministri Petrit Malaj ka deklaruar në një shkresë se bllokimi ishte i domosdoshëm për verifikime ligjore të listëpagesave, duke premtuar zgjidhje pas miratimeve parlamentare. Nga ana tjetër, ministri i Drejtësisë, Toni Gogu, ka njoftuar se projektligji për zgjidhjen e këtij ngërçi pritet të diskutohet më 17 shtator 2026.
Përditësime
Kryeministri Edi Rama doli sot në mbrojtje të ministrit të Financave, Petrit Malaj, duke deklaruar se vendimi për pezullimin e pagave është koordinuar paraprakisht me qeverinë dhe Ministrinë e Drejtësisë. Kallëzimi penal i dorëzuar më 8 shtator 2026 në SPAK është zgjeruar ndjeshëm, duke përfshirë tashmë 20 nëpunës autorizues të gjykatave dhe 16 degë të Thesarit në rrethe, përveç ministrit dhe sekretarit të përgjithshëm Gentian Këri. Dokumentacioni i ri zbulon se bllokimi i pagave u ekzekutua përmes një urdhri zyrtar me e-mail, të dërguar nga Sekretari i Përgjithshëm i Ministrisë së Financave drejt degëve përkatëse të Thesarit.
Kallëzuesit argumentojnë në SPAK se administrata shtetërore tejkaloi kompetencat ligjore duke pezulluar në mënyrë të njëanshme pagat. Sipas kallëzimit, Thesari gëzon kompetenca ekskluzive për verifikim formal dhe nuk ka autoritet ligjor të gjykojë formulën e pagave. Dokumenti referon si bazë ligjore të shkeljes vendimin nr. 35/2022 të Gjykatës Kushtetuese dhe VKM-në nr. 325/2023. Gjyqtarët dhe prokurorët vlerësojnë se në rast mosmarrëveshjeje, Ministria e Financave duhej t'i ishte drejtuar gjykatës dhe jo të ndërmerrte masa bllokuese.
Mbledhja e Përgjithshme e Gjyqtarëve po harton një projektdeklaratë për të kufizuar veprimtarinë e gjykatave vetëm në çështje urgjente, si formë reagimi ndaj përshkallëzimit të konfliktit me Ministrinë e Financave. Ekspertë ligjorë paralajmërojnë se vendimi i Gjykatës Kushtetuese për shfuqizimin e disa normave ka krijuar një boshllëk ligjor, duke rrezikuar legjitimitetin e borderove të hartuara nga vetë gjyqësori.
Ministri i Financave Petrit Malaj publikoi faturën financiare të kërkesave të magjistratëve, duke deklaruar se rritja e pagave do t'i kushtojë buxhetit të shtetit 40 milionë euro shtesë çdo vit. Sipas ministrit, kërkesa e sistemit të drejtësisë për periudhën 2023-2026 kap vlerën e përgjithshme prej 125 milionë eurosh. Petrit Malaj bëri publike shifrat krahasuese të pagave për Gjykatën e Shkallës së Parë, Shkallës së Dytë dhe GJKKO-në. Ai u bëri thirrje zyrtarëve të Thesarit të mos intimidohen nga kallëzimi penal dhe të vijojnë zbatimin e ligjit në detyrë.
Gjykata Kushtetuese ka shpallur Vendimin nr. 15/2026, duke konkluduar se Kuvendi ka cenuar pavarësinë e pushtetit gjyqësor përmes uljes së fshehtë të pagave të magjistratëve. Sipas vendimit, ndryshimi ligjor nr. 50/2021 u përdor si masë hakmarrëse për të ulur pagën referuese, pas gjetjeve të Kontrollit të Lartë të Shtetit në vitin 2021. Auditi i KLSH-së zbuloi se magjistratët u renditën padrejtësisht në kategorinë II-a në vend të I-3, duke u mbajtur shtesën prej 14,000 lekësh.
Ministri i Financave, Petrit Malaj, konfirmoi zyrtarisht pranimin e kallëzimit penal të depozituar ndaj tij, Sekretarit të Përgjithshëm dhe drejtorëve të Thesarit për çështjen e pagave të magjistratëve. Zhvillimi vjen ndërsa debati ligjor është intensifikuar: juristi Ylli Manjani dhe avokati Eugen Beci kanë ofruar qëndrime të kundërta mbi legjitimitetin e veprimeve të KLGJ dhe KLP në raport me buxhetin e shtetit. Përplasja publike ka thelluar diskutimin mbi kompetencat e pushtetit gjyqësor kundrejt atij legjislativ, duke shfaqur mospajtime të thella mes ekspertëve të së drejtës për procedurat e përcaktimit të pagave.
Ministri i Financave, Petrit Malaj, sqaroi se refuzimi për zhbllokimin e thesarit buron nga mungesa e një vendimi specifik të Parlamentit për nxjerrjen e fondeve. Ministri vlerësoi se kërkesa e magjistratëve për rritjen e pagave sjell një efekt financiar shtesë prej 40 milionë eurosh në buxhetin vjetor të shtetit.