Autoritetet e Republikës së Kosovës kanë filluar zyrtarisht gërmimet në fshatin Kalludër të komunës së Zubin Potokut, mbi dyshimet për ekzistencën e një varreze masive në këtë zonë. Sipas njoftimit të kryeministrit në detyrë, Albin Kurti, në këtë lokacion dyshohet se janë fshehur mbetjet mortore të 23 intelektualëve nga qyteti i Mitrovicës.
Viktimat, ndër të cilët mjekë, profesorë dhe aktivistë të të drejtave të njeriut, u rrëmbyen dhe u zhdukën më 19 prill 1999, gjatë periudhës së luftës në Kosovë. Ky operacion është pjesë e përpjekjeve të vazhdueshme institucionale për të zbardhur fatin e të zhdukurve me dhunë, numri i të cilëve arrin në 1.565, duke përfshirë këtu edhe mbi 100 fëmijë.
Në një reagim në rrjetin social X, kryeministri Kurti nënvizoi se institucionet e vendit mbeten të palëkundura në angazhimin e tyre për të gjetur çdo person të zhdukur dhe për të zbuluar çdo varrezë të fshehur. Ai akuzoi Serbinë për pengim të vazhdueshëm të këtyre proceseve, duke theksuar se këto veprime nuk do ta ndalin Kosovën në kërkimin e së vërtetës dhe drejtësisë.
Sipas Kurtit, qëllimi kryesor mbetet vënia para përgjegjësisë e autorëve të këtyre krimeve dhe ofrimi i një mundësie për paqe dhe ngushëllim për familjet. Pas më shumë se një çerek shekulli nga përfundimi i konfliktit të viteve 1998-1999, familjet e të zhdukurve vazhdojnë të jetojnë në ankth, duke pritur informacione për fatin e më të dashurve të tyre.
Përditësime
Ministria për Evropën dhe Punët e Jashtme e Shqipërisë reagoi lidhur me nisjen e gërmimeve në fshatin Kalludër, duke e cilësuar zbardhjen e fatit të të zhdukurve si një prioritet moral dhe humanitar. Tirana zyrtare shprehu mbështetjen për institucionet e Kosovës në përpjekjet për gjetjen e mbetjeve mortore të intelektualëve të rrëmbyer gjatë luftës, duke bërë thirrje për bashkëpunim ndërkombëtar në dokumentimin e krimeve dhe vendosjen e drejtësisë për familjarët.
Ekspertët e Institutit të Mjekësisë Ligjore dhe forenzika e EULEX-it kanë zbuluar mbetje mortore shtesë, përfshirë pjesë të kafkave, gjatë gërmimeve në fshatin Kalludër. Për shkak të shpërndarjes së eshtrave në një zonë të gjerë, ekipet vlerësojnë se zhvarrimi mund të zgjasë nga disa javë deri në disa muaj. Identifikimi përfundimtar i viktimave do të konfirmohet ekskluzivisht përmes analizave të ADN-së.