Parlamenti Evropian ka vendosur të pezullojë procesin e ratifikimit të marrëveshjes tregtare mes Bashkimit Evropian dhe Shteteve të Bashkuara, pas kërcënimeve të fundit të presidentit amerikan Donald Trump. Vendimi u konfirmua më 20-21 janar 2026 nga grupet kryesore politike në Parlament.
Marrëveshja, e arritur vitin e kaluar, parashikonte tarifa prej 15% për eksportet evropiane drejt SHBA-së dhe eliminimin e tarifave për eksportet amerikane drejt BE-së. Ajo ende nuk ishte ratifikuar zyrtarisht dhe votimi ishte planifikuar për javën e ardhshme në Komisionin për Tregtinë Ndërkombëtare.
Arsyet e pezullimit
Kërcënimet e Trump në rrjetet sociale synojnë vendosjen e një tarife 10% nga shkurti për Danimarkën, Suedinë, Norvegjinë, Francën, Gjermaninë, Holandën, Finlandën dhe Mbretërinë e Bashkuar, derisa të arrihet marrëveshje për "blerjen e plotë të Groenlandës". Tarifa parashikohet të rritet në 25% deri në qershor. Eurodeputetët e shohin këtë si shkelje të marrëveshjes dhe rrezik për sovranitetin territorial.
Kreu i Komisionit të Tregtisë, Bernd Lange, ka bërë të ditur pezullimin e punës për zbatimin ligjor të marrëveshjes së quajtur Marrëveshja e Turnberry-t, duke theksuar se "vazhdimi i punës si zakonisht është i pamundur".
Qëndrimet politike
- Grupi socialdemokrat (S&D), me presidenten Iratxe Garcia Perez, arriti marrëveshje shumice për ngrirjen.
- Grupi Popullor Evropian (EPP), drejtuar nga Manfred Weber, e cilësoi ndalimin e aksesit pa tarifa si "mjet shumë të fuqishëm".
- Grupi liberal Renew, me Valérie Hayer, e pa si "levë jashtëzakonisht të fortë".
Nga e djathta ekstreme, ECR me Nicola Procaccini u shpreh kundër pezullimit, ndërsa Patriots i Jordan Bardella e mbështeti si "balancë forcash" ndaj SHBA-së.
Liderët e BE-së mblidhen më 22 janar për të përcaktuar përgjigjen ndaj këtyre kërcënimeve.
Përditësime
Parlamenti Evropian po përgatit amendamente për marrëveshjen tregtare me SHBA për shkak të pabalancës tregtare në favor të tyre (Burim 1).
Zhvillime të reja:
- Bernd Lange: "Nuk kishte alternativë tjetër... sovraniteti dhe integriteti territorial... asnjë hap derisa SHBA të kthehet në rrugën e bashkëpunimit" (Burim 2).
- Marrëveshja u arrit në korrik (Burim 2).
- Vlera totale e tregtisë SHBA-BE: 1.5 trilion dollarë në 2024 (Burim 2).
- Trump në Davos: Nuk do të përdorë forcë për Groenlandën, por tarifa 10% nga 1 shkurt (Burim 2).
- Opcione të BE-së: tarifa hakmarrëse prej 110 miliardë dollarësh ose Instrumenti Anti-Detyrim (ACI) (Burim 2).
Komiteti i Tregtisë kërkoi zyrtarisht nga Komisioni Evropian aktivizimin e instrumentit anti-shtrëngim, të njohur si "bazukë ekonomike".
Opsionet përfshijnë tarifa prej 93 miliardë euro mbi eksportet amerikane, duke synuar teknologjinë, kriptovalutat, avionët dhe bujqësinë (p.sh. Apple dhe Netflix).
Ursula von der Leyen u kthye në Bruksel për samit emergjent në orën 19:00 të enjten.
Bernd Lange konfirmoi pezullimin e ratifikimit në postim zyrtar në X.
Donald Trump kërcënoi tarifa 35%, duke i rritur nga 10-25% të raportuara më herët.
Premtimi i BE-së për të blerë 750 miliardë dollarë energji mbetet i paprekur nga pezullimi.
Bernd Lange mbajti konferencë shtypi në Strasburg për zyrtarizimin e vendimit për ngrirjen e ratifikimit të marrëveshjes tregtare me SHBA.
Vendimi u mor me shumicë, duke përfshirë edhe Të Gjelbrit.
Manfred Weber deklaroi se pezullimi vazhdon derisa të ketë qartësi për Groenlandën, duke e cilësuar atë si "sulm ndaj sovranitetit ekonomik dhe territorial".
Lange tha se Trump "e ka thyer" paktin dhe se ka nevojë për tarifa ndaj produkteve amerikane, si dhe një "bazukë".
U specifikuan 8 vendet që kanë dërguar ushtarë në Groenlandë: