Një përplasje politike ka shpërthyer në Spanjë midis qeverisë rajonale të Madridit dhe asaj baske për kërkesën e zhvendosjes përkohëshe të pikturës 'Guernica' të Pablo Picasso-s nga Muzeu Reina Sofía në Madrid te Muzeu Guggenheim në Bilbao. Kërkesa vjen në kuadër të 90-vjetorit të bombardimit të qytetit Guernica më 26 prill 1937, gjatë luftës civile spanjolle, ku forcat ajrore italiane, aleate të gjeneralit Francisco Franco, sulmuan civilët. Vlerësimet për numrin e të vrarëve variojnë nga 126 deri në 1.654 persona.
Vepra, e ekspozuar në Reina Sofía që nga viti 1992, është refuzuar më parë për t’u zhvendosur në rajonin bask. Qeveria baske propozon ekspozitën nga 1 tetori deri më 30 qershor në Bilbao si formë kujtese historike. Presidenti bask Imanol Pradales deklaroi se kjo do të ishte dëmshpërblim dhe pyeti nëse qeveria spanjolle ka guxim ta zhvendosë, duke krahasuar me nxjerrjen e Franco-s nga varri.
Presidentja konservatore e Madridit, Isabel Díaz Ayuso, e kundërshtoi ashpër, duke thënë se nuk ka kuptim kthimi në origjinë dhe duke propozuar me ironi dërgimin e të gjitha veprave të Picasso-s në Málaga, qytetin e lindjes së tij. Ajo theksoi se kultura është universale dhe transporti rrezikon dëmtimin e veprës.
Lideri i partisë nacionaliste baske Aitor Esteban u përgjigj duke e quajtur Ayuso-n provinciale dhe duke ironizuar konceptin e saj për identitetin kombëtar si "të pish birrë në tarracën e një bari", duke iu referuar politikave të saj gjatë pandemisë. Secila palë e akuzoi tjetrin për provincializëm.
Muzeu Reina Sofía publikoi një raport teknik që këshillon fuqimisht kundër zhvendosjes. Ekspertët rendisin rreziqe si dridhjet gjatë transportit që mund të shkaktojnë çarje në telajo, dëmtime strukturore dhe shkëputje të bojës. Vepra ka udhëtuar mbi 30 herë në të kaluarën, duke e bërë edhe më delikate. Ministria e Kulturës spanjolle dhe ministri Ernest Urtasun mbështesin këtë qëndrim, duke e quajtur ruajtjen e trashëgimisë prioritet. Kryeministri Pedro Sánchez është përfshirë në diskutime më parë me Pradales-in.