Gjatë një aksioni të zgjeruar të mbikëqyrjes zyrtare në sektorin e qumështit, Agjencia e Ushqimit dhe Veterinarisë (AUV) në bashkëpunim me Ministrinë e Bujqësisë, Pylltarisë dhe Zhvillimit Rural, ka analizuar 495 mostra për të vlerësuar sigurinë ushqimore dhe autenticitetin e produkteve. Kontrollet janë shtrirë në njësitë prodhuese, depot, pikat kufitare dhe tregun e brendshëm.
Sipas kryeshefit të AUV, Bekim Hoxha, analizat laboratorike kanë evidentuar 93 mospërputhje në përbërjen e produkteve. Problemi më i shpeshtë, që përbën afro gjysmën e rasteve, është prania e vajit të palmës, i cili në mbi 91% të rasteve të evidentuara nuk ka qenë i deklaruar në etiketat e produkteve. Përveç vajit të palmës, inspektimet kanë identifikuar edhe prani të yndyrave bimore, niseshtesë dhe qumështit pluhur.
Analizat treguan se një pjesë e operatorëve ekonomikë nuk posedonin autorizime për përpunimin e përbërësve zëvendësues. Në listën e detajuar të produkteve me mospërputhje të publikuar nga AUV, figuron edhe kompania Vita (Abrazen Sh.P.K.), për produktet e së cilës është detektuar vaj palme i padeklaruar. Për këtë kompani, të dhënat e prezantuara tregojnë se ajo mbulon rreth 45% të tregut të importit të qumështit pluhur të koncentruar.
Ministri në detyrë i Bujqësisë, Armend Muja, deklaroi se institucionet do të ndërmarrin masa ndaj operatorëve që kanë shkelur rregullat. Masat e paralajmëruara përfshijnë:
• Hartimin e një matrice të përputhshmërisë për operatorët ekonomikë.
• Tërheqjen nga tregu të produkteve me shkelje kritike.
• Pezullimin e aktiviteteve të paligjshme ose të paautorizuara.
• Monitorim rigoroze të vazhdueshëm nga inspektorët e AUV.
Institucionet theksuan se ky aksion është ndërmarrë për të garantuar transparencë dhe për të siguruar që konsumatori të jetë i informuar saktë mbi përbërjen e produkteve ushqimore që blen.
Përditësime
Agjencia e Ushqimit dhe Veterinarisë (AUV) zgjeroi listën e produkteve me shkelje të identifikuara gjatë kontrolleve të zhvilluara në periudhën prill-korrik 2026. Analizat laboratorike zbuluan 93 mospërputhje, të ndara në 46 raste me vaj palme, 25 raste me yndyra bimore, 18 raste me niseshte dhe 4 raste me qumësht pluhur. Përveç kompanisë 'Vita', në listën e operatorëve me produkte jo konforme përfshihen: Aldi (gjizë), Ajka (Schmand), Anor (Double Cream), Best BT (margarinë), Bylmeti (krem pite/Schmand) dhe Dauti. Ekspertët shëndetësorë paralajmëruan se konsumimi i vajit të palmës, kur nuk deklarohet, përbën rrezik për shëndetin publik për shkak të përmbajtjes së lartë të acideve yndyrore të ngopura. AUV kërkoi ndarjen strikte fizike të linjave të prodhimit për produktet me origjinë shtazore nga ato me origjinë bimore, për të shmangur kontaminimin dhe mashtrimin e konsumatorit.
Ministri Armend Muja konfirmoi se kompania Vita (Abrazen) nuk ka paraqitur kundërshtim zyrtar ndaj gjetjeve të Agjencisë së Ushqimit dhe Veterinarisë (AUV). Pas inspektimeve të 2 korrikut, që nxorën në pah 93 mospërputhje në sektorin e qumështit, kompania pezulloi përkohësisht aktivitetin. Drejtuesit e Vita-s i kanë kundërshtuar këto pretendime, duke e cilësuar procesin e inspektimit si selektiv.
Shoqata e Qumështoreve të Kosovës ka kërkuar sot ndalimin e përdorimit të vajit të palmës dhe qumështit pluhur në industrinë vendore të përpunimit të qumështit. Përfaqësuesit e sektorit kërkuan një hetim për 93 mospërputhje të identifikuara në qindra miliona kilogramë produkte. Sipas të dhënave zyrtare, 8% e këtyre rasteve lidhen me përbërës të deklaruar që nuk janë detektuar gjatë analizave laboratorike. Ndërkohë, fermerët shprehën shqetësimin se deklaratat e deputetit Armend Muja po dëmtojnë reputacionin e qumështit vendor, duke kërkuar një diferencim të qartë ndërmjet produkteve natyrale dhe atyre që përmbajnë shtesa.
Kompania Vita (Abrazen LLC) ka hedhur poshtë gjetjet e Autoritetit të Ushqimit dhe Veterinarisë (AUV), duke i cilësuar ato si të pasakta. Prodhuesi garanton sigurinë e produkteve të tij dhe mohon tërheqjen e çfarëdo artikulli nga tregu. Njëherësh, menaxhmenti i Vita ka kundërshtuar deklaratat e deputetit Armend Muja lidhur me numrin e punëtorëve dhe vëllimin e prodhimit, duke i cilësuar si shpifje. Kompania sqaroi se statistikat e përmendura nga Muja për sasinë e qumështit i referohen vetëm periudhës janar-prill 2026, dhe jo harkut kohor trevjeçar siç ishte pretenduar.
Kompania Vita ka hedhur poshtë akuzat e deputetit Armend Muja, duke bërë të ditur se Agjencia e Ushqimit dhe Veterinarisë (AUV) ende nuk ka publikuar rezultatet e analizave pas 33 ditësh pritjeje, veprim që kompania e cilëson të paligjshëm. Lidhur me pretendimet për infrastrukturën, kompania konfirmoi posedimin e lejes ujore dhe impiantit për trajtimin e ujërave të ndotura. Sa i përket fuqisë punëtore, Vita sqaroi se të gjithë punonjësit janë të deklaruar zyrtarisht në Administratën Tatimore të Kosovës (ATK) përmes subjektit juridik Abrazen LLC.
Kujtim Uka, shef i Laboratorit në AUV, konfirmoi praninë e vajit të palmës në qumështin dhe produktin 'Holla Cream' të kompanisë 'Vita'. Në reagimin e saj, kompania nuk e mohoi gjetjen, por deklaroi se produktet përbëhen nga 100% qumësht i freskët dhe janë në përputhje me standardet ligjore të etiketimit.
Ministria e Industrisë, Ndërmarrësisë, Tregtisë dhe Inovacionit (MINTI) ka njoftuar fillimin e kontrolleve intensive në treg nga data 6 gusht. Aksioni, i udhëhequr nga Inspektorati Qendror i Mbikëqyrjes së Tregut (IQMT) në bashkëpunim me Autoritetin e Ushqimit dhe Veterinarisë (AUV), do të përfshijë të gjithë zinxhirin e furnizimit, nga prodhuesit e deri te pikat e shitjes me pakicë. Kjo nismë vjen pas evidentimit të 93 mospërputhjeve në sektorin e qumështit.
MINT dhe IQMT nisën zyrtarisht inspektimet intensive në sektorin e qumështit më 6 gusht. Kontrollet fokusohen te dokumentacioni i lëndëve të para dhe gjurmueshmëria e produkteve. Për çdo shkelje të evidentuar (deri më tani 93 mospërputhje), procedurat parashikojnë tërheqjen e menjëhershme të produkteve nga tregu dhe gjoba administrative sipas legjislacionit në fuqi.