Sekretari amerikan i Shtetit, Marco Rubio, do të udhëtojë këtë fundjavë drejt Uzbekistanit për bisedime me pesë vendet e Azisë Qendrore. Ai do të marrë pjesë në takimin ministror të formatit C5+1, që mbahet në Samarkand nga 17 deri më 20 tetor, dhe do të zhvillojë takime dypalëshe me zyrtarë të lartë nga të pesë vendet. Sipas Departamentit të Shtetit, Rubio do të kryesojë gjithashtu një delegacion tregtar me më shumë se 200 drejtues biznesesh.
Formati C5+1 bashkon Shtetet e Bashkuara me Kazakistanin, Kirgizinë, Taxhikistanin, Turkmeninë dhe Uzbekistanin. Administrata e Trumpit synon të forcojë lidhjet tregtare dhe të zgjerojë praninë strategjike të Uashingtonit në rajon. SHBA-ja po tregon interes në rritje për mineralet kritike, burimet energjetike dhe korridoret e transportit, ndërsa qeveritë e rajonit kërkojnë të diversifikojnë partneritetet dhe të ulin varësinë nga fuqitë tradicionale.
Ken Moriyasu, studiues i lartë në Institutin Hudson, tha për Radion Evropa e Lirë se angazhimi mes SHBA-së dhe vendeve të Azisë Qendrore, së bashku me vizitën, mund të përbëjë hapin e parë drejt forcimit të lidhjeve. Sipas tij, vendet e rajonit nuk janë të kënaqura me idenë që dominimi rus të zëvendësohet nga ai kinez. Ai tha se kjo është një arsye pse kryeqytetet e rajonit po afrohen me Uashingtonin dhe partnerët evropianë.
Lufta e Rusisë kundër Ukrainës ka larguar vëmendjen dhe burimet e Moskës nga rajoni, duke krijuar mundësi për fuqitë e tjera që të thellojnë lidhjet me Azinë Qendrore. Ndërkohë, Kina e ka zgjeruar praninë e saj përmes tregtisë, investimeve në infrastrukturë dhe nismës Brezi dhe Rruga.
Ariel Cohen, studiues i lartë jorezident në Këshillin Atlantik dhe drejtor menaxhues i programit për energjinë, rritjen dhe sigurinë në Qendrën Ndërkombëtare për Tatimet dhe Investimet, tha se administrata e Trumpit përqendrohet te interesat amerikane dhe konkurrenca globale me Kinën. Ai e përshkroi Kinën si partnerin ekonomik dominues në rajon dhe tha se Rusia vazhdon të ofrojë shumë lidhje në fushën e sigurisë. Sipas Cohenit, SHBA-ja nuk po tërhiqet dhe nuk po e braktis këtë hapësirë.
Forcimi i lidhjeve ekonomike dhe diplomatike mund ta ndihmojë Uashingtonin të sigurojë zinxhirët e furnizimit, të zgjerojë mundësitë tregtare dhe të parandalojë që një fuqi e vetme të fitojë ndikim dërrmues në rajon. Analistët thanë se delegacioni i biznesit pasqyron rëndësinë që administrata i kushton diplomacisë tregtare dhe pritshmërinë që angazhimi më i ngushtë të sjellë investime e marrëveshje biznesi në disa sektorë.
Senatori republikan Steve Daines tha se partneritetet duhet të zgjerohen duke hequr kufizimet tregtare të epokës sovjetike, të njohura si Jackson-Vanik. Ai iu referua legjislacionit që ua mohon marrëdhëniet normale tregtare disa ekonomive aktuale dhe të dikurshme jotregtare, nëse ato nuk përmbushin kërkesa të caktuara lidhur me lirinë e emigrimit.
Vlera strategjike e Azisë Qendrore lidhet edhe me pozitën e saj mes Kinës, Rusisë, Azisë Jugore dhe Evropës. Rrugët e transportit që lidhin rajonin me tregjet ndërkombëtare kanë fituar rëndësi, ndërsa qeveritë kërkojnë alternativa ndaj itinerareve që kalojnë përmes Rusisë. Moriyasu përmendi Korridorin e Mesëm, i cili lidh Azinë Qendrore me Evropën përmes Detit Kaspik dhe Kaukazit Jugor. Sipas tij, prania më e fuqishme e kompanive amerikane përgjatë këtyre rrugëve mund të ndihmojë në krijimin e interesave të qëndrueshme ekonomike amerikane në rajon.