Shtetet e Bashkuara të Amerikës kanë nisur zyrtarisht procesin e rishikimit të pranisë së tyre ushtarake në Evropë. Kjo lëvizje synon të përshpejtojë tranzicionin e përgjegjësisë së mbrojtjes konvencionale nga Uashingtoni drejt aleatëve evropianë, duke u kërkuar atyre një angazhim më të madh strategjik dhe financiar brenda NATO-s.
Nënsekretari amerikan i Mbrojtjes, Elbridge Colby, përmes një postimi në platformën X, sqaroi se vendimi është hartuar për të garantuar që NATO të lëvizë në mënyrë të pakthyeshme drejt marrjes së rolit kryesor në mbrojtjen e kontinentit. Sipas tij, rezultati do të jetë një aleancë më e drejtë dhe më e qëndrueshme.
Ky proces pason kritikat e vazhdueshme të presidentit Donald Trump ndaj vendeve anëtare për mosplotësimin e objektivave të shpenzimeve në mbrojtje. Sekretari i Mbrojtjes, Pete Hegseth, paralajmëroi gjatë takimit të qershorit në Bruksel se Uashingtoni do të vlerësojë angazhimet ushtarake, duke shtuar se disa vende mund të dështojnë në këtë proces. Hegseth kritikoi ashpër mungesën e mbështetjes evropiane gjatë operacioneve të përbashkëta SHBA-Izrael kundër Iranit, si dhe refuzimin për të lejuar përdorimin e bazave ushtarake për operacione sulmuese.
Në reagim, kancelari gjerman Friedrich Merz pranoi se aleatët janë të vetëdijshëm për planet amerikane dhe theksoi nevojën që blloku evropian të garantojë sigurinë e tij. Ndërkohë, përpara samitit të NATO-s në Ankara, presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, dhe sekretari i përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte, nënvizuan se aleanca duhet të mbështetet më shumë te kapacitetet evropiane.
"Nuk mund të vazhdojmë të mbështetemi tepër te Shtetet e Bashkuara. Na duhet një Evropë shumë më e fortë brenda një NATO-je më të fortë", deklaroi Rutte. Aktualisht, vendet evropiane dhe Kanadaja kanë nisur rritjen e investimeve ushtarake për të forcuar mbrojtjen kolektive, ndërsa po punohet për një bashkëpunim më të ngushtë ndërmjet Bashkimit Evropian dhe NATO-s.
Përditësime
Pentagoni zyrtarizoi të hënën rishikimin e pranisë ushtarake amerikane në Evropë. Sekretari i Mbrojtjes, Pete Hegseth, kërcënoi me shkurtimin e kontributeve financiare të Shteteve të Bashkuara në NATO, si masë ndëshkuese për mosarritjen e objektivave të shpenzimeve ushtarake nga aleatët. Nënsekretari Elbridge Colby konfirmoi këtë qëndrim më 28 korrik 2026, duke theksuar përmes rrjetit social X se mbështetja amerikane është e kushtëzuar nga rritja e angazhimit evropian.
Administrata amerikane ka njoftuar një riorganizim të strukturave të mbrojtjes, duke rikthyer emërtimin 'Departamenti i Luftës' për institucionin që njihej deri më tani si Departamenti i Mbrojtjes. Sekretari Pete Hegseth ka konfirmuar nisjen e një rishikimi të kapaciteteve ushtarake, që përfshin analizën e flotës ajrore, dronëve, kapaciteteve logjistike dhe njësive detare. Kjo lëvizje është pjesë e strategjisë së re të sigurisë së presidentit Donald Trump, e cila zhvendos fokusin te mbrojtja e territorit amerikan dhe frenimi i ndikimit të Kinës.
Departamenti i Mbrojtjes i SHBA-së ka njoftuar një proces gjashtëmujor të rishikimit të pranisë ushtarake në Evropë. Auditimi do të vlerësojë nevojën për optimizimin e flotës së avionëve luftarakë, dronëve dhe atyre të furnizimit me karburant. Ky vendim vjen në një klimë të tensionuar gjeopolitike, në sfondin e konfliktit të vazhdueshëm midis SHBA-së, Izraelit dhe Iranit, i cili ka përshkallëzuar që nga shkurti i vitit 2026.
Sekretari i Mbrojtjes, Pete Hegseth, ka vënë në pikëpyetje të ardhmen e NATO-s, duke e përshkruar aleancën si një entitet joefektiv. Uashingtoni ka njoftuar një rishikim të pranisë ushtarake në Evropë, duke e cilësuar angazhimin aktual si të pabalancuar. Paralelisht, ekspertë të së drejtës ndërkombëtare kanë shprehur shqetësime mbi ligjshmërinë e operacioneve ushtarake të koordinuara midis SHBA-së dhe Izraelit kundër Iranit.