Më 15 dhe 16 tetor, Bota Sot, Gazeta Tema, Shqiptarja.com dhe Report TV publikuan shkrime për protestat dhe dhunën në Tiranë. Bota Sot botoi më 15 tetor një qëndrim të një shqiptari nga Zvicra, ndërsa tri mediat e tjera publikuan më 16 tetor të njëjtin opinion të Arianit Shehut, me titullin “Kush janë urdhëruesit e dhunës në Shqipëri?”.
Thirrje për dëgjimin e studentëve
Autori i shkrimit në Bota Sot shprehet i shqetësuar për përplasjet mes protestuesve dhe policisë, shkatërrimet dhe sigurinë e qytetarëve. Ai thotë se situata duhet të marrë drejtim përmes dialogut, arsyes dhe përgjegjësisë. Si ish-student i Tiranës dhe shqiptar që jeton në Zvicër, ai e lidh qëndrimin e tij me përvojën dhe lidhjet personale me kryeqytetin.
Shkrimi rendit si shqetësime të studentëve kostot e arsimit, korrupsionin dhe mungesën e besimit te institucionet. Autori mbështet kërkesat për transparencë, drejtësi dhe përgjegjësi, si dhe të drejtën për protestë paqësore. Ai thekson se mbështetja për studentët nuk nënkupton mbështetje për dhunën, duke argumentuar se shkatërrimet, djegiet dhe sulmet ndaj pronës mund t’i dëmtojnë kërkesat e tyre.
Ai u bën thirrje institucioneve të përgjigjen me dialog, transparencë dhe masa konkrete. Për politikanët, mesazhi i tij është se pushteti është përgjegjësi dhe se institucionet duhet t’u shërbejnë qytetarëve. Shkrimi kundërshton si shpërfilljen e kritikave, ashtu edhe përdorimin e pakënaqësisë politike për të justifikuar dëmtimin e institucioneve, bizneseve apo rrezikimin e jetës së njerëzve.
Pretendimet për ndikim të huaj
Në opinionin e ripublikuar nga Gazeta Tema, Shqiptarja.com dhe Report TV, Shehu pretendon se Rusia, Serbia dhe aktorë të lidhur me to në rajon përfitojnë nga dhuna. Ai e përshkruan atë si pjesë të një modeli destabilizimi, ku shqetësimet reale shfrytëzohen për të nxitur mosbesim ndaj institucioneve dhe për ta paraqitur kaosin si dështim të shtetit. Këto janë vlerësime të autorit, i cili i lidh me përvojën e tij mbi 27-vjeçare në programe dhe misione ndërkombëtare për demokratizimin dhe luftimin e ekstremizmit të dhunshëm e terrorizmit.
Shehu përmend shqetësimet për arsimin, korrupsionin, koston e jetesës dhe të ardhmen e të rinjve si çështje që duhet të marrin përgjigje institucionale. Ai kundërshton sulmet ndaj policisë, institucioneve, bankave dhe pronës private, si dhe u kërkon institucioneve të sigurisë të dallojnë protestuesit nga provokatorët dhe të përcaktojnë kush e organizon, financon apo nxit dhunën.
Në opinion përmenden gjithashtu pretendime për ndikim rus dhe serb në rajon, si dhe dokumentimi nga Parlamenti Evropian i narrativave të shpërndara përmes Sputnik Serbia dhe aktorëve të tjerë. Shehu rendit si sfida të Shqipërisë akuzat për korrupsion, shqetësimet për transparencën në vendimmarrje dhe prokurimet publike, si dhe perceptimet për nepotizëm.