Shqipëria u rendit e 91-ta mes 143 vendeve në Indeksin Botëror të Shtetit Ligjor 2026, të publikuar në tetor. Sipas reagimit në rrjetet sociale të ish-kryetarit të Dhomës Amerikane të Tregtisë, Enio Jaço, ky është rezultati më i ulët i vendit që nga viti 2015. BoldNews raporton se Shqipëria ra nga pozicioni i 87-të në vitin 2025 në të 91-in në vitin 2026, duke humbur katër vende.
Jaço krahasoi renditjen e Shqipërisë me atë të vendeve të rajonit: sipas tij, vendi është 34 pozicione pas Malit të Zi, 32 pas Kosovës dhe 26 pas Maqedonisë së Veriut. Ai tha gjithashtu se Ukraina renditet përpara Shqipërisë. Sipas të dhënave që citoi, që nga viti 2021 Mali i Zi, Kosova, Maqedonia e Veriut dhe Bosnja e Hercegovina kanë shënuar përmirësim, ndërsa Shqipëria dhe Serbia kanë rënë.
Për treguesin e korrupsionit, Jaço tha se Shqipëria ka marrë 0.37 pikë nga 1, rezultati më i ulët mes gjashtë vendeve të Ballkanit Perëndimor dhe më i ulët se ai i Serbisë. Ai e krahasoi këtë vlerësim me mesataren e Bashkimit Evropian, 0.73 pikë. Sipas BoldNews, vlerësimi i Shqipërisë për mungesën e korrupsionit ra nga 0.38 pikë në vitin 2025 në 0.37 në vitin 2026; mesatarja globale është 0.51.
Jaço përmendi gjithashtu kontrollin mbi pushtetin dhe pavarësinë e drejtësisë. Sipas postimit të tij, roli i gjykatave si kontroll ndaj qeverisë ka rënë 43 për qind që nga viti 2015, ndërsa pjesëmarrja qytetare ka rënë 30 për qind. Ai tha se Shqipëria ka marrë 0.27 pikë për pavarësinë e drejtësisë nga qeveria, kundrejt 0.72 pikëve për Bashkimin Evropian. Jaço shtoi se, megjithëse SPAK-u ka sjellë rezultate, treguesit e përmendur pasqyrojnë dobësim të mekanizmave të kontrollit.
BoldNews paraqet krahasimin e vlerësimeve për tetë kriteret e raportit. Rendit dhe sigurisë iu dha 0.77 pikë, njësoj si në vitin 2025. Treguesit e tjerë të përfshirë në artikull shënuan rënie:
- Kufizimet e pushtetit të qeverisë: nga 0.43 në 0.42 pikë.
- Mungesa e korrupsionit: nga 0.38 në 0.37 pikë.
- Qeverisja e hapur: nga 0.48 në 0.47 pikë.
- Të drejtat e njeriut: nga 0.57 në 0.56 pikë.
- Zbatimi i ligjit: nga 0.43 në 0.42 pikë.
- Të drejtat civile: nga 0.44 në 0.42 pikë.
- Drejtësia penale: nga 0.41 në 0.40 pikë.
Në postimin e cituar nga Politiko, Panorama dhe Balkan Web, Jaço tha se rezultati i përgjithshëm i Shqipërisë ishte 0.52 në vitin 2015 dhe 0.48 në vitin 2026.