SPAK ka regjistruar procedim penal pas kallëzimit të paraqitur më 12 gusht nga një grup ekspertësh dhe protestuesish për projektet turistike në Zvërnec, Rrjoll dhe Divjakë-Karavasta. Sipas një shkrese të datës 6 nëntor, të nënshkruar nga drejtuesi i SPAK-ut, Klodjan Braho, procedimi penal nr. 97 është regjistruar më 10 shtator 2026 dhe ndodhet në hetim. Kallëzimi i drejtohet kryeministrit Edi Rama, funksionarëve të tjerë publikë dhe subjekteve private të përfshira në projekte.
Kallëzuesit kërkojnë hetim për shpërdorim detyre, ndikim të paligjshëm ndaj funksionarëve publikë, korrupsion pasiv të funksionarëve të lartë dhe krijim të një grupi të strukturuar kriminal. Sipas tyre, në projektet e përfshira përsëritet një model: ndryshohet ligji, miratohet një instrument i posaçëm planifikimi dhe më pas jepet leja përmes Këshillit Kombëtar të Territorit (KKT), të kryesuar nga kryeministri.
Kallëzimi mbështetet në materialet “The Albanian Files”, që hartëzojnë resortet në zonat e mbrojtura, dhe “Dosjet e KKT-së”, bazë të dhënash me 252 vendime të këshillit, të publikuar në platformën whoownsthealbaniancoast.com. Sipas CNA.al, të tri projektet në fokus janë dokumentuar më parë nga Citizens.al.
Në Baks-Rrjoll, vendimi nr. 39 i KKT-së, i datës 17 dhjetor 2024, miratoi rregulloren e veçantë për resortin “Blue Borgo”. CNA.al raporton se vendimi mban firmat e Ramës dhe të Belinda Ballukut. Projekti mori statusin e investitorit strategjik, ndonëse AIDA ka konfirmuar dy herë se nuk ekziston vendim i Komitetit të Investimeve Strategjike.
Në Divjakë-Karavasta, masterplani “Kingscoast”, që parashikon një qytet të ri brenda parkut kombëtar, u depozitua në tetor 2023. Sipas CNA.al, regjistri zyrtar ende e paraqet zonën si të mbrojtur. Në Zvërnec, masterplani i parë u hartua në vitin 2022 për Kastrati Group. CNA.al shkruan se projekti zhvillohet tani nga një kompani e regjistruar përmes një trust-i në Holandë, me pronarë realë të panjohur publikisht.
Arkitektja Entela Spahivogli, nismëtare e kallëzimit, tha për Citizens.al se dokumentet janë mënyra për të kundërshtuar zhvillimin e territorit dhe se kallëzimi përkthen në gjuhë ligjore revoltën e protestuesve në Zvërnec. Ajo tha se pret që SPAK t’i shqyrtojë projektet një nga një. Kallëzuesit kërkojnë që hetimi të mos kufizohet te tri rastet e përmendura, por të përfshijë edhe projekte të tjera ku, sipas tyre, janë përdorur të njëjtët mekanizma.
CNA.al raporton se procedimi është në hetim dhe jep hollësi për projektet e për deklaratën e Spahivoglit. Gazeta Standard, Panorama dhe Albeu raportojnë se deri tani nuk është regjistruar asnjë person si i dyshuar apo nën hetim; CNA.al shton se kallëzime të ngjashme kanë përfunduar më parë me mosfillim.