Kursi i këmbimit ndërmjet Euros dhe Lekut vijon të shfaqë tendencë rënëse, duke arritur vlerën e 93.13 lekëve për një euro, sipas të dhënave të Bankës së Shqipërisë. Ky zhvlerësim përfaqëson një rënie prej 3.8% që nga fillimi i vitit 2026 dhe 4.3% krahasuar me të njëjtën periudhë të një viti më parë. Agjentët e tregut valutor e lidhin këtë situatë me prurjet e larta gjatë sezonit turistik, ndërsa investimet e huaja direkte arritën rekord prej 404 milionë eurosh në tremujorin e parë të vitit. Gjithashtu, suficiti buxhetor rekord prej 52.8 miliardë lekësh për 6-mujorin e parë ka ndikuar në forcimin e monedhës vendase.
Masat e Bankës së Shqipërisë
Banka e Shqipërisë po ndërhyn vazhdimisht në tregun e brendshëm për të blerë valutë. Që prej vitit 2024 deri në fund të tremujorit të parë të vitit 2026, Banka ka tërhequr nga tregu gati 2.2 miliardë euro. Analisti Eduard Zaloshnja thekson se për të shmangur rritjen artificiale të inflacionit për shkak të "rrumbullakosjes" së çmimeve, vendi duhet të synojë një kurs zyrtar prej 1 euro për 1000 lekë të vjetra kur të vijë dita e zëvendësimit të monedhës.
Rezervat dhe perspektiva
Aktualisht, vlera e rezervës valutore të Bankës së Shqipërisë është pothuajse 7.9 miliardë euro dhe pritet të tejkalojë 8 miliardë euro brenda vitit. Me blerje më të fuqishme, vlerësohet se deri në vitin 2030 rezerva mund të arrijë në 12 miliardë euro, duke siguruar një mbulesë importesh prej 16 muajsh. Përveç faktorëve zyrtarë, në opinionin publik mbetet i pranishëm perceptimi se tregu valutor ndikohet edhe nga qarkullimi i parasë informale, një fenomen i konstatuar edhe nga Struktura e Posaçme kundër Korrupsionit dhe Krimit të Organizuar në lidhje me investimet në pasuri të paluajtshme.
Përditësime
Monedha europiane ka shënuar një tjetër rënie në tregun vendas, duke u këmbyer mes 92.5 dhe 92.97 lekë, nga 93.13 lekë që ishte më parë. Banka e Shqipërisë ka intensifikuar ndërhyrjet, duke blerë 95.5 milionë euro në tremujorin e parë të vitit 2026, një vëllim trefish më i lartë krahasuar me të njëjtën periudhë të vitit të kaluar. Ky forcim i lekut ka rritur kostot në sektorin e turizmit me 8% në terma vjetorë. Ndërkohë, inflacioni prej 3.2% e vendos Bankën e Shqipërisë përballë sfidës për të balancuar stabilitetin e çmimeve me mbrojtjen e konkurrueshmërisë së eksportuesve dhe operatorëve turistikë.
Treguesit makroekonomikë për tremujorin e parë të vitit 2026 dëshmojnë konsolidim të bilancit të pagesave dhe performancës fiskale:
- Deficiti i llogarisë korrente ka rënë me 28% krahasuar me tremujorin e parë të vitit 2025.
- Investimet e huaja direkte janë rritur me 11.6%, duke forcuar qëndrueshmërinë e sektorit të jashtëm.
- Suficiti buxhetor për gjashtëmujorin e parë të 2026 është rritur me 60% në terma vjetorë, si pasojë e disiplinës së shtuar fiskale.