Gjatë dhjetë ditëve të fundit, enklava spanjolle e Ceutës është përballur me një fluks të madh emigrantësh, ku rreth 2 mijë persona kanë kaluar kufirin përmes detit, duke notuar nga territori maroken. Autoritetet lokale në Ceuta e kanë cilësuar situatën si kaotike dhe kanë kërkuar shpalljen e gjendjes së emergjencës kombëtare, megjithatë qeveria spanjolle thekson se legjislacioni aktual nuk e parashikon këtë masë, duke u koordinuar ndërkohë me autoritetet marokene për të rikthyer kontrollin në kufi. Deri më tani, raportohen 11 të mbytur dhe dhjetëra emigrantë të tjerë të zhdukur.
Reagimi i qeverisë italiane
Qeveria italiane ka shprehur pakënaqësi të thellë ndaj mënyrës sesi Spanja po menaxhon fluksin migrator. Kryeministrja Giorgia Meloni deklaroi se Italia nuk do të qëndrojë pasive, ndërsa zëvendëskryeministri dhe ministri i Jashtëm Antonio Tajani kërkoi pezullimin e Marrëveshjes së Shengenit me Madridin. Tajani argumentoi se vendimi i qeverisë spanjolle për të legalizuar statusin e mbi 500 mijë emigrantëve krijon një efekt tërheqës që nxit trafikimin e qenieve njerëzore. Kësaj kërkese i është bashkuar edhe zëvendëskryeministri Matteo Salvini, i cili kërkoi forcim të menjëhershëm të kufijve evropianë. Megjithatë, ekspertët nënvizojnë se pezullimi i një vendi nga zona e lëvizjes së lirë Shengen nuk mund të bëhet në mënyrë të njëanshme nga një shtet anëtar, por kërkon një proces vendimmarrës kompleks në nivel të Bashkimit Evropian.
Përgjigjja e Spanjës
Ministri i Jashtëm spanjoll, Jose Luis Albares, ka reaguar ashpër ndaj këtyre deklaratave, duke i cilësuar si demagogji partiake që bien ndesh me frymën e solidaritetit mes partnerëve evropianë. Për këtë arsye, ai ka njoftuar thirrjen e ambasadorit italian në Madrid për të kërkuar sqarime lidhur me këto qëndrime, të cilat i konsideroi të papërshtatshme.
Përditësime
Qeveria spanjolle ka dislokuar 60 efektivë të Forcave të Armatosura në Ceuta për të mbështetur Gardën Civile në kontrollin e kufirit, pas rritjes së tensioneve nga tentativat e vazhdueshme për kalim të paligjshëm. Autoritetet kanë korrigjuar raportimet e mëparshme, duke konfirmuar se bilanci i viktimave është 10 persona, dhe jo 11 siç u raportua fillimisht.
Autoritetet spanjolle raportojnë se numri i emigrantëve që kanë hyrë në Ceuta ka arritur në 3,000, duke shënuar një rritje rekord. Burimet zyrtare kanë konfirmuar 9 viktima gjatë përpjekjeve për kalim, ndërsa pamjet e publikuara dokumentojnë tensionet në gardhin kufitar. Si pasojë e kësaj situate, ministri i Jashtëm italian, Antonio Tajani, njoftoi përmes platformës X kërkesën për pezullimin e përkohshëm të Marrëveshjes së Shengenit me Spanjën.
Autoritetet spanjolle konfirmuan se bilanci i viktimave në Ceuta ka arritur në 18, duke tejkaluar raportimet e mëparshme. Ministri i Brendshëm, Fernando Grande-Marlaska, do të vizitojë zonën për të koordinuar reagimin, ndërsa qeveria ka dislokuar mjete ushtarake, njësi detare dhe mbështetje ajrore për monitorimin e kufirit. Në përgjigje të përshkallëzimit të krizës, Franca ka shtuar masat e sigurisë në kufirin me Spanjën dhe ka aktivizuar Forcën Kufitare të Ndërhyrjes së Shpejtë.
Kryeministri spanjoll Pedro Sánchez e cilësoi fluksin e emigrantëve në Ceuta si cenim të sovranitetit kombëtar. Autoritetet po hetojnë nëse një vendim i Gjykatës Supreme është shkaku i këtij fluksi, i cili sipas të dhënave të përditësuara ka arritur në 50 mijë persona, duke korrigjuar shifrën e mëparshme prej 3 mijë emigrantësh. Ndërkohë, përfaqësuesi i lartë i Bashkimit Evropian, Josep Borrell, kundërshtoi kërkesën e Italisë për pezullimin e Shengenit, duke e cilësuar si ligjërisht të pamundur. Nga ana tjetër, kancelari gjerman Friedrich Merz shprehu mbështetjen e tij për qeverinë spanjolle në përballimin e krizës kufitare.
Bilanci i viktimave në Ceuta është rritur në 57 persona. Presidentja e Komisionit Evropian, Ursula von der Leyen, i cilësoi pamjet nga kufiri si të papranueshme dhe njoftoi dërgimin e dy komisionerëve për të mbështetur autoritetet spanjolle. Ndërkohë, një grup vendesh, përfshirë Poloninë, Finlandën, Suedinë, Danimarkën dhe Çekinë, ka kërkuar shqyrtimin e pezullimit të Spanjës nga zona Shengen. Në të kundërt, Presidenti francez Emmanuel Macron ka shprehur solidaritetin me Madridin. Përtej Atlantikut, ish-Presidenti amerikan Donald Trump e ka përdorur këtë krizë për të forcuar argumentet e tij mbi politikat e migracionit.
Qeveria italiane ka pezulluar zyrtarisht lëvizjen e lirë me Spanjën, duke ndërprerë përkohësisht rregullat e zonës Shengen si pasojë e krizës në Ceuta, ku autoritetet spanjolle raportojnë për 57 viktima. Në këtë kontekst, kryeministrja daneze, Mette Frederiksen, i ka bërë thirrje Bashkimit Evropian për një rishikim urgjent të rregulloreve të Shengenit për menaxhimin e krizave të ngjashme.
Ministri i Jashtëm italian, Antonio Tajani, mbrojti pezullimin e lëvizjes së lirë me Spanjën, duke e cilësuar masën si të parashikuar nga traktatet e Bashkimit Evropian. Tajani argumentoi se fluksi migrator në Ceuta përbën një rrezik potencial për terrorizmin, duke e vlerësuar sigurinë kufitare si përparësi absolute për Italinë.