Presidenti amerikan Donald Trump mbrojti më 12 tetor lehtësimin e kufizimeve për eksportet e naftës dizel ruse dhe këmbënguli se Moska dhe Kievi kishin rënë dakord për armëpushim në sektorin energjetik. Më 13 tetor, ai tha se të dyja palët e kishin shkelur armëpushimin dhe se do ta shqyrtonte situatën, pa dhënë hollësi. As Rusia, as Ukraina nuk e kanë konfirmuar marrëveshjen, ndërsa sulmet ruse ndaj Ukrainës vazhduan. Volodymyr Zelensky tha se Rusia përdori më shumë se 100 mjete sulmi gjatë natës, përfshirë dronë reaktivë, municione fluturuese dhe raketa balistike. Ai tha se Ukraina nuk kishte sulmuar rafineri ose sektorin energjetik rus për dy ditë pas njoftimit të Trumpit dhe raportoi sulme ruse në 19 rajone.
Trumpi e kishte njoftuar armëpushimin në rrjetet sociale më 11 tetor. I pyetur në Shtëpinë e Bardhë nëse palët ishin pajtuar, ai tha se po; për raportimet mbi shkeljet ruse, u përgjigj se nuk ishte i sigurt. Zelensky tha se Ukraina ishte e gatshme t’i ndalte sulmet ndaj rafinerive ruse nëse Moska ndalte sulmet ndaj sistemit energjetik dhe infrastrukturës kritike të Ukrainës. “Çdo hap për të çtensionuar duhet të jetë i ndërsjellë”, shkroi ai në Telegram. Më 13 tetor, Trump tha gjithashtu se Vladimir Putin dhe Zelensky dëshironin t’i jepnin fund luftës, por nuk dinin si ta arrinin këtë. Ai tha se SHBA-ja vazhdonte të ndante informacione të inteligjencës me Ukrainën.
Sipas Ora News, Zelensky tha se sulmet ruse ndaj gjashtë objekteve energjetike plagosën 33 persona. Ai përmendi goditje ndaj pikave të furnizimit me gaz dhe infrastrukturës energjetike. Agjencia shtetërore Ukrinform raportoi ndërprerje të energjisë në Izium, ndërsa operatori Ukrenergo njoftoi ndërprerje të reja në rajonet e Harkivit, Donetskut dhe Zaporizhias. Ora News raportoi gjithashtu se një dron rus goditi një ndërtesë banimi 25-katëshe në distriktin Darnytskyi të Kievit. Sipas kryebashkiakut Vitali Klitschko, një person vdiq dhe 11 të tjerë u plagosën. Zelensky tha se Ukraina nuk mori paralajmërim të hershëm nga partnerët për sulmin rus gjatë natës në Kiev, ku u përdorën raketa balistike. Sipas Dukagjinit, ai tha se një sulm ndaj një ndërtese banimi në Harkiv vrau katër persona dhe plagosi 41 të tjerë.
Ministri i Jashtëm britanik Ed Miliband tha se Rusia kishte kryer rreth 200 sulme ndaj infrastrukturës energjetike ukrainase gjatë javës së fundit dhe i bëri thirrje Uashingtonit të ushtrojë presion mbi Moskën që të respektojë armëpushimin. Miliband tha gjithashtu se Britania do të bashkëpunojë me Bashkimin Evropian për përdorimin e mundshëm të aseteve ruse të ngrira në mbështetje të Kievit, nëse arrihet marrëveshje për masat përkatëse. Ministri i Jashtëm gjerman Johann Wadephul bëri thirrje për forcimin e sanksioneve kundër Rusisë. Ndërkohë, Bashkimi Evropian shtoi zyrtarisht rreth 1 600 persona dhe subjekte ruse në listën e sanksioneve.
Trumpi tha se marrëveshja për naftën, të cilën e kishte njoftuar fillimisht pas bisedës me Putinin më 9 tetor, do të mundësonte importimin e menjëhershëm të 300 mijë tonëve naftë dizel ruse në SHBA, me miliona tonë të tjerë që mund të pasonin. Zyra për Kontrollin e Pasurive të Huaja (OFAC) e Departamentit amerikan të Thesarit lëshoi Licencën e Përgjithshme 135, e cila autorizon transaksione me naftë dizel ruse, përfshirë importet në SHBA, deri më 7 prill 2027. Administrata e paraqiti masën si përgjigje ndaj çmimeve të larta të karburanteve, përpara zgjedhjeve të mesmandatit më 3 nëntor.
Trumpi argumentoi se vendet evropiane kishin vazhduar të blinin energji ruse, ndonëse importet e gazit natyror dhe naftës bruto kishin rënë ndjeshëm. Kritikët në SHBA paralajmëruan se të ardhurat shtesë mund të ndihmonin në financimin e luftës. Më 11 tetor, një grup dypartiak prej shtatë senatorësh i kërkoi administratës ta anulonte vendimin. Trumpi i hodhi poshtë kritikat e disa republikanëve, duke thënë se ata “nuk mund ta kenë seriozisht”. Radio Evropa e Lirë dhe CNA.al raportuan se Moska nuk e kishte konfirmuar armëpushimin dhe se sulmet ruse ndaj objekteve energjetike vijuan pas njoftimit të Trumpit. Radio Evropa e Lirë rikujtoi se Trumpi kishte njoftuar edhe më 14 shtator një marrëveshje për ndalimin e sulmeve ndaj objekteve energjetike, por Rusia kishte vazhduar sulmet. Ministri i Jashtëm rus Sergei Lavrov tha se Ukraina nuk e meritonte lehtësimin e tensioneve që do të sillte armëpushimi.
Përditësime
Trump tha se Rusia dhe Ukraina kishin shkelur armëpushimin energjetik, ndërsa BE-ja sanksionoi rreth 1 600 persona dhe subjekte ruse.
Ed Miliband tha se Rusia kreu rreth 200 sulme ndaj infrastrukturës energjetike ukrainase dhe kërkoi presion amerikan për respektimin e armëpushimit.
Zelensky tha se Ukraina nuk kishte goditur rafineri ruse për dy ditë, ndërsa sulmet ruse prekën 19 rajone dhe goditën ndërtesa banimi në Kiev e Harkiv.