Aleksandar Vuçiqi, ish-president i Serbisë, dhe Viktor Orbani, ish-kryeministër i Hungarisë, humbën pushtetin në zgjedhjet e këtij viti, pas përkatësisht 14 dhe 16 vjetësh në pushtet. Pas humbjeve, ata u shfaqën së bashku në rrjetet sociale me mesazhin: “Do të rikthehemi”.
Të dy politikanët populistë kanë bashkëpunuar ngushtë ndër vite. Kundërshtarët e tyre politikë i kishin akuzuar për korrupsion të përhapur, keqpërdorim të pushtetit, pasurim të paligjshëm dhe vënie të institucioneve shtetërore nën kontroll politik.
Sipas Millan Niçit, hulumtues i lartë në Këshillin Gjerman për Marrëdhënie me Jashtë, reagimet e tyre pas zgjedhjeve ndryshuan. Orbani u tërhoq nga skena publike për një javë dhe udhëtoi në Shtetet e Bashkuara për një kampionat futbolli. Niçi tha se kjo ndikoi në moralin e partisë së tij, Fidesz, e cila dukej e demotivuar, ndërsa nuk ishte e qartë se kush po e drejtonte. Sipas tij, mbështetja publike për Fideszin ra pas zgjedhjeve me rreth 10–15 për qind.
Niçi tha se Vuçiqi e shmangu këtë situatë duke iu drejtuar kryesisht votuesve të tij, strukturave partiake dhe rrjeteve joformale të lidhura me sistemin e tij politik. Pushteti mbetej formalisht në duart e Partisë Përparimtare Serbe deri në formimin e qeverisë dhe parlamentit të ri. Në ditët pas zgjedhjeve, sipas raportimit, u shtuan veprimtaritë e prokurorive, pati arrestime të zyrtarëve të lartë të policisë dhe nisën hetime për punën e institucioneve shtetërore.
Bashkëpunimi pas humbjes
Një javë pas zgjedhjeve në Serbi, Orbani vizitoi Vuçiqin në shtëpinë e prindërve të këtij të fundit, në periferi të Beogradit. Në një video të publikuar në rrjetet sociale, ata thanë se “miqtë e vërtetë bëhen edhe më të afërt në kohë të vështira”. Niçi vlerësoi se ngjashmëritë mes sistemeve të tyre politike dhe marrëdhëniet e ngushta personale i nxisin të vazhdojnë bashkëpunimin. Ata kishin shkëmbyer përvoja, përfshirë strategjitë zgjedhore, por kjo nuk i pengoi të pësonin humbje politike.
Të dy janë përballur me kritika nga Brukseli për cenimin e demokracisë. Jozef Makai, gazetar i gazetës Atlatszo dhe ligjërues në Universitetin Kodolanyi në Sekeshfehervar, i përshkroi sistemet e tyre si regjime hibride, me një “fasadë të demokracisë” dhe me shtetin e mediat nën kontroll politik. Ai tha se të dyja mbështeteshin te një udhëheqës i fortë nacionalist, por theksoi se sistemet nuk ishin identike.
Ndër lidhjet e përbashkëta përmenden marrëdhëniet me presidentin rus Vladimir Putin, presidentin kinez Xi Jinping dhe ish-presidentin e Republikës Sërpska Millorad Dodik. Një projekt i përbashkët mes Serbisë dhe Hungarisë ishte modernizimi i hekurudhës Budapest–Beograd, i realizuar nga një kompani kineze sipas marrëveshjeve të nënshkruara nga qeveritë e të dyja vendeve. Projekti u shoqërua me akuza për mungesë transparence, korrupsion dhe marrëveshje të lidhura me marrëdhënie personale.