Matthew Whitaker, përfaqësuesi i përhershëm i ShBA-së në NATO, ka mbërritur në Kosovë për vizitë dyditore të nisur të martën, më 21 prill 2026. Ai u prit në Ambasadën e ShBA-së nga ngarkuara me punë, Anu Prattipati. Në takim u diskutuan interesat e përbashkëta të sigurisë dhe kontributi i Kosovës në prioritetet rajonale dhe globale të sigurisë amerikane.
Së shpejti pas mbërritjes, Whitaker u takua me komandantin e misionit paqeruajtës KFOR, gjeneralmajor Ozgan Ulutash. Ky i fundit e njoftoi ambasadorin për situatën e sigurisë në rajon dhe vuri në pah rolin e KFOR-it në ruajtjen e një mjedisi të sigurt për të gjithë banorët e Kosovës. Ulutash shprehu mirënjohje për kontributin e vazhdueshëm të ShBA-së në misionin e KFOR-it.
Gjatë vizitës, ambasadori do të takohet me zyrtarë shtetërorë, përfshirë kryeministrin Albin Kurti dhe, sipas disa burimeve, ushtruesen e detyrës së presidentit, Albulena Haxhiu. Qëllimi kryesor është diskutimi i rolit të Kosovës në sigurinë rajonale dhe globale.
Kosova synon anëtarësimin në NATO, megjithëse katër vende anëtare nuk e njohin ende pavarësinë e saj. Uashingtoni përkrah këtë aspiratë. Forca e Sigurisë së Kosovës (FSK) është në proces transformimi në ushtri të plotë, me përmbyllje të paraparë më 2028. ShBA-ja mbështet këtë proces, ndryshe nga NATO, e cila kërkon që FSK-ja të mbajë detyrat fillestare si reagimi ndaj krizave dhe mbrojtja civile. Prishtina po pajiset me armatime të reja, përfshirë ato amerikane, dhe strehon bazën më të madhe të ShBA-së në Ballkan, Bondsteel.
Përditësime
Kryeministri Albin Kurti konfirmoi takimin me ambasadorin e SHBA-së në NATO, Kurt Whitaker. Ai falënderoi SHBA-në për mbështetje, theksoi rolin e NATO-s, kërkoi përshpejtim të anëtarësimit të Kosovës dhe shprehu shqetësime për Serbinë – e mbështetur nga Rusia dhe Kina –, armatosjen e saj dhe bazat e përparme pranë kufirit.
Ushtruesja e detyrës së presidentit, Albulena Haxhiu, konfirmoi takimin me Whitaker-in. Ajo vlerësoi mbështetjen e SHBA-së dhe bashkërendimin mes aleatëve.
Presidenti serb Aleksandar Vuçiq e quajti situatën komplekse për shkak të "aleancës" Prishtinë-Tiranë-Zagreb.
Whitaker deklaroi se Kosova po kalon nga konsumator në eksportues sigurie. Ai përmendi transformimin e FSK-së në forcë mbrojtëse shumëetnike, ushtrimin Defender Europe 25 dhe partneritetin me Garda Kombëtare e Ajovës.
Albulena Haxhiu shprehu mirënjohjen për mbështetjen e palëkundur të ShBA-së. „Shpreha mirënjohjen time për mbështetjen e palëkundur, forcimin e partneritetit tonë strategjik dhe sigurisë në rajon“, deklaroi ajo.
Në takimin me kryeministrin Albin Kurti, diskutuan:
- përshpejtimin e anëtarësimit në NATO si „garantues afatgjatë për sigurinë në Ballkan“;
- bashkëpunimin në trajnime dhe edukim të FSK-së;
- rritjen e kapaciteteve mbrojtëse.
Kryeministri Albin Kurti deklaroi: "Miqësia e Republikës së Kosovës dhe Shteteve të Bashkuara të Amerikës është dhe mbetet e fuqishme, sepse është e ndërtuar në vlera të përbashkëta dhe besim të thellë mes të dy vendeve".
Kurti e përshkroi situatën e sigurisë në Ballkanin Perëndimor si "e brisht".
Kosova do të jetë pjesë e Forcës Ndërkombëtare Stabilizuese, sipas diskutimeve sigurie me ambasadorin e ShBA-së në NATO.
Ambasada e SHBA-së lëshoi deklaratë zyrtare pas vizitës së Ambasadorit të SHBA-së në NATO. Deklarata vlerëson kontributet në rritje të Kosovës në sfidat globale dhe bashkëpunimin me KFOR-in dhe Gardën Kombëtare të Ajovës.
Sipas deklaratës:
- Kosova renditet ndër pesë vendet e para për Forcën Ndërkombëtare Stabilizuese në Gazanë.
- Nisma e Bordit të Paqes, e nisur nga ish-presidenti Trump, synon dërgimin e trupave në Palestinë.
- Vendet e tjera: Indonezia, Maroku, Kazakistani, Shqipëria.
James Whitaker, ambasadori i ShBA-së në NATO, u takua me ministrin e Mbrojtjes së Kosovës, Ejup Maqedonci. Ai vlerësoi blerjen e pajisjeve mbrojtëse amerikane dhe zhvillimin e industrisë së mbrojtjes së Kosovës, duke postuar në X citate të reja nga takimi.