Autoritetet e sigurisë në Kosovë kanë realizuar arrestimin e dy personave në komunën e Zubin Potokut, të dyshuar për kryerjen e veprës penale "Krime lufte kundër popullsisë civile". Të dyshuarit, të identifikuar si Momir Jakshiq (80 vjeç) dhe Miljko Bishevaç (65 vjeç), dyshohen për përfshirje në ngjarjen tragjike të 19 prillit 1999.
Sipas hetimeve të Drejtorisë për Hetimin e Krimeve të Luftës, rasti lidhet me ndalimin e një grupi prej 23 intelektualësh shqiptarë, të cilët po udhëtonin drejt Malit të Zi, në vendin e quajtur Kalludra e Vogël. Sipas dyshimeve të autoriteteve, viktimat fillimisht u plaçkitën, e më pas u ekzekutuan, ndërsa trupat e tyre u varrosën në një lokacion pranë lumit në atë zonë. Mes të zhdukurve të këtij rasti ishte edhe mjeku i njohur, dr. Adem Ademi.
Prokuroria Speciale e Republikës së Kosovës (PSRK) bëri të ditur se të dyshuarit janë ndaluar për 48 orë. Hetimet po zhvillohen në përputhje me dispozitat e Kodit Penal të Republikës Socialiste Federative të Jugosllavisë (RSFJ), të aplikueshme për periudhën e kohës së luftës. Institucionet kanë njoftuar se hetimet janë në fazë fillestare dhe se për shkak të ruajtjes së integritetit të procedurës penale, detajet shtesë nuk mund të bëhen publike për momentin.
Për vite me radhë, familjarët e viktimave kanë kërkuar zbardhjen e fatit të 23 intelektualëve, ndërsa kërkimet janë zhvilluar në disa zona, përfshirë Mitrovicën, Zubin Potokun dhe Istogun. Ky rast mbetet një ndër më të rëndat në historinë e personave të zhdukur me dhunë gjatë luftës në Kosovë.
Personat e përmendur në këtë çështje konsiderohen të pafajshëm, përveç nëse nga gjykata vërtetohet se janë fajtorë me vendim të formës së prerë.
Përditësime
Prokuroria Speciale e Republikës së Kosovës ka njoftuar se më 28 korrik 2026 janë arrestuar dy të dyshuar, M.J. dhe M.B., në Zubin Potok. Ata akuzohen për veprën penale 'Krime lufte kundër popullsisë civile', sipas Nenit 142 lidhur me nenin 22 të Kodit Penal të RSFJ-së.
Ekipet e forenzikës kanë zbuluar mbetje mortore në Kalludrën e Vogël, të cilat dyshohet se u përkasin 23 intelektualëve të zhdukur që nga viti 1999. Zona është rrethuar nga Policia e Kosovës, ndërsa operacioni po monitorohet nga gjashtë patrulla të EULEX-it. Prokuroria Speciale dyshon se të arrestuarit, Momir Jakshiq dhe Miljko Bishevaç, kanë lidhje të drejtpërdrejtë me këtë varrezë masore.
Lista Serbe dhe Zyra për Kosovën në Qeverinë e Serbisë kanë dënuar arrestimin e Momir Jakshiq dhe Miljko Bishevaç, të dyshuar për krime lufte në Zubin Potok. Autoritetet serbe i kanë cilësuar këto arrestime si presion politik ndaj komunitetit serb, duke përdorur gjuhë akuzuese për 'terrorizëm' dhe 'hakmarrje'. Ky zhvillim pason kalimin e kompetencave për hetimin e krimeve të luftës nga UNMIK te EULEX, e më pas te institucionet vendore në vitin 2018.
Hetuesit kishin mbajtur nën vëzhgim për disa javë Momir Jakshiqin dhe Miljko Bishevaçin, përpara se të ekzekutonin urdhrat e arrestit për krime lufte në Zubin Potok. Lista Serbe dhe Zyra për Kosovën në Qeverinë e Serbisë i cilësuan këto arrestime si përpjekje për frikësimin e popullatës serbe, ndërsa Prishtina zyrtare i konsideroi deklaratat e tyre si presion ndaj procesit gjyqësor dhe institucioneve të pavarura.
Prokuroria Speciale ka bërë të ditur se hetimet për varrezën masive po zhvillohen përmes dy rasteve të ndara penale, ndërsa ekspertët e Institutit të Mjekësisë Ligjore kanë nisur gërmimet në terren. Lidhur me rastin, autoritetet konfirmuan se të dyshuarit Momir Jakshiq dhe Miljko Bishevaç janë ndaluar të martën, në orën 09:00, nën dyshimin për krime lufte në Zubin Potok.
Prokuroria Speciale e Kosovës ka konfirmuar se arrestimi i Momir Jakshiqit dhe Miljko Bishevaçit në Zubin Potok është kryer me urdhër të Gjykatës Themelore në Prishtinë. Hetimet kanë zbuluar hierarkinë e të dyshuarve brenda strukturës së 'Mbrojtjes Territoriale', ku njëri mbante pozitën e komandantit, ndërsa tjetri ishte pjesëtar aktiv. Mjeku ligjor Ditor Haliti ka njoftuar se ekipet kanë përfunduar përgatitjet në terren, duke mundësuar fillimin e ekzaminimeve mjekoligjore në lokacionet e dyshuara.
Zëdhënësja e Prokurorisë Speciale, Abnora Luta, ka konfirmuar se seanca për caktimin e masës së paraburgimit ndaj dy të dyshuarve për krime lufte në Zubin Potok do të mbahet sot në orën 13:00. Në kuadër të këtyre hetimeve, Gjykata Themelore në Prishtinë ka autorizuar zhvarrosjen, autopsinë dhe identifikimin e mbetjeve mortore në Kalludrën e Vogël.
Policia e Kosovës ka arrestuar një të dyshuar të tretë, me inicialet J.R., në lidhje me rastin e krimeve të luftës në Zubin Potok. Me këtë ndalim, numri i personave të arrestuar për vrasjen e 23 intelektualëve ka shkuar në tre. Organet e drejtësisë po vijojnë hetimet për të zbardhur plotësisht përfshirjen e të dyshuarve në këtë rast.
Policia e Kosovës ka arrestuar një dëshmitar të dyshuar, me inicialet D.V., në pikëkalimin kufitar në Bërnjak. Prokuroria Speciale e ngarkon atë me veprën penale 'deklarim i rremë' në lidhje me hetimet për krime lufte në Zubin Potok. Ndërkohë, Gjykata Themelore në Prishtinë ka caktuar masën e paraburgimit prej një muaji për tre të dyshuarit e tjerë të arrestuar për të njëjtin rast.