Sipas "Raportit të Zhvillimit Botëror 2026", të titulluar "Premtimi i Inteligjencës Artificiale", vendet në zhvillim kanë një mundësi historike për të arritur brenda një dekade përparime që në rrethana normale do të kërkonin një shekull. Ky potencial mund të realizohet vetëm nëse qeveritë adresojnë me shpejtësi mangësitë në energji, infrastrukturën digjitale, aftësitë profesionale dhe cilësinë e institucioneve.
Ndikimi në tregun e punës dhe produktivitet
Raporti vlerëson se vendet e punës në ekonomitë me të ardhura të larta kanë tre herë më shumë gjasa të preken nga automatizimi përmes inteligjencës artificiale gjeneruese sesa ato në vendet me të ardhura të ulëta dhe të mesme. Konkretisht, 14.2% e vendeve të punës në vendet e pasura rrezikojnë të preken, ndërsa në ekonomitë në zhvillim kjo shifër është vetëm 4.5%. Nga ana tjetër, rreth 16.2% e vendeve të punës në ekonomitë në zhvillim mund të përfitojnë rritje të ndjeshme të produktivitetit, një nivel i përafërt me atë prej 18.7% që parashikohet për ekonomitë e zhvilluara.
Rekomandimet për vendet në zhvillim
Indermit Gill, Zëvendëspresident i Lartë dhe Kryeekonomist i Grupit të Bankës Botërore, theksoi se ekonomitë në zhvillim nuk kanë nevojë për modele të mëdha apo qendra komplekse të dhënash për të përfituar nga kjo teknologji. Në vend të kësaj, përshtatja e mjeteve të thjeshta dhe me kosto të ulët mund të përmirësojë shërbimet në sektorë thelbësorë, si:
• Kujdesi shëndetësor dhe diagnostikimi mjekësor
• Shërbimet arsimore
• Bujqësia dhe prodhimi ushqimor
• Administrimi i të ardhurave tatimore dhe mbrojtja sociale
Sfidat dhe rreziqet
Banka Botërore vëren se ekonomitë në zhvillim po përjetojnë aktualisht ritmin më të dobët të rritjes ekonomike në tre dekadat e fundit. Përtej mundësive, raporti paralajmëron se mungesa e energjisë, internetit dhe kapaciteteve institucionale mund të thellojë pabarazinë dhe hendekun midis vendeve. Për të shmangur këto rreziqe, raporti propozon një qasje me tre hapa: përdorimin e mjeteve ekzistuese, përshtatjen e tyre me nevojat vendore dhe zhvillimin gradual të infrastrukturës bazë për teknologji më të avancuara në të ardhmen.