Ministri i Jashtëm i Serbisë, Marko Gjuriq, ka deklaruar se në takimin e zhvilluar me ministrin e ri të Jashtëm të Shqipërisë, Ferit Hoxha, është arritur një marrëveshje në parim për hapjen e zyrave konsullore në Shkodër dhe Bujanoc. Sipas Gjuriq, ky hap synon forcimin e marrëdhënieve mes dy vendeve, duke theksuar se bashkëpunimi rajonal dhe integrimi evropian mbeten prioritete.
Lajmi ka shkaktuar reagime në qarqet politike shqiptare. Ish-ministri i Jashtëm, Ditmir Bushati, ka deklaruar përmes rrjeteve sociale se një hap i tillë do të ishte i gabuar si në planin strategjik, ashtu edhe në atë taktik. Sipas Bushatit, një konsullatë serbe në Shkodër nuk përputhet me realitetin historik dhe demografik, duke krijuar një barazi të pajustifikuar me situatën e shqiptarëve në Luginën e Preshevës.
Edhe deputetja e qarkut të Shkodrës, Marjana Koçeku, ka kërkuar sqarime publike nga ministri Hoxha lidhur me këtë marrëveshje. Ajo theksoi se hapja e një përfaqësie shqiptare në Bujanoc është e nevojshme për shkak të komunitetit të madh shqiptar atje, ndërsa vuri në dyshim nevojën për një konsullatë serbe në Shkodër.
Sipas të dhënave zyrtare të censusit të vitit 2023 në Shqipëri, në qarkun e Shkodrës rezultojnë:
• 584 persona të vetëdeklaruar si serbë
• 511 persona të vetëdeklaruar si malazezë
Nga ana tjetër, në Luginën e Preshevës, e cila përfshin Preshevën, Bujanocin dhe Medvegjën, jetojnë rreth 57.710 shqiptarë, bazuar në regjistrimin zyrtar serb të vitit 2022. Përfaqësues politikë dhe organizata shqiptare, si Youth Initiative for Human Rights (YIHR), kanë shprehur shqetësimin për pasivizimin e adresave të banimit të shqiptarëve në Serbi, duke pretenduar se numri real i popullsisë shqiptare në rajon është më i lartë se shifrat zyrtare të publikuara.
Përditësime
Planet për hapjen e një konsullate serbe në Shkodër kanë nxitur reagime të kundërta në skenën politike shqiptare. Ish-kryeministri Pandeli Majko e cilësoi nismën si të dëmshme për interesat kombëtare, ndërsa analisti Adri Nurellari e lidhi atë me tensionet rajonale, duke përmendur zbulimin e varrit masiv në Zubin Potok dhe pasivizimin e adresave të shqiptarëve në Serbi. Në kuadër të këtyre zhvillimeve, deputetja Albana Vokshi kërkoi dorëheqjen e ministrit Ferit Hoxha, duke vënë në dyshim transparencën e negociatave. Nga ana tjetër, pala serbe e përshkroi takimin ministror si 'konstruktiv', duke theksuar angazhimin për bashkëpunim ekonomik dhe diplomatik.