Emiratet e Bashkuara Arabe kanë njoftuar të martën, më 28 prill 2026, se po largohen nga grupi i prodhuesve të naftës OPEC dhe OPEC+, duke filluar nga 1 maji. Ky zhvillim ndodh në një kohë kur kriza energjetike, e shkaktuar nga konfliktet me Iranin, po pengon eksportet përmes Ngushticës së Hormuzit, pikës strategjike mes Iranit dhe Omanit, ku kalon rreth një e pesta e naftës së papërpunuar dhe gazit natyror të lëngshëm në botë.
Ministri i Energjisë i Emirateve, Suhail Mohamed al-Mazrouei, deklaroi se vendimi u mor pas një shqyrtimi të kujdesshëm të strategjive energjetike të vendit. Ai theksoi se bëhet fjalë për një vendim politik, të lidhur me politikat aktuale dhe të ardhshme të prodhimit, dhe se nuk u konsultua me asnjë vend tjetër, përfshirë Arabinë Saudite, liderin de facto të grupit. Sipas tij, ky hap nuk do të ketë ndikim të madh në treg për shkak të situatës në ngushticë.
Ndikimi në OPEC
Largimi i Emirateve, anëtare e kahershme e OPEC-ut, mund të dobësojë organizatën, e cila zakonisht përpiqet të mbajë një front të bashkuar pavarësisht mosmarrëveshjeve të brendshme mbi kuotat e prodhimit dhe çështje gjeopolitike. Ekspertët e shohin si një mesazh politik ndaj Arabisë Saudite, duke nxjerrë në pah tensionet mes vendeve të Gjirit për qasjen ndaj Iranit dhe konflikteve rajonale si ato në Jemen dhe Sudan.
Kritikat rajonale dhe SHBA
Këshilltari diplomatik i presidencës së Emirateve, Anwar Gargash, kritikoi mungesën e mbështetjes nga Këshilli i Bashkëpunimit të Gjirit gjatë sulmeve iraniane. Ky vendim shihet gjithashtu si zhvillim që forcon pozicionin e presidentit të SHBA-së, Donald Trump, i cili ka akuzuar OPEC-un për mbajtjen e çmimeve të larta të naftës dhe ka lidhur mbështetjen ushtarake amerikane me politikat energjetike të vendeve të Gjirit.
Përditësime
Mohammed bin Salman ka thirrur samitin emergjent të GCC-së në Xhede për krizën e Ngushticës së Hormuzit. Është hera e parë që ai merr pjesë personalisht që nga fillimi i luftës.
Zhvillime të tjera:
- Emiratet e Bashkuara Arabe janë goditur më fort nga sulmet iraniane sesa Izraeli.
- Largimi i tyre nga OPEC dhe OPEC+ ka shkaktuar ulje të çmimeve të naftës.
- Donald Trump deklaroi se Irani ka komunikuar kolapsin ekonomik të ekonomisë së tij.
- Pakistan vepron si ndërmjetës mes SHBA-së dhe Iranit dhe pret një draft të ri marrëveshjeje.
Emiratet e Bashkuara Arabe shpjegojnë largimin nga OPEC dhe OPEC+ me vizionin strategjik dhe ekonomik afatgjatë, profilin energjetik në zhvillim, interesin kombëtar dhe përmbushjen e nevojave urgjente të tregut, sipas njoftimit zyrtar.
Kuota e tyre aktuale në OPEC është 3.2 milionë fuçi/ditë, ndërsa kapaciteti real arrin afërsisht 5 milionë fuçi/ditë.
Eksperti Jorge León i Rystad Energy deklaron se largimi heq shtyllën kryesore të kapaciteteve rezervë të OPEC-ut, duke e bërë më të vështirë menaxhimin e tregut.
Ndër arsyet e reja përfshihen rritja e kërkesës për energji nga qendrat e të dhënave dhe AI.
Kompania Kombëtare e Naftës së Abu Dhabit po konsolidohet, duke rritur ndikimin strategjik të Emirateve.