Rezultatet dhe dinamika zgjedhore
Në zgjedhjet e zhvilluara të dielën në landin e Saksoni-Anhaltit, partia Alternativa për Gjermaninë (AfD) arriti një sukses të thellë, duke dalë e para në 38 zona zgjedhore. Ky rezultat përbën një ndryshim rrënjësor krahasuar me vitin 2021, kur CDU kishte fituar në 40 zona. AfD-ja ka tërhequr rreth 83 mijë votues të mëparshëm të CDU-së dhe ka bindur 157 mijë persona që nuk kishin marrë pjesë në proceset e kaluara zgjedhore.
Ndër partitë e tjera, Die Linke, Të Gjelbrit dhe SPD morën secila rreth 9% të votave, ndërsa Aleanca Sahra Wagenknecht (BSW) arriti të kalojë pragun me pak mbi 5%. Partia liberale FDP nuk arriti të sigurojë vende në parlamentin e landit.
Faktorët e suksesit elektoral
Analizat e institutit Infratest Dimap tregojnë se çështjet ekonomike, siguria sociale dhe paqja ishin shumë më vendimtare për votuesit sesa politika e imigracionit. AfD gëzon një mbështetje të lartë te punëtorët, ku ka marrë gati 60% të votave, dhe te të rinjtë nën 25 vjeç, ku ka fituar 42% të përkrahjes. Niveli i kënaqësisë me qeverinë federale është mjaft i ulët, me 59% të të anketuarve që vlerësojnë se qeveria meritonte këtë “tërheqje veshi”.
Sfida e formimit të qeverisë
Pavarësisht rezultatit të lartë, AfD nuk ka vende të mjaftueshme për të qeverisur e vetme. Një sondazh i YouGov, i kryer me 1,862 të anketuar, zbuloi se 47% e gjermanëve janë kundër formimit të një qeverie me mbështetjen e partive të tjera për AfD-në. Gjithashtu, ekziston përçarje lidhur me vendimin e CDU-së për të përjashtuar çdo bashkëpunim me AfD-në, ku 40% e të anketuarve e vlerësojnë këtë qëndrim si të gabuar, ndërsa 46% e mbështesin atë si të saktë.
Përditësime
Partia Alternativa për Gjermaninë (AfD) siguroi 39 nga 83 mandatet në parlamentin e landit, duke mbetur 3 mandate larg shumicës absolute të nevojshme për të qeverisur e vetme. Rezultatet zyrtare konfirmuan se CDU u rendit e dyta me 17% të votave, ndërsa SPD, Të Gjelbrit dhe E Majta morën secila rreth 9% të mbështetjes. Aleanca Sahra Wagenknecht (BSW) arriti të kalojë pragun prej 5%. Ulrich Siegmund, kandidati i AfD-së, bëri thirrje për mbështetje nga partitë e tjera, me kushtin e zbatimit të plotë të programit të partisë për emigracionin dhe sigurinë.
Ish-kancelarja Angela Merkel e ka cilësuar rezultatin e AfD-së si tronditës. Rreth 9 mijë persona kanë protestuar në Këln kundër së djathtës ekstreme pas zgjedhjeve. Ndërkohë, ish-presidenti amerikan Donald Trump ka përshëndetur fitoren e AfD-së si një natë të madhe për këtë forcë politike.
Analiza e Infratest Dimap zbuloi se 67% e votuesve besojnë se AfD i kupton më mirë pasiguritë e tyre, ndërsa mbi gjysma e të anketuarve e shohin partinë si më të afërt me shqetësimet qytetare. AfD ka siguruar avantazh ndaj CDU-së edhe në politika ekonomike, duke tejkaluar temat tradicionale të sigurisë. Këto shifra vijnë ndërsa në Saksoni-Anhalt përqindja e popullsisë së huaj është 9%, ndjeshëm më e ulët se mesatarja kombëtare prej 15%.
Të dhënat e reja nga analiza e zgjedhjeve nxjerrin në pah ndryshime të thella në bazën elektorale të Saksoni-Anhaltit: - AfD fitoi në 38 zona zgjedhore, ndërkohë që CDU humbi dominimin e saj në 40 zona krahasuar me vitin 2021. - Mobilizimi i votuesve pasivë rezultoi vendimtar, me 157 mijë persona që morën pjesë për herë të parë pas zgjedhjeve të kaluara duke votuar për AfD-në. - Analiza tregoi një rrjedhje votash të konsiderueshme, ku 83 mijë votues besnikë të CDU-së kaluan te radhët e AfD-së. - Përçarja gjinore mbetet e theksuar, ku 50% e burrave zgjodhën AfD-në, krahasuar me 39% të grave. - AfD dominon te grupmosha 35-59 vjeç me mbi 52% të votave, ndërsa CDU shënon rënie drastike te votuesit nën 25 vjeç, duke siguruar vetëm 5% të mbështetjes.